Camp David’de üçlü zirve: ABD, Asya-Pasifik’te Çin’e karşı işbirliğini güçlendirdi

– ABD, Güney Kore ve Japonya liderleri, Maryland eyaletinde gerçekleşen üçlü zirve sonrası yayınlanan ortak bildiride, askeri ve ekonomik bağları genişletme yönünde anlaşmaya vardıklarını açıkladı.ABD Başkanı Joe Biden, Güney Kore Devlet Başkanı Yoon Suk-yeol ve Japonya Başbakanı Kişida Fumio’nun bir araya geldiği zirve ve sonrasında açıklanan anlaşma, üç ülkenin Çin ve Kuzey Kore ile ilişkilerinde giderek gerginleşen bir dönemde gerçekleşti.

ÇİN’E MESAJ: STATÜYÜ DEĞİŞTİRMEYE YÖNELİK TEK TARAFLI EYLEMLERE ŞİDDETLE KARŞI ÇIKIYORUZ

Üç ülke lideri Çin’e şimdiye kadarki en güçlü ortak kınamalarını yaparak Çin’in Güney Çin Denizi’ndeki “tehlikeli ve saldırgan davranışlarını” kınadıklarını söyledi. Ortak bildiride Çin’le ilgili, “Son zamanlarda Güney Çin Denizi’nde Çin’in tanık olduğumuz yasa dışı deniz iddialarını destekleyen tehlikeli ve saldırgan davranışlarla ilgili her bir ülkemizin kamuoyuna açıkladığı tutumunu hatırlatarak, statüyü değiştirmeye yönelik tek taraflı girişimlere şiddetle karşı çıkıyoruz” ifadeleri kullanıldı.

Üç lider, Tayvan konusundaki temel pozisyonlarında bir değişiklik olmadığı, Çin ve Tayvan arasındaki sorunların barışçıl bir şekilde çözülmesi gerektiği çağrısında bulundu. Bildiride üç ülke, Kuzey Kore’nin tamamen nükleer silahlardan arındırılmasına yönelik taahhütlerini yinelerken, Pyongyang yönetiminin “benzeri görülmemiş sayıda” balistik füze fırlatmasını “şiddetle kınadıklarını” belirtti.

ÜÇLÜ İLETİŞİM MEKANİZMASI GÜÇLENDİRİLECEK

Ortak bildiride, “Biz, Japonya, Kore Cumhuriyeti ve ABD liderleri, yeni bir üçlü ortaklık çağını başlatmak için Camp David’de toplandık. Bunu, ülkelerimiz ve vatandaşlarımız için benzersiz bir fırsatın olduğu bir zamanda ve tarihin bir dönüm noktasında, jeopolitik rekabetin, iklim krizinin, Rusya’nın Ukrayna’ya karşı saldırgan savaşının ve nükleer provokasyonların bizi sınadığı bir zamanda yapıyoruz” ifadelerine yer verildi.

Liderler, güvenlik ortaklığının derinleştirilmesinin yanında, ekonomik, ve teknoloji alanlarında da “güçlü bir işbirliği oluşturmaya odaklanmaya devam edeceklerini” vurguladı. Bildiride, üçlü güvenlik işbirliğinin amacı, “bölge genelinde barış ve istikrarın teşvik edilmesi ve geliştirmesi” olarak açıklanırken, Pasifik bölgesinde çıkacak bir güvenlik krizi veya tehdidi durumunda taraflar arasındaki iletişimi kolaylaştırmak için üçlü iletişim mekanizmasını geliştirme konusunda mutabık kalındığı belirtildi.

üç ülke arasındaki Hint-Pasifik (ya da Asya Pasifik) yaklaşımını koordine etmek ve ortak eylem için yeni alanları belirlemek için, “Üçlü Hint-Pasifik Diyaloğu” adıyla başka bir mekanizma başlatılacağı ve yıllık görüşmeler yapılacağı kaydedildi.

Üçlü zirvede ayrıca, Ukrayna’ya destek konusunda birlikte hareket edildiği, şu sözlerle ifade edildi: “Ukrayna’ya desteğimizde birleştik. Rusya’nın uluslararası düzenin temelini sarsan nedensiz ve acımasız saldırı savaşına karşı Ukrayna’nın yanında yer alma taahhüdümüzü yineliyoruz. Ukrayna’ya yardım sağlamaya, Rusya’ya koordineli, sağlam yaptırımlar uygulamaya ve Rus enerjisine bağımlılığın azaltılmasını hızlandırmaya devam etmeyi taahhüt ediyoruz.”

BIDEN’IN İLK CAMP DAVID ZİRVESİ

Biden, Camp David’den yaptığı açıklamada, “Biz birlikte durdukça ülkelerimiz daha güçlü ve dünya daha güvenli.” ifadesine yer verdi. Siyasi cesaretleri için konuk liderlere teşekkür eden Biden, “Bu, sadece Camp David’de ev sahipliği yaptığım ilk zirve değil, aynı zamanda Japonya, Kore Cumhuriyeti ve ABD liderleri arasındaki ilk bağımsız zirve.” değerlendirmesinde bulundu. Üçlü zirve öncesinde Biden’ın, Yoon ve ardından Kişida ile ayrı ayrı görüştüğü belirtildi.

JAPONYA BAŞBAKANI KİŞİDA: STRATEJİK İŞBİRLİĞİ ÖNLENEMEZ

Biden ve Güney Kore Devlet Başkanı ile ortak basın toplantısında konuşan Japonya Başbakanı Kişida Fumio ise uluslararası konjonktürde ABD ve Güney Kore ile stratejik işbirliğinin geliştirilmesinin “gerekli ve önlenemez” olduğunu söyledi.

Japonya’nın ABD’nin Hawaii eyaletindeki orman yangınlarından etkilenenler için bölgeye 2 milyon dolar insani yardım yapacağını hatırlatan Kişida Rusya-Ukrayna Savaşı’nın “uluslararası düzenin temellerini” sarstığını, Kuzey Kore’nin nükleer füze tehditlerinin, Doğu ve Güney Çin Denizi’nde statükoyu zor kullanarak değiştirme girişimlerinin sürdüğünü dile getirdi. Böylesi şartlar altında üçlü stratejik işbirliğinin büyütülmesini “gerekli ve önlenemez” olarak niteleyen Kişida, Japonya, Güney Kore ve ABD’nin savunma işbirliğini yeni bir seviyeye çıkaracaklarını vurguladı.

Japonya Başbakanı, Kuzey Kore’nin füze denemelerine ilişkin istihbarat paylaşımı ve uyarı sistemiyle ilgili daha önce anlaşmaya vardıklarını ve yıl sonunda bu alanda ilk adımların atılacağını ifade etti. Kişida, ayrıca Hint Pasifik’te deniz güvenliğinin artırılması için bölge ülkelerinin kapasitelerinin geliştirilmesine yönelik koordinasyon sağlanması ve ekonomik güvenlik alanında işbirliğinin artırılması konusunda uzlaştıklarını belirtti.

Japonya’nın müttefikleriyle güvenlik işbirliğinin ülkeyi Çin ile ekonomik soğuk savaşa itebileceği yönündeki kamuoyu endişelerine ilişkin Kişida, hukuka dayalı uluslararası düzenin savunulması gerektiğini ve üçlü stratejik işbirliğinin daha da güçlendirileceğini belirterek, Çin ile ilişkilerde de olumlu ivme yakaladıklarını ve bölgesel güvenlik temelinde yapıcı ve istikrarlı ilişkiler geliştireceklerini kaydetti.

ÇİN ZİRVEYE TEPKİ GÖSTERMİŞTİ: DIŞLAYICI BLOK OLUŞTURMA ÇABASI

Çin, ABD’nin Camp David Zirvesi’ni “dışlayıcı blok oluşturma” çabası olarak görüyor Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Vang Vınbin zirve öncesi yaptığı açıklamada “Dışlayıcı gruplar oluşturmaya, bloklar arası cepheleşmeyi ve askeri blokları Asya-Pasifik’e taşımaya yönelik girişimlere bölge ülkeleri karşı çıkacaktır. Asya-Pasifik, barış ve kalkınmanın çıpası, ekonomik işbirliği ve büyümenin vadedilmiş topraklarıdır, yeniden jeopolitik rekabetin güreş meydanı haline getirilmemelidir” dedi.

“YENİ BİR SOĞUK SAVAŞIN TROMPETLERİ’

Ülkeyi yöneten Çin Komünist Partisinin (ÇKP) yayın organı Global Times gazetesinde yayımlanan başyazıda Camp David’de yapılması planlanan üçlü zirvenin “yeni bir soğuk savaşın trompetlerini çaldığı”, bunun “Kuzeydoğu Asya ve tüm dünya için uğursuz bir işaret olduğu” yorumu yapıldı. Zirve buluşmasının “güvenliğin paylaşılması” adı altında yeni bir güvenlik bloku oluşturmayı hedeflediği savunulan yazıda, “Bu yapısı itibarıyla ideolojik tınıları ve eşitsizlikleri güçlendiren, yaklaşımı itibarıyla ise açıkça dışlayıcılığa, rekabete, blok temelli kamplaşmaya meyleden bir birliktelik” değerlendirmesine yer verildi. (DIŞ HABERLER)