Fransa, ‘Avrupa’nın geleceğini sarsacak’ seçim için sandık başında: Son anketler ne diyor, senaryolar ne?

– Avrupa Birliği’nin (AB) en büyük ikinci ekonomisi Fransa’da, aşırı sağın Avrupa Parlamentosu (AP) seçimlerinde yükselmesi üzerine Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un kumar oynayarak ilan ettiği erken genel seçimlerin ilk turu bugün düzenleniyor. 49 milyon seçmen, AB’nin hem ekonomik hem siyasi geleceğini derinden sarsabilecek seçimler için sandık başında. Oylamanın 7 Temmuz’daki ikinci turundan sonra, Fransa’da 2. Dünya Savaşı’ndan sonra ilk aşırı sağcı hükümetin iş başına gelmesi yüksek ihtimal olarak görülüyor.

SON ANKETLER NE DİYOR?

Anketlere göre, AP seçimlerinden bu yana geçen üç haftada, Marine Le Pen’in aşırı sağcı, göçmen ve İslam karşıtı partisi Ulusal Birlik (RN) oylarını artırmış durumda. AP seçimlerinde oyların yüzde 31,4’ünü alan RN’nin, genel seçimin ilk turunda yüzde 37’ye kadar yükselebileceği belirtiliyor. Solcu partilerin ittifakı Yeni Halk Cephesi’nin (NFP) ise ikinci sırada yer alarak Macron liderliğindeki ittifakı üçüncü sıraya itmesi bekleniyor.

Les Echos gazetesinin yayımladığı son ankete göre, aşırı sağcı RN oylarını bir haftada iki puan artırarak yüzde 37’ye yükseldi. Solcu Yeni Halk Cephesi yüzde 28 ile ikinci sırada yer alırken, Macron’un Rönesans Partisi liderliğindeki ittifak yüzde 20 ile ikinci sırada.

Sol eğilimli Le Monde gazetesinin anketinde de, RN yüzde 36 ile ilk sırada yer alıyor.

BFM televizyonuna göre de RN, 577 üyeli Ulusal Meclis’te 260 ila 295 sandalye kazanma yolunda. Bu hesaplama, aşırı sağcı partinin mecliste tek parti çoğunluğu için gereken 289 sandalye sayısına ulaşabileceği anlamına geliyor. Şu an 88 vekili bulunan RN’nin, her halükârda rekor kıracağı kesin görülüyor.

İLK SONUÇLAR NE ZAMAN AÇIKLANACAK?

Fransa’da TSİ 09:00’da açılan sandıklar, küçük kasaba ve kentlerde TSİ 19:00’da kapanacak. Daha büyük yerlerdeki oylama ise TSİ 21:00’da son bulacak. İlk sandık çıkışı anketlerinin ve 7 Temmuz’daki ikinci tur öncesi koltuk dağılımına dair projeksiyonların da bu saatten itibaren yayınlanması bekleniyor.

İKİ TUR ARASINDA NE OLUR?

Birinci turun bugün tamamlanması sonrasında 7 Temmuz’daki ikinci tur oylaması öncesinde yeniden kampanya süreci başlayacak. Siyaset yorumcuları, önümüzdeki beş günün kritik olacağını, birçok adayın aşırı sağın mutlak çoğunluk sağlamasını engellemek için taktiksel ittifaklar ve çekilme kararları alabileceğini söylüyor.

LE PEN NE İSTİYOR?

Fransa’da sol adaylar ve Macron’un ‘merkezci’ cephesi, seçim öncesi son günlerde seçmenlere RN’nin Nazilere uzanan köklerini hatırlatarak uyarılarda bulundu. Kampanya konuşmalarında, RN’nin Marine Le Pen’in babası Jean-Marie Le Pen tarafından 1970’lerde kurulan Ulusal Cephe’ye dayandığını, bu partinin bir zamanlar eski Waffen-SS askeri birliğinin üyelerini bile barındırdığı hatırlatıldı.

Fransa’da ekonomik gerilemenin gölgesinde yükselen göçmen düşmanlığı rüzgarını arkasına alan RN, bugüne dek Yahudi ve Müslüman düşmanı, homofobik ve ırkçı söylemleriyle geniş kesimler tarafından demokrasiye bir tehdit olarak görülüyordu. Partinin Fransa’da ana akım siyasetin dışında tutulması gerektiğine dair yaygın bir fikir birliği bulunuyordu. Marine Le Pen son 10 yılı partinin imajını yumuşatmakla geçirse de, göçmenlere ve “toplumun İslamileştirilmesine” karşı nefret söylemi içeren ana mesajı değiştirmemişti.

Le Pen’in partisi bugün hâlâ göçmen sayılarını büyük ölçüde azaltmayı, çifte vatandaşların belirli devlet görevlerine gelmesini engellemeyi savunuyor. Enerji vergilerini düşürme ve 30 yaşın altındaki bazı kişileri gelir vergisinden muaf tutma gibi vaatleri de var.

SENARYOLAR NE?

Eğer RN çoğunluğu kazanırsa, Le Pen’in koruması altında olan ve hiçbir hükümet deneyimi olmayan 28 yaşındaki parti lideri Jordan Bardella başbakan olabilir. Bu senaryoda, Fransa’nın geleceği ve Ukrayna savaşında Kiev’e destek gibi ana dış politika konularında farklı görüşleri olan Cumhurbaşkanı Macron ile Bardella’nın bir tür ‘birlikte yaşam’ (kohabitasyon) formülü bulması gerekecek.

Bir diğer senaryo ise RN’nin oy patlamasına rağmen çoğunluğu kazanamaması. Bu durumda sol gruplar ile Macron’un müttefikleri arasında da fikir birliği zor göründüğünden, Ulusal Meclis’te siyasi felce yol açabilecek bir kutuplaşma ortaya çıkabilir. (DIŞ HABERLER)