TBMM Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu, sosyal medyada 15 yaş altına yasak getiren ve oyun platformlarına yeni yükümlülükler öngören kanun teklifini kabul etti. Teklife göre sosyal ağ sağlayıcılar, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak ve yaş doğrulama dahil gerekli tedbirleri almak zorunda olacak. Oyun platformlarına Türkiye’de temsilci bulundurma, yaş derecelendirmesi ve BTK düzenlemelerine uyma zorunluluğu getirilecek. Yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde önce para cezası, ardından reklam yasağı ve bant daraltma gibi yaptırımlar uygulanabilecek. Düzenleme henüz yasalaşmadı; teklifin Genel Kurul aşaması kaldı.
Bu teklif yasalaşırsa Türkiye’de ilk kez sosyal medya erişimi açık yaş eşiğiyle sınırlandırılmış olacak. Aynı zamanda büyük platformlar ve oyun şirketleri için yaş doğrulama, ebeveyn kontrolü, temsilci bulundurma ve bant daraltmaya kadar uzanan yeni bir denetim rejimi kurulmuş olacak.
Sosyal medya ve dijital oyun alanına yönelik yeni sınırlamalar içeren 29 maddelik kanun teklifi, TBMM Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu’nda kabul edildi. Teklif, çocukların sosyal ağlara erişimini yaş sınırı üzerinden yeniden düzenliyor ve özellikle yurt dışı kaynaklı büyük platformlara yeni yükümlülükler getiriyor. Buna göre sosyal ağ sağlayıcılar, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak; bu yasağın uygulanabilmesi için yaş doğrulama dahil gerekli tedbirleri almakla yükümlü olacak. 15 yaşını doldurmuş çocuklara ise ayrıştırılmış hizmet sunulması için ayrıca önlem alınması gerekecek.
Teklifte ebeveyn kontrol araçları da zorunlu hale getiriliyor. Sosyal ağ sağlayıcıların açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli ebeveyn denetim mekanizmaları sunması isteniyor. Bu araçların hesap ayarlarının kontrolü, ücretli işlemlerin ebeveyn onayına bağlanması ve kullanım süresinin izlenip sınırlandırılması gibi işlevleri içermesi öngörülüyor. Ayrıca platformlara aldatıcı reklamları engelleyici tedbir alma yükümlülüğü de getiriliyor.
Ağır yaptırımlar zinciri
Teklif, büyük sosyal medya şirketleri için ağır yaptırım zinciri kuruyor. Türkiye’den günlük erişimi 10 milyondan fazla olan sosyal ağ sağlayıcılar, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde verilen kararları derhal ve en geç bir saat içinde uygulamak zorunda olacak. İdari para cezasından sonra yükümlülüğün 30 gün içinde yerine getirilmemesi halinde reklam yasağı devreye girecek. Reklam yasağından sonra üç ay içinde de uyum sağlanmazsa BTK Başkanı sulh ceza hakimliğine başvurarak önce yüzde 50, ardından şartların sürmesi halinde yüzde 90’a kadar bant daraltma talep edebilecek.
Teklifin bir diğer önemli ayağı oyun platformlarına yönelik. Düzenlemeyle “oyun”, “oyun platformu”, “oyun sağlayıcı”, “oyun geliştirici” ve “oyun dağıtıcı” tanımları kanuna giriyor. Türkiye’den günlük erişimi 100 bini aşan yurt dışı kaynaklı oyun platformları, BTK ve diğer resmi makamların taleplerini karşılamak üzere Türkiye’de gerçek ya da tüzel kişi temsilci belirlemek zorunda olacak. Oyunlar için yaş derecelendirmesi uygulanacak; derecelendirilmeyen içerikler ise en yüksek yaş kriterine göre sunulabilecek ya da çıkarılacak.
30 milyon liraya kadar idari para cezası
Oyun platformlarına yönelik yaptırımlar da kademeli şekilde düzenleniyor. Bildirime rağmen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde önce 1 milyon liradan 10 milyon liraya, ardından 10 milyon liradan 30 milyon liraya kadar idari para cezası uygulanabilecek. Buna rağmen uyumