Karadan tahliye olmazsa Afganistan’da 31 Ağustos sonrası insani kriz kapıda

NATO’nun Afganistan’da bulunan diplomatlarından biri ülkenin komşularının kara sınırlarını açıp daha fazla insanın ülkeyi terketmesine olanak sağlaması gerektiğini söyledi.

Kabil’de bulunan diplomat Reuters’a yaptığı açıklamada “İran, Pakistan ve Tacikistan hava veya kara yoluyla daha fazla insanı ülkeden çıkarmalı. Hava ve kara güzergahlarının hızlı bir şekilde kullanılması çok önemli” dedi.

Yardım kuruluşları Kabil Havalimanı’ndan çekilme tamamlandığında geride kalacak milyonlarca insanı açlık, hastalık ve zulmün beklemesi riskinin yükseldiğini açıkladı. ABD Başkanı Joe Biden ABD’nin 31 Ağustos’a kadar çekilmeyi tamamlamaya doğru ilerlediğini ancak ihtiyaç halinde sürenin uzatılabileceğini söylemişti.

Ancak Taliban yabancıların ülkeden çekilmelerinin 31 Ağustos’a kadar tamamlanması gerektiğini söyledi. Taliban ayrıca ABD’ye yetenekli Afganistan vatandaşlarını ülkeden çıkarmaması için çağrıda da bulundu.

WHO’nun Afganistan’da yalnızca bir hafta yetecek kadar tıbbi malzemesi bulunuyor

Dünya Sağlık Örgütü’nden (WHO) üst düzey bir yetkili, Afganistan’a yurtdışından yapılan tıbbi ekipman teslimatlarının Kabil havaalanındaki kısıtlamalar nedeniyle engellenmesinin ardından yalnızca bir hafta yetecek kadar tıbbi malzeme kaldığını açıkladı.

WHO’nun Doğu Akdeniz biriminden yetkililer, Afganistan’da koronavirüs testlerinin geçen hafta %77 azaldığını ve mevcut karışıklığın koronavirüs vakalarında ani bir artışa yol açabileceğinden endişe duyulduğunu söyledi.

WHO yetkilileri online bilgilendirme toplantısında yaptığı açıklamada, Afganistan’daki sağlık kuruluşlarının %95’inin çalışmaya devam ettiğini, ancak bazı kadın çalışanların görevlerine dönmediğini, bazı kadın hastaların da evlerinden çıkmaktan söylediler.

WHO, Kabil havaalanındaki kısıtlamalar nedeniyle cerrahi ekipman ve ciddi yetersiz beslenme kitleri de dahil olmak üzere 500 tondan fazla tıbbi malzeme tedariğinin geciktiğini açıkladı.

Taliban: Havalimanının güvenliğini kendimiz sağlayacağız

Taliban sözcüsü Zabihullah Mujahid, dün yaptığı açıklamada “Tahliye süresinin uzatılmasına dair anlaşmaya varmadık” dedi. Mujahid ülkedeki Türk askerlerinin durumuna ilişkin ise şöyle konuştu:

“Türkiye, Türkiye hükümeti ve müslüman Türk toplumu ile iyi ilişkiler istiyoruz. Afganistan’da bulunan Türk güçlerine ülkede ihtiyaç yok ve tahliye tamamlandığında havalimanının güvenliğini kendimiz sağlayacağız”

Taliban’ın Afganistan’da kontrolü ele alması öncesi Türkiye Türkiye ABD ve NATO ile Kabil havalimanın kontrolünü sağlanması için bir süredir görüşmeler yapıyordu. Ancak Türk güvenlik kaynakları bu seçeneğinin ortadan kalktığını bildirdi.

Türkiye’nin Afganistan’da 600 askeri bulunuyor.

“Büyük bir fırtına yaklaşıyor”

Uluslararası toplumu 200 milyon dolar gıda yardımı yapmaya çağıran Birleşmiş Milletler (BM) Dünya Gıda Programı yöneticisi David Beasley Reuters’a yaptığı açıklamada “Koronavirüsün de kötü yönde etkilediği yıllarca süren kuraklık, çatışma ve ekonomik bozulma nedeniyle büyük bir fırtına yaklaşıyor” dedi.

Beasley “Açlıkla karşı karşıya kalmaya doğru adım adım ilerleyen insan sayısı 14 milyona yükseldi” dedi.

