Hamas temel talebini geri çekti, ateşkes planının önü açıldı

Hamas ve Mısırlı iki yetkilinin Cumartesi günü yaptığı açıklamaya göre Hamas, Gazze’de Amerika Birleşik Devletleri (ABD) destekli bir ateşkes anlaşmasına ilk onayı verdi.

Ateşkes planının önünü açan gelişme ise Hamas’ın, İsrail tarafından kabul edilmeyen talebini geri çekmesi oldu.

Hamas’ın, ön taahhüt olarak sunduğu “İsrail’in savaşı tamamen sonlandırması” yönündeki kilit rol oynayan talebinden vazgeçtiği bildirildi.

Öngörülen uzlaşma, çatışmalara ilk kez ara verilmesine yardımcı olacağı gibi ayrıca dokuz aylık savaşı sona erdirmek için yapılacak görüşmelere zemin hazırlaması bekleniyor.

İsimlerini vermek istemeyen iki yetkili, ABD tarafından sunulan aşamalı anlaşmanın altı haftalık “tam ve eksiksiz” bir ateşkesi içerdiğini söyledi.

Ateşkes ile yüzlerce Filistinli mahkumun serbest bırakılması karşılığında aralarında kadın, yaşlı ve yaralıların da bulunduğu İsrailli rehinelerin serbest bırakılacağı iddia ediliyor.

Yetkililer, İsrail güçlerinin Gazze’nin yoğun nüfuslu bölgelerinden 42 günlüğüne çekileceğini ve yerlerinden edilmiş insanların evlerine dönmelerine izin verileceğini belirtti.

Ateşkes planlamasına göre, bu süre zarfında her iki tarafın arabulucuları ateşkesin ikinci aşama şartları için görüşmesi yapacak.

Aynı zamanda bu aşamada İsrailli hem sivil hem de asker olmak üzere rehineler serbest bırakılacak. Buna karşılık İsrail de diğer Filistinli tutukluları serbest bırakacak.

Ateşkesin üçüncü aşamasında ise rehineler ve ölen esirlerin cesetleri iade edilecek. Ayrıca bir yıl sürecek bir “yeniden inşa” projesi başlatılacak.

İki yetkili, ilk aşama yürürlüğe girdikten sonra Hamas’ın, İsrail’den kalıcı bir ateşkes anlaşması için görüşmelere devam edeceğine dair yazılı garanti istediğini söyledi.

Aylardır süren ateşkes girişimleri Hamas’ın “savaşın tamamen sona ermesini” içeren talebi nedeniyle sonuçsuz kalıyordu.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise çatışmalara ara vermeyi, ancak Hamas yok edilene kadar da savaşın süreciğini belirtmişti.

İsrail ile Gazze Şeridi’ni yöneten Hamas arasındaki çatışmalar, 7 Ekim tarihinde tekrar alevlendi.

İsrail sınırını aşıp baskın yapan Hamas militanları, 7 Ekim’de düzenledikleri saldırıda çoğu sivil olmak üzere yaklaşık 1,200 kişiyi öldürdü ve 250 kadar kişiyi de rehin aldı. Bu rehinelerin yaklaşık yarısı, Kasım ayında bir hafta süren ateşkes sırasında İsrail tarafından tutulan Filistinli mahkumlarla takas edilerek serbest bırakıldı.

İsrail, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun (BMGK) derhal ateşkes ilan edilmesini öngören kararına rağmen Hamas’ın 7 Ekim’deki saldırısından bu yana Gazze’ye yönelik saldırılarını ve sivil katliamlarını sürdürürken, uluslararası kınamalarla karşı karşıya kaldı.

Gazze’deki sağlık yetkililerine göre, 7 Ekim’den beri İsrail’in Gazze’de düzenlediği saldırılarda çoğu kadın ve çocuk olmak üzere 38.000’den fazla Filistinli öldürüldü ve yaklaşık 84.700 kişi de yaralandı.

Harabeye dönüşen Gazze’nin pek çok bölgesinde gıdaya, temiz suya ve ilaca ulaşmak hala çok zor.

Güney Afrika’nın açtığı bir dava kapsamında İsrail, Uluslararası Adalet Divanı’nda soykırımla suçlanıyor.

Mahkeme, Başbakan Binyamin Netanyahu yönetiminin, 6 Mayıs tarihinde işgal edilmeden önce bir milyondan fazla Filistinlinin sığındığı güneydeki Refah kentindeki faaliyetlerini derhal durdurmasına hükmetmişti.