Osman Kavala bildirisi Türkiye için ne anlama geliyor?

Tutukluluğunun 4. yılında iş insanı Osman Kavala’nın serbest bırakılması için ortak bir bildiriyle  Türk hükümetine çağrı yapan 10 büyükelçi, çağrıldıkları Dışişleri Bakanlığı’nda Avrupa’dan Türkiye’ye yaptırımların yolda olduğu mesajını verdi.

Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi’nin Haziran ayında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) Kavala ile ilgili kararlarını uygulamaması halinde Türkiye’ye yönelik ihlâl prosedürü başlatacağını hatırlatan büyükelçilerin, konseyin bir ay sonra AİHM’e başvuracağını ve Türkiye üzerindeki baskının artırılmasını isteyeceği bilgisini de Dışişleri Bakanlığı yetkilileriyle paylaştıkları öğrenildi.

Kavala’nın tutukluluğunun Türkiye’de demokrasi ve hukukun üstünlüğüne gölge düşürdüğüne ilişkin yaptıkları ortak açıklamadan sonra hükümetten ve AKP yönetiminden gelen sert eleştirilere maruz kalan büyükelçiler, çağrıldıkları Dışişleri Bakanlığı’nda da “Davayı siyasallaştırıyorsunuz” çıkışıyla karşılaştılar.

DW Türkçe’nin edindiği bilgilere göre, büyükelçileri Dışişleri Bakanlığı’na Bakan Yardımcısı Faruk Kaymakçı çağırdı. Kaymakçı’nın görüşmede büyükelçilerin ortak açıklamasından duyulan rahatsızlığı şu sözlerle dile getirdiği öğrenildi:

“Davayla ilgili ortak açıklama yöntemi akıllıca değil. Davayı siyasallaştırıyorsunuz. Yürüyen bir yargı sürecine müdahale ediyorsunuz. Kabul edilemez. Sizin de uygulamadığınız AİHM kararları var. Sergilediğiniz tavırla kendinize ve ülkenize karşı olumsuz bir algıya neden oluyorsunuz. Sorumlu hareket etmiyorsunuz.”

Bakan yardımcısı Kaymakçı’yla görüşmeye katılan büyükelçiler ise Türkiye’de hukukun üstünlüğü ilkesinin ihlâl edildiğine ve Kavala’nın tutukluluğunun hukuk dışı olduğuna ilişkin görüşlerinden geri adım atmayacaklarını söylüyor. Büyükelçiler, “Biz görevimizi yapıyoruz, yapmayı da sürdüreceğiz. AİHM kararları bağlayıcıdır. Türkiye’ye yükümlülüklerini hatırlatıyoruz. AİHM kararı gereği Kavala serbest bırakılmalı. Türkiye, Kavala’yı neden serbest bırakmadığını açıklamak zorunda. Kavala serbest bırakılmazsa Türkiye’nin ağır yaptırımlarla karşılaşması kaçınılmaz” açıklamasını yaptı.

İnsan hakları alanında uzman olan hukukçu Kerem Altıparmak, büyükelçilerin Türkiye’ye Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi’nin ‘ihlâl prosedürü’ başlatacağına ilişkin hatırlatmasının ve uyarılarının ‘çok önemli’ olduğunu belirtti.

Avrupa Konseyi’nden Ankara’ya ulaşan bilgilere göre Bakanlar Komitesi’nin gündeminde AİHM kararını yerine getirmediği gerekçesiyle Türkiye’yi AİHM’e şikayet etmek de var. Bir ay sonra mahkemeye yapılacak başvuru bu yüzden çok kritik. Avrupalı diplomatik kaynaklar; Türkiye’nin imajının bu süreçte ciddi zarar göreceği uyarısını yaparken, Türkiye’nin Avrupa Konseyi’nin kurucu üyelerinden biri olduğunun unutulmamasını istiyor.