Avrupa silahlanıyor

Rusya’nın Ukrayna’yı işgali ABD yapımı silahlara talebi yeniden arttırdı. Avrupalı hükümetler, Amerikan yönetimine ve savunma alanındaki yüklenici firmalara insansız hava araçları, füzeler ve füze savunma sistemlerini içeren bir silah alışveriş listesi sundu.

Konuyla ilgili bilgi sahibi kaynaklara göre, Lockheed Martin şirketiyle 35 adet F-35 savaş uçağı için anlaşma imzalamaya hazırlanan Almanya, balistik füzelere karşı savunma sistemleri hakkında da bilgi aldı.

VOA Türkçe’de yer alan habere göre, Polonyalı bir hükümet yetkilisi bu hafta yaptığı açıklamada, Varşova’nın acilen ABD’den, gelişmiş silahsız insansız hava aracı Reaper sistemleri satın almak istediğini söyledi.

Öte yandan, Ukrayna’nın Rus güçlerine karşı başarıyla kullandığı silahlardan edinmek isteyen diğer Doğu Avrupa ülkelerinden de ABD’ye talepler geldiği ifade ediliyor. Talep edilen silahlar arasında uçaksavar Stinger füzeleri ve Javelin tanksavar sistemleri de var.

SAVUNMA HARCAMALARINI ARTIRMA PLANI

Bu talepler, Almanya, İsveç ve Danimarka’nın da aralarında bulunduğu Avrupa ülkelerinin, giderek daha belirsiz bir güvenlik ortamına karşı savunma harcamalarını artırma planlarını yansıtıyor.

ABD Savunma Bakan Yardımcısı Mara Karlin, geçen hafta “Avrupa’nın toprak bütünlüğünü tehdit eden Rus saldırganlığı” ile ilgili katıldığı Kongre oturumundan sonra, Avrupalı müttefiklerin savunma harcamalarını “iki katına çıkardıklarını” söylemişti.

Reuters haber ajansına bilgi veren bir kaynak, Amerikalı yüklenici firmaların yabancı hükümetlere silah satışı için ABD’den onay alması gerektiğinden, Pentagon’un Savunma Güvenliği İşbirliği Dairesi’nin Ukrayna’daki mevcut durumla ilgili belirli talepleri gözden geçirmek için, Avrupa Kriz Yönetim Ekibi’yle haftalık toplantılar düzenlediğini söyledi.

Pentagon artan talebe yanıt vermek için, ABD hükümetinin savunma alanında yüklenici firmaların ürettiği silahların satış ve transfer onayını hızlandırmak üzere, yeniden bir ekip kurdu.

‘ABD SAVUNMA BAKANLIĞI SEÇENEKLERİ ARAŞTIRIYOR’

Üst düzey bir bakanlık yetkilisi, “Savunma Bakanlığı, Ukrayna’nın ihtiyaçlarını desteklemek, ABD stoklarını hızla yenilemek ve müttefik ve ortaklarının tükenen stoklarını doldurmak için seçenekleri araştırıyor” dedi ve Pentagon’un tedarik zinciri kısıtlamalarını hafifletmek ve üretim takvimini hızlandırmak için yüklenici firmalarla çalıştığını kaydetti.

Raytheon Technologies ve Lockheed Martin şirketleri Javelin’leri ortaklaşa üretirken, Stinger füzelerini sadece Raytheon üretiyor. Rusya’nın Ukrayna’yı işgale başladığı 24 Şubat’tan bu yana her tür silah satışındaki artış potansiyeli, Lockheed firmasının hisselerini yüzde 8,3 ve Raytheon’un hisselerini yüzde 3,9 arttırdı.

Raytheon firmasının üst düzey yöneticisi Tom Laliberty, şirketin “tükenen Javelin ve Stinger stoklarını yenilemek için acil ihtiyacın” farkında olduğunu söyledi.

Dassault Aviation firmasının başkanı bu ayın başlarında, Dassault ve Airbus iştiraki Fransız-Alman FCAS savaş uçağı gibi ortak projelere verilen desteği zayıflatabileceğini söyleyerek, Almanya’nın F-35 sipariş etme kararını sert bir dille eleştirmişti.

ALMANYA: ÖNCELİĞİMİZ DEĞİL

Almanya, Yüksek İrtifa Hava Savunma Sistemi (THAAD) gibi ABD yapımı füze savunma sistemlerini incelese de, bir kaynak bunun satın almada öncelikli olmadığını söyledi. Almanya muhalefetinden bir isim de Berlin’i korumak için İsrail’in geliştirdiği ve kısa menzilli roketlere karşı koyabilen Demir Kubbe hava savunma sisteminin satın alınmasını istedi.

Almanya Savunma Bakanlığı, konuyla ilgili yorum yapmayı reddetti. Almanya’nın bu yıl yeni bir ağır yük kaldırma kapasiteli helikopter alımına karar vermesi bekleniyordu. Ancak artan harcamalarla bu alışverişin tarihi ileriye alınabilir. Yaklaşık 4 milyar euroluk anlaşmanın rakipleri arasında Lockheed Martin’in CH-53K King Stallion’u ve Boeing’in H-47 Chinook’u yer alıyor.

Polonya Savunma Bakanlığı Silahlanma Dairesi sözcüsü Yarbay Krzisztof Platek dün yaptığı bir açıklamada, Polonya’nın General Atomics’ın ürettiği MQ-9 Reaper insansız hava araçlarından, özel ve hızlandırılmış bir prosedür kapsamında satın almak istediğini ve daha sonra başka tedarikler planladığını söyledi. Platek, “Bu sipariş, özellikle Orta ve Doğu Avrupa’daki güvenlik durumuna bir yanıttır” dedi.

Normal şartlarda, ülkelerin kendi ihtiyaçlarına karar vermesi birkaç yıl; ABD savunma anlaşmaları da yıllarca süren müzakereler, onaylar ve incelemeler gerektiriyor.