Almanya’da ‘oy kullanma yaşı 16 olsun’ tartışması!

SPD’li Federal Meclis Başkanı Baerbel Bas, seçme yaşının 18’den 16’ya düşürülmesini savunurken, CDU/CSU ile FDP karşı çıkmayı sürdürdü.

Almanya Federal Meclis Başkanı Baerbel Bas, haziran ayında yapılacak Avrupa Parlamentosu seçimlerinde Almanya’da 16 yaşını dolduranların ilk kez oy kullanma hakkına sahip olacaklarına dikkat çekerken, bunun Federal Meclis seçimlerinde de uygulanmasını istedi. Hükümetin büyük kanadı SPD’li Bas, “Bu demokrasi için de iyi olacak” derken, ana muhalefet CDU/CSU’nun yanı sıra koalisyon ortağı FDP buna daha önceki dönemlerde olduğu gibi yine karşı çıktı. Baerbel Bas, “Seçme yaşının 16’ya düşürülmesi için Anayasa’da değişiklik gerektiren çoğunluğu sağlama çabasını sürdüreceğinin altını çizerken, “Gençler ne kadar erken oy kullanırlarsa, daha sonraki yıllarda sandık başına gitme olasılığı da o kadar yüksek olur” dedi.

‘16’SINDA OY KULLANMAYA HAYIR’

Hükümet ortağı Yeşiller Baerbel Bas’ın önerisine destek verirken, CDU ve CSU ile FDP’li politikacılar, şu anda olduğu gibi genel seçimlerde ancak 18 yaşını doldurarak reşit olanların oy kullanmalarında ısrar edeceklerini yinelediler. FDP’li Federal Meclis Başkan Yardımcısı Wolfgang Kubicki, yasalara göre ancak 18 yaşını dolduranların ticari ehliyet sahibi olduklarını hatırlatırken, oy kullanma yaşının 16’ya düşürülerek ülkenin geleceğinde söz hakkına sahip olmalarının anlamsız olacağını savundu. CDU/CSU Meclis Grubu Genel Sekreteri Thorsten Frei da, “Ebeveynlerinin onayı olmadan diğer alanlarda bağımsız karar verme hakları olmayanlara ülkenin kaderini belirleyen seçimlerde oy kullanmalarına izin verilmesi mantıksızdır” diyerek Baerbel Bas’ın önerisine karşı çıktı. Yeşillerli Federal Meclis Başkan Yardımcısı Katrin Göring-Eckardt ise “Genç insanlar toplumun destekçisidir. Kendi gelecekleriyle ilgili kararlar verme konusunda her türlü haklara sahip olmalılar” açıklamasında bulundu.

ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ

SPD, Yeşiller ve FDP’nin 7 Aralık 2021 tarihinde imzaladıkları Koalisyon Sözleşmesi’nde, “Biz aktif seçim (oy kullanma) yaşının Avrupa Parlamentosu seçimleri için 16’ya düşüreceğiz. Federal Meclis seçimlerinde de oy kullanma yaşının 16’ya düşürülmesi Anayasa’da değişiklik istiyoruz” denildiği halde, küçük ortak FDP’nin yan çizmesi SPD ile Yeşiller’i şaşırttı. Anayasada değişiklik yapılması gerekmediği için Avrupa Parlamentosu seçimlerinde 16 yaşında oy kullanılmasını içeren tasarı 10 Kasım 2022’de hükümet partilerinin oylarıyla kabul edilerek yasalaştı. 

Ancak Alman Anayasası’nın 38’inci maddesinde “Oy kullanma hakkına ancak 18 yaşını dolduran sahiptir” koşulu yer aldığından seçme yaşının düşürülmesi için Anayasa’da değişiklik gerekmektedir. Anayasa’da değişiklik için de Federal Meclis’te milletvekillerinin üçte ikisinin desteğine ihtiyaç vardır. Ana muhalefet CDU/CSU’nun desteği olmadan bu da mümkün değildir.

BAZI EYALETLERDE MÜMKÜN

Almanya’nın Baden-Württemberg, Brandenburg, Bremen, Hamburg, Mecklenburg-Vorpommern ve Schleswig-Holstein eyaletlerinde 16 yaşını dolduranlar Eyalet Parlamentosu seçimlerinde oy kullanma hakkına sahip. Aşağı Saksonya, Berlin, Kuzey Ren Vestfalya, Saksonya-Anhalt ve Thüringen’de de 16 ve 17 yaşındakilerin de seçme hakkı var. Almanya genelinde yalnız Baden-Württemberg eyaletinde 2024 yılı itibariyle yerel seçimlerde 16 yaşını dolduranlar seçilme hakkına da sahip.