Nobel Tıp Ödülü, beyin hücrelerini araştıran 3 bilim insanına verildi

2026 Nobel Tıp Ödülü, optik ve genetikten faydalanarak beyin hücrelerini araştıran optogenetik alanındaki çalışmaları nedeniyle ABD’li psikiyatr ve nörolog Karl Deisseroth ile Alman meslektaşları Peter Hegemann ve Georg Nagel’e verildi.

Ödülün gerekçesinde, optogenetiğin araştırmacıların belirli hücre tiplerinin öğrenme, korku, bağımlılık ve hareket gibi davranışlara nasıl katkıda bulunduğunu anlamasına yardımcı olduğu belirtildi. Optogenetikte araştırmacılar, beyin hücrelerinin ışığa duyarlı proteinler sentezlemesini sağlayarak, hücrelerin ışığa nasıl tepki verdiğini gözlemliyor. Yöntemin bir gün Parkinson hastalığı ve epilepsi gibi nörolojik ve duyusal bozuklukların tedavisine imkan sağlayabileceği ifade edildi.

Nobel Komitesi, “Optogenetik sayesinde araştırmacılar, nörolojik ve psikiyatrik bozukluklarla ilgili belirli anıları, duyguları ve davranışları yöneten sinir devrelerini ortaya çıkarabildi. Optogenetik beyni anlayışımızı temelden değiştirdi.” ifadelerini kullandı. 3 bilim insanı, 2000’li yılların başında yaptıkları çalışmalarla beyin hücrelerinin araştırılmasında çığır açmıştı.

Geçen yılın tıp ödülü, bağışıklık sisteminin nasıl kontrol altında tutulduğunu “güvenlik görevlilerini” tanımlayarak araştıran ABD’li Mary Brunkow ve Fred Ramsdell ile Japon Shimon Sakaguchi’ye verilmişti.

Bu yılın ödül sahipleri, diploma, altın madalya ve 1,2 milyon dolarlık çeki 10 Aralık’ta Stockholm’de düzenlenecek törenle Kral 16. Carl Gustaf’tan alacak.

Nobel ödülleri, bu hafta sahiplerini buluyor

Hafta boyunca farklı alanlarda ödülün sahibi olan isimler duyurulacak. Fizik ödülü yarın, Kimya ödülü çarşamba, edebiyat ödülü perşembe günü açıklanacak. Cuma günü ise Nobel Barış Ödülü’nün kazananı belli olacak.

Bazı uzmanlar, geçen yıl ödülü Venezuela muhalefet lideri Maria Corina Machado’nun kazanmasının tartışma oluşturmasının ardından jürinin üzerinde daha geniş uzlaşıya sahip bir ismi seçebileceğini belirtiyor. ABD Başkanı Donald Trump geçen yıl ödülü almak için yoğun lobi yapmıştı; ancak ödül Machado’ya verilmişti. Machado da ocak ayında Nobel madalyasını Beyaz Saray’da Trump’a hediye etmişti.

Bu yıl olası kazananlar arasında Save the Children ve işgal altındaki topraklardan Rusya’ya yasa dışı olarak götürülen Ukraynalı çocukların geri dönüşü için kampanya yürüten çocuk hakları aktivisti Mykola Kuleba’ya ortak ödül verilmesi ihtimali bulunuyor. Diğer olasılıklar arasında savaş ve açlık tehdidiyle karşı karşıya kalan insanlara yardım etmek için hayatlarını riske atan geniş bir gönüllü ağı olan Sudan Acil Müdahale Odaları (ERR) ve 2025’te meslek tarihinin en ölümcül yılını geçiren Gazetecileri Koruma Komitesi (CPJ) yer alıyor.

Nobel sezonu, 12 Ekim’de açıklanacak ekonomi ödülüyle sona erecek.

Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***