Avrupa Birliği (AB) Afganistan’a yapılan yardımların 4 katına çıkarılmasının planlandığını açıklarken BM ile yardımların teslimatı ve güvenliğinin sağlanması anlamında işbirliği yapmak istendiğini açıkladı.

Birleşmiş Milletler(BM) İnsan Hakları Yüksek Komiseri Michelle Bachelet, Afganistan’da Taliban’ın sivilleri ve teslim olan Afgan güvenlik güçlerini “yargısız olarak infaz” ettiği kadınları kısıtladığı ve yönetimi protesto edenlere karşı ciddi suçlar işlediğine dair güvenilir raporlar aldığını söylemişti. Taliban bu raporların inceleneceğini açıklamıştı.

Adının açıklanmasını istemeyen NATO diplomatı birçok uluslararası yardım kuruluşunun bölgedeki personelini komşu ülkelere çekmek için uğraştığını söyledi.

70 bin kişi tahliye edildi

Taliban’ın yönetimi ele geçirmesinin ardından ülkeyi terketmek isteyen onbinlerce Afgan Kabil Havalimanı’na akın etmişti. Batılı hükümetler şimdiye kadar 70 bin kişiyi ülkeden çıkardı.

15 Ağustos’ta Kabil’e giren İslamcı grup havalimanının önünde bekleyen kalabalığa korkacak bir şeylerinin olmadığını ve evlerine dönmelerini söyledi.

Taliban Sözcüsü Zabihullah Mujahid düzenledikleri basın toplantısında “Güvenliklerini garanti ediyoruz” dedi.

Diğer G7 ülkesi liderleri ile görüşen Biden çekilme için belirlenen son tarihin uzatılabileceğini söyledi.

Beyaz Saray’da konuşan Biden ABD’nin 31 Ağustos’a kadar süreci tamamlamak için uğraştığını söyledi.

Biden “Süreç ne kadar erken tamamlanırsa o kadar iyi. Bölgede geçirdiğimiz her gün birliklerimiz için daha fazla risk doğuruyor” dedi.

İsimlerinin açıklanmasını istemeyen 2 ABD yetkilisi İslam Devleti militan örgütünün havalimanında intihar saldırısı düzenlemesinden endişe duyulduğunu söyledi.

G7 ülkelerinden Afganistan sözü

G7 ülekelerinin liderleri Afganistan’dan çekilmeyi ve Taliban’a karşı takınılacak tutumu görüşmek üzere toplanmıştı.

Almanya Başbakanı Angela Merkel görüşmelerden çekilme için “yeni bir tarih” belirlenmesi kararının çıkmadığını ancak Kabil Havalimanı’nın 31 Ağustos’tan sonra da kullanılıp kullanılamayacağının görüşüldüğünü söyledi.

Birleşik Krallık Başbakanı Boris Johnson G7 anlaşmasının en önemli koşulunun militanların 31 Ağustos’tan sonra da ülkeyi terketmek isteyenlere de güvenli geçiş sağlaması olduğunu söyledi.

ABD ve müttefiklerinin Taliban yönetimini devirmek ve 11 Eylül saldırılarının ardından El Kaide ile mücadele etmek için girdikleri Afganistan’dan 20 yıllık bir sürenin ardından ayrılacaklarını açıklamalarından sonra Taliban yeniden ülkeden kontrolü eline almıştı.

Kabil’i ele geçirdikten sonra daha ılımlı bir tutum sergileyen Taliban liderleri yeni bir hükümet kurmak için görüşmelere başlarken aralarında düşman gördükleri eski Cumhurbaşkanı Hamid Kerzai’nin de olduğu isimlerle görüştüler.

Afganistan’ın yönetimini ele geçiren Taliban çeşitli kurumlara atamalarda bulundu.

Pajhwok haber ajansının haberinde maliye bakanı olarak Gul Agha’nın, vekaleten içişleri bakanlığına ise Sadr İbrahim’in olarak atandığı ifade edildi.

İstihbarat daire başkanlığına Najibullah atanırken Mullah Shirin Kabil valiliğine getirildi. Hamdullah Nomani ise Kabil’in belediye başkanı oldu.

Taliban daha önce Guantanamo’da hapis yatmış olan molla Abdul Qayyum Zakir’i vekaleten savunma bakanı olarak atadı.