– Nijer’de 26 Temmuz’da darbeyle yönetime gelen askeri cuntanın 25 Ağustos’ta Fransa’nın Nijer Büyükelçisi Sylvain Itte’ye ülkeyi terk etmesi için 48 saat süre vermesinden yaklaşık bir ay sonra Büyükelçi ülkeden ayrıldı.
Fransız RFI radyosunun haberine göre, Büyükelçi Itte, sabah saatlerinde Çad’ın başkenti Encemine’ye gitmek üzere yola çıktı. Paris’e dönmek için Encemine’den uçağa binecek olan Itte’nin ilerleyen saatlerde Fransa’ya ulaşması bekleniyor.
FRANSA İLE NİJER ARASINDA “BÜYÜKELÇİ” KRİZİ
Nijer’deki askeri yönetimin Itte’ye ülkeyi terk etmesi için 48 saat süre tanımasının ardından Fransa, “askeri cuntanın Fransız elçinin gitmesini talep edebilecek bir otorite olmadığını” belirtmişti. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ise, 15 Eylül’de yaptığı açıklamada, Büyükelçi Itte’nin “rehin alındığını”, Büyükelçiliğe gıda girişine izin verilmediğini dile getirmişti. Macron 25 Eylül’de yaptığı açıklamada ise Büyükelçi Itte’nin Fransa’ya geleceğini bilgisini paylaşmıştı.
‘ASKERLER REHİN ALINMAYI REDDEDİYOR’ DEMİŞTİ
Macron son olarak, pazar günü yaptığı açıklamada, ülkesinin askerlerini eski sömrügesi Nijer’den çekeceğini açıklamıştı. Fransa Cumhurbaşkanı, bunun Afrika’nın Sahel bölgesindeki Fransız nüfuzuna ve isyanla mücadele operasyonlarına büyük bir darbe vuracağını öne sürmüştü. Emmanuel Macron, 1500 Fransa askerinin yıl sonuna kadar ülkeden geri çekileceğini ve askerlerin “darbeciler tarafından rehin alınmayı” reddettiğini söylemişti.
Fransa’nın eski sömürgeleri üzerindeki etkisi son yıllarda Batı Afrika’da azalırken, halkın öfkesi de arttı. Komşu Mali ve Burkina Faso’daki darbelerden sonra bu ülkelerdeki Fransız güçleri kovuldu ve cihatçı grupların faaliyetlerine karşı bölge çapında verilen mücadeledeki rolü azaldı. Darbeye kadar Nijer, Fransa ve Amerika Birleşik Devletleri’nin kilit güvenlik ortaklarından biri olarak görülüyordu.
Fransa’nın Niamey’deki askeri üssü, darbeden bu yana Fransız karşıtı protestoların merkezi haline gelmişti. Darbeye destek veren başkent sakinleri düzenli olarak sokaklarda toplanarak başkentte konuşlu askerlerin ülkeyi terk etmesi çağrısında bulunuyor. Bu ay on binlerce kişi Fransa aleyhine gösteri yapmış gösteride Fransız renklerine bürünmüş bir keçi öldürülmüş, Fransız bayraklarına sarılı tabutlar taşınmıştı.
Fransız nükleer enerji santralleri uranyumlarının %10’undan az bir kısmını Nijer’den temin ediyor ve Fransa’nın devlete ait Orano şirketi Nijer’in kuzeyinde bir maden işletiyor.Niamey’deki darbe yanlısı göstericilerin Rusya bayrakları taşıması, Batılı ülkelerin Nijer’in de Mali’nin izinden giderek kendi askerlerini Wagner savaşçılarıyla değiştirebileceği yönündeki korkularını artırmıştı. Rus paralı asker şefi Yevgeniy Prigojin geçen ay bir uçak kazasında ölmeden önce sosyal medyada paylaştığı bir klipte” Rusya’yı tüm kıtalarda daha büyük, Afrika’yı ise daha özgür kılmaktan” söz ediyordu. Wagner’in geleceği Prigojin’in ölümünden bu yana belirsizliğini koruyor.
NE OLMUŞTU?
Nijer’de Cumhurbaşkanı Muhammed Bazum, 26 Temmuz’da Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alayı unsurlarınca alıkonulmuş ve o akşam asker, yönetime el koyduğunu duyurmuştu.Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alayı Komutanı General Abdurrahmane Tchiani, 28 Temmuz’da CNSP isimli geçiş hükümetinin başına geçmişti. CNSP, 7 Ağustos’ta Lamine Zeine’yi başbakan olarak atamış, 10 Ağustos’ta asker ve sivillerden oluşan 21 üyeli kabineyi açıklamıştı. (DIŞ HABERLER)
Fransa, Nijer’deki askerlerini geri çekiyor
Macron: Nijer’deki Niamey Büyükelçisi, kelimenin tam anlamıyla rehin alındı
Batı ve Orta Afrika’daki ‘darbeler kuşağı’: Nijer’in ardından sıra Gabon’da mı?
Kaynak:
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***
