Eski diplomat İmdat Öner: Maduro’nun 30 dakikada alınması rejimin içten çözüldüğünü gösteriyor

ABD’nin Venezuela’ya yönelik hava saldırıları sonrası Devlet Başkanı Nicolás Maduro ve eşi Cilia Flores’in “yakalanıp ülke dışına çıkarıldığı” açıklaması, Caracas’ta dengeleri altüst etti. Operasyonu bizzat duyuran ABD Başkanı Donald Trump, geçiş sürecinde “Venezuela’yı şimdilik kendilerinin yöneteceğini” savunurken; Avrupa’dan ve bölgeden sert tepkiler geldi.

Eski diplomat ve Venezuela uzmanı İmdat Öner’e göre, Maduro’nun “kısa sürede ve ciddi bir askeri karşılık olmadan” ele geçirilmesi, rejim içinde çözülmenin ve içeriden desteğin en güçlü işareti.

Soru: Bugün yaşananları siz nasıl okuyorsunuz?

İmdat Öner: Venezuela üzerine uzun süredir olası senaryoları yazıyordum. Bu senaryolardan biri de, doğrudan bir hava operasyonuyla Maduro’nun kısa sürede yakalanmasıydı. Bugün gelinen noktada, bu ihtimalin gerçekleşmiş olması hiç şaşırtıcı değil.

Soru: “Bu kadar hızlı” olmasının özel bir anlamı var mı?

İmdat Öner: Normal koşullarda Maduro güvenlik gerekçeleriyle başkanlık sarayında kalmıyordu; nerede konakladığını çok az kişi biliyordu. ABD’nin, ciddi bir askeri karşılıkla karşılaşmadan operasyonu yapıp kısa sürede Maduro’yu derdest etmesi, sürecin içeriden destek aldığına işaret ediyor. Reuters’ın aktardığı operasyon ayrıntıları da “aylar süren hazırlık, CIA sahası, hava savunmasını devre dışı bırakma” gibi unsurlarla bu koordinasyonun büyüklüğünü gösteriyor.

Soru: Operasyon sırasında başkan yardımcısı Delcy Rodríguez’in durumu da konuşuluyor.

İmdat Öner: Zamanlama dikkat çekici. Delcy Rodríguez’in Rusya’da bulunduğu iddia edildi. Reuters, hareketlerini bilen kaynaklara dayandırarak “Rusya’da” dedi; buna karşılık Rus tarafı bu bilginin “asılsız” olduğunu öne sürdü. Bu çelişki bile, Caracas’ta üst düzeyde ciddi bir türbülans yaşandığını gösteriyor.

Soru: Sizce “yumuşak geçiş” ihtimali var mı?

İmdat Öner: ABD medyasında daha önce, Maduro’nun görevden alınması ve rejim içinden bir isimle “yumuşak geçiş” pazarlıkları yapıldığı iddia edilmişti. Bugün itibarıyla en akla yatkın senaryo da bu: Rejim artık yekpare değil; bazı unsurların bu operasyona örtük ya da açık biçimde alan açtığı görülüyor.

Soru: Bundan sonra ne olur?

İmdat Öner: Kısa vadede rejimin diğer üst düzey isimleri öncülüğünde bir geçiş hükümeti kurulması muhtemel. Ama bunun uzun süreli olacağını sanmıyorum. Uluslararası baskı ve iç meşruiyet sorunu nedeniyle hızlı bir seçim baskısı doğacak. Bu tablo içinde 25 yıllık Chavismo döneminin fiilen sona erdiğini söylemek mümkün.

Soru: Bu gelişme Washington’da nasıl kullanılacak?

İmdat Öner: Bu, Trump açısından büyük bir siyasi kazanım. ABD yönetimi bunu iç politikada güçlü bir başarı hikâyesi olarak pazarlayacaktır. Dosya sadece petrol değil; bölgesel güç dengeleri, uyuşturucu trafiği, Çin ve Rusya’nın etkisi gibi katmanlar var. Trump’ın “ülkeyi şimdilik biz yöneteceğiz” çıkışı da bu yaklaşımın sertliğini gösteriyor.

Soru: Marco Rubio vurgunuz dikkat çekiyor.

İmdat Öner: Bu süreçten siyasi sermaye devşirecek isimlerden biri Dışişleri Bakanı Marco Rubio olur. Rubio’nun uzun zamandır savunduğu “rejim değişikliği” çizgisi açısından Venezuela bir eşik. Eğer burada rejim çökerse, sıradaki hedef olarak Küba’nın işaret edilmesi şaşırtıcı olmaz. Bu tablo Rubio’nun 2028 denkleminde elini güçlendirebilir.

Soru: Operasyonun mesajını nasıl okumalı?

İmdat Öner: Trump yönetimi, Venezuela üzerinden yeni güvenlik stratejisinde ne kadar ileri gidebileceğini göstermiş oldu. Verilen mesaj çok net: “Burası benim arka bahçem; gerekirse güç kullanırım.” Bu, Latin Amerika’daki sol yönetimlere olduğu kadar Çin ve Rusya’ya da yöneliktir. Bugün Venezuela’da yaşananlar, artık yalnızca bir iç siyaset meselesi değil; küresel güç rekabetinin Batı Yarımküre’deki en sert tezahürlerinden biri.

Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***