Birleşmiş Milletler’in (BM) Filistin topraklarındaki insan hakları özel raportörü Francesca Albanese, Gazze’deki sivil kayıplar nedeniyle İsrail’e yaptırım ve silah ambargosu uygulanmasını istedi. Albanese, ayrıca küresel şirketlerin “soykırımdan kâr elde ettiğini” söyleyerek bu şirketlerin yargılanması çağrısında bulundu.
BM İnsan Hakları Konseyi’ne sunduğu raporda Albanese, İsrail’in Gazze’ye yönelik 21 ayı aşkın süredir devam eden saldırılarında uluslararası şirketlerin oynadığı rolü detaylandırdı. Raporda, “Gazze’de yaşam yok edilirken ve Batı Şeria saldırı altındayken bu soykırımın sürmesinin nedeni çok açık: Çünkü bu durum pek çok kişi için kazanç kapısı oldu” ifadeleri yer aldı.
İsrailli yetkililer, raporun suçlamalarını reddederken, Uluslararası Adalet Divanı (UAD) ise İsrail’e soykırım iddialarıyla ilgili ön tedbir kararları almıştı. Ancak İsrail bu kararları dikkate almadı.
İtalyan hukukçu Francesca Albanese, “Artık bu bir spekülasyon değil. Ben 630 gündür sahadaki gelişmeleri takip ediyorum. 5 ay sonunda bile bunun soykırım olduğunu söyleyebiliyordum” dedi. Albanese, İsrail’in yaklaşık 60 bin kişiyi öldürdüğünü, Gazze’deki evlerin yüzde 80’inin yok edildiğini ve bölge halkının gıda ve suya erişiminin engellendiğini vurguladı.
Raporda, Lockheed Martin’in ürettiği F-35 savaş uçaklarının İsrail tarafından “beast mode” olarak adlandırılan en ağır bombardıman modunda kullanıldığı, buna dünya genelinden 1600 üreticinin katkı sağladığı belirtildi. İngiltere Yüksek Mahkemesi, bu uçaklara ait parçaların İsrail’e ihracatının yasal olduğuna hükmetmişti.
ABD merkezli teknoloji firması Palantir, İsrail ordusu ile kurduğu stratejik ortaklık nedeniyle eleştirildi. Rapora göre Palantir, İsrail’in askeri hedefleme operasyonlarına yazılım desteği verdi. Palantir, söz konusu hedefleme programlarıyla bağlantısı olmadığını iddia etti ancak İsrail’e destek verdiğini teyit etti.
Volvo da raporda ağır şekilde eleştirildi. Rapora göre şirket, Gazze ve Batı Şeria’da yıkım faaliyetlerinde kullanılan iş makinelerinin tedarikçisi. Volvo ise makinelerin ikinci el piyasadan edinildiğini ve kullanım üzerinde kontrolü olmadığını savundu.
Albanese ayrıca uluslararası finans sektörünün de İsrail’in savaş ekonomisini desteklediğini belirtti. Raporda, BNP Paribas ve Barclays gibi bankaların İsrail tahvillerine yatırım yaptığı, bu sayede İsrail’in savaşın maliyetini karşılayabildiği öne sürüldü. Yatırım fonları arasında Pimco, Vanguard ve Norveç’in devlet fonu GPFG de yer aldı.
Norveç’in en büyük emeklilik fonu KLP ise bu hafta ABD’li Oshkosh ve Alman ThyssenKrupp şirketleriyle bağlarını kestiğini duyurdu. KLP, bu şirketlerin İsrail ordusuna silah sattığını ve bu silahların Gazze’de kullanılabileceğini belirtti.
Raporda, şirketlerin insan hakları ihlallerine katkı sağladığı durumlarda sorumlu tutulabileceği tarihi örnekler de verildi. Bunlar arasında II. Dünya Savaşı sonrası IG Farben davası ve Güney Afrika’nın apartheid rejimiyle yüzleşmesi sırasında yapılan sorgulamalar öne çıkıyor.
Albanese, raporun sonunda şirket yöneticilerinin uluslararası suçlardan yargılanması ve savaş ekonomisine destek veren kuruluşlara yaptırım uygulanması çağrısında bulundu.
Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***
