Şehirlerde Dijital Dönüşüm Başlıyor: Bakan Kurum 5 Yıllık Dev Yol Haritasını Açıkladı

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Türkiye’nin şehir mimarisini ve kentsel yaşam kalitesini kökten değiştirecek 5 yıllık “Akıllı Şehir Eylem Planı”nın yürürlüğe girdiğini duyurdu.

“Türkiye Yüzyılı” vizyonu kapsamında hazırlanan stratejik plan, Resmi Gazete’de yayımlanarak resmen yürürlüğe girdi. Bakan Kurum, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, “Her alanda vatandaşımızın hayatını kolaylaştıracak 50 akıllı şehir uygulamasını hayata geçireceğiz” diyerek yeni dönemin şifrelerini verdi.

Yapay zeka, büyük veri, nesnelerin interneti (IoT) ve dijital ikiz gibi ileri teknolojileri merkeze alan plan, şehirlerin teknoloji çöplüğüne dönmesini engelleyecek katı kuralları da beraberinde getiriyor.

YIL YIL AKILLI ŞEHİR TAKVİMİ BELİRLENDİ

Yayımlanan eylem planında uygulamaya, izlemeye ve ölçmeye odaklanan 4 stratejik amaç, 8 hedef, 32 eylem ve 297 uygulama adımı yer alıyor. Önümüzdeki 5 yıllık süreçte atılacak adımlar takvime bağlandı:

• 2026: 81 ilin tamamında akıllı şehir yol haritaları hazırlanacak. Her belediyede özel akıllı şehir birimleri kurulacak.
• 2027: Büyükşehirlerin ardından 187 ilçe belediyesi sürece dahil edilecek ve Coğrafi Bilgi Sistemi tabanlı planlar hazırlanacak.
• 2028: En az 50 akıllı şehir uygulaması sahada tamamen aktif olacak. Yerli teknoloji çözümleri dünyaya ihraç edilmeye başlanacak.

• 2029: Trafikten çevre temizliğine kadar tüm hizmetlerin tek merkezden yönetileceği “Dijital Şehir Yönetim Merkezleri” kurulacak.
• 2030: Akıllı şehir teknolojilerinde en az yüzde 80 yerli üretim şartı aranacak ve merakla beklenen “Akıllı Şehir Kanunu” yürürlüğe girecek.

TOKİ PROJELERİNE VE AFET YÖNETİMİNE YAPAY ZEKA AYARI

Yeni stratejinin en kritik ayaklarından birini kentsel dönüşüm, iklim krizi ve afet yönetimi oluşturuyor. TOKİ, yeni konut projelerini doğrudan “Akıllı Bölgeler” yaklaşımıyla inşa edecek. Yeni yaşam alanları yeşil enerjiyle çalışacak, su ve enerji kayıplarını sensörlerle anlık tespit eden tasarımlara sahip olacak. Afetlere hazırlık kapsamında ise yapay zeka destekli erken uyarı ve kriz anı yönetim mekanizmaları devreye alınacak.

Sokaktaki vatandaş için gerçek zamanlı trafik yönetim sistemleri kurulacak, atık toplama araçları konteynerlerin doluluk oranına göre rota çizecek ve akıllı sokak aydınlatmalarıyla yüksek oranda enerji tasarrufu sağlanacak.

Kaynak: DHA