İngiltere’de Cambridge Üniversitesi’nden bilim insanları, 4 bin kişinin 0-90 yaş arası beyin taramalarını inceledi ve beynin ömür boyu 5 ayrı evreden geçtiğini ortaya koydu. Araştırma, Nature Communications dergisinde yayımlandı. Araştırmaya göre, beynin ergenlik evresi 9 yaşından 32 yaşına kadar sürüyor.
BBC’de yer alan habere göre, beynimiz doğumdan ölüme düz bir çizgide değil, belirgin dönüm noktalarıyla değişiyor. Bu kritik yaşlar 9, 32, 66 ve 83 olarak saptandı. Bazı kişilerde bu süreçler daha erken veya daha geç yaşansa da üzerinde araştırma yapılan kişilerin önemli bir bölümünün beyni tespit edilen yaşlarda dönüşüm yaşadı.
Beynin 5 Evresi şöyle:
Çocukluk (0-9 yaş): Beyin hızla büyüyor ama aynı anda gereksiz bağlantıları temizliyor. Bu yüzden bu dönemde beyin biraz “dağınık” çalışıyor; çocuk parkta dolaşır gibi nereye isterse oraya gidiyor.
Ergenlik (9-32 yaş): 9 yaşından itibaren bağlantılar birden hızlanıyor ve çok daha verimli hale geliyor. Bu, beynin hayat boyu en büyük değişimi. Ergenlik, ruh sağlığı sorunları yaşamanın riskinin en yüksek olduğu dönem.
Eskiden ergenliğin sadece gençlik yıllarıyla sınırlı olduğu sanılırdı, sonra 20’li yaşlara uzadı; şimdi bilimsel olarak 32 yaşına kadar devam ettiği kanıtlandı. Beyin bu dönemde zirve yapıyor.
Yetişkinlik (32-66 yaş): En uzun ve en durağan dönem. Beyin artık yavaş yavaş verimliliğini kaybediyor ama büyük değişiklik olmuyor.
Erken Yaşlanma (66-83 yaş): Beyin bölgeleri birbirinden kopmaya başlıyor; bütün halinde çalışmak yerine parçalar ayrı ayrı çalışıyor. Demans ve yüksek tansiyon gibi hastalıklar bu yaşlarda kendini göstermeye başlıyor.
Geç Yaşlanma (83’ten sonra): Değişimler daha belirginleşiyor. Sağlıklı beyin bulmak zor olduğu için veri az, ama eğilim aynı yönde.
Dr Mousley, “Beyin ömür boyu yeniden yapılanıyor ama bu düz bir çizgi değil; dalgalı evreler var” diyor. Araştırmanın en çarpıcı yanı, beyinde dönüşüme yol açan bu yaşların 30’lu yaşların başındaki büyük sosyal değişimler (evlenme, çocuk sahibi olma) ve yaşlılık hastalıklarıyla tam örtüşmesi.
Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***
