Enerji KİT’lerine dev bütçe aktarımı: 7 ayda 195,9 milyar TL

EÜAŞ, BOTAŞ ve Türkiye Kömür İşletmeleri’nin kamu tarafından verilen görevlerden kaynaklanan giderleri, 2026’nın ilk yedi ayında 195 milyar 981 milyon TL’ye ulaştı. En yüksek tutar 108,6 milyar TL ile EÜAŞ’ta kaydedilirken BOTAŞ’ın görevlendirme gideri 83 milyar TL oldu. TKİ için ise 4,4 milyar TL bütçe kaynağı kullanıldı. Böylece üç kamu işletmesine yalnızca yedi ayda merkezi bütçeden yapılan aktarım 200 milyar TL sınırına dayandı.

Kamu İktisadi Teşebbüslerine kamu politikaları kapsamında verilen görevlerin bütçeye maliyeti büyüyor. EÜAŞ, BOTAŞ ve Türkiye Kömür İşletmeleri’nin 2026 yılının Ocak-Temmuz dönemindeki görevlendirme giderleri toplam 195 milyar 981 milyon TL’ye ulaştı. Eskiden “görev zararı” olarak adlandırılan kalem, 2021 yılında yapılan düzenlemeyle “görevlendirme gideri” adı altında izlenmeye başlandı. Bu kalem, KİT’lerin kamu otoritesi tarafından verilen görevler nedeniyle üstlendiği ve merkezi bütçeden karşılanan mali yükü ifade ediyor.

Birgün’ün haberine göre 7 aylık dönemde en büyük tutar Elektrik Üretim AŞ’de ortaya çıktı. EÜAŞ için merkezi bütçeden 108 milyar 581 milyon TL görevlendirme gideri karşılandı. Bu tutar, üç kuruma yapılan toplam aktarımın yarısından fazlasını oluşturdu.

İkinci sırada BOTAŞ yer aldı. Doğal gaz piyasasında kamu tarafından verilen görevlerden kaynaklanan giderler nedeniyle BOTAŞ’a 83 milyar TL aktarıldı. Türkiye Kömür İşletmeleri’nin aynı dönemdeki görevlendirme gideri ise 4 milyar 399 milyon TL olarak kaydedildi.

Ocak-Temmuz 2026 dönemindeki görevlendirme giderleri kurumlara göre şöyle sıralandı:

• EÜAŞ: 108 milyar 581 milyon TL
• BOTAŞ: 83 milyar TL
• TKİ: 4 milyar 399 milyon TL
• Toplam: Yaklaşık 195,9 milyar TL

Rakamlar, özellikle enerji alanında kamu tarafından uygulanan fiyat ve destek politikalarının maliyetinin önemli bölümünün KİT’ler üzerinden merkezi bütçeye taşındığını gösteriyor.

Burada önemli bir ayrım bulunuyor. “Görevlendirme gideri”, KİT’in normal ticari faaliyetlerinden kaynaklanan işletme zararıyla aynı anlama gelmiyor. Kamu otoritesinin verdiği bir görev nedeniyle işletmenin üstlendiği ve bütçeden karşılanan maliyet bu kalem altında izleniyor. Bu nedenle 195,9 milyar TL’nin tamamını doğrudan kötü yönetimden kaynaklanan zarar olarak nitelendirmek teknik olarak doğru değil.

Yaklaşık 196 milyar TL’nin yalnızca 7 ayda üç kamu işletmesi için bütçeden karşılanması, enerji ve kamu fiyatlandırma politikalarının Hazine üzerindeki yükünü ortaya koyuyor. Vatandaşa veya piyasaya doğrudan yansıtılmayan bazı maliyetler ortadan kalkmıyor; KİT’ler üzerinden bütçeye taşınıyor ve kamu kaynaklarından karşılanıyor. Bu nedenle söz konusu kalem yalnızca KİT’lerin mali yapısını değil, merkezi bütçenin üzerindeki yükün boyutunu da gösteren önemli göstergelerden biri.

Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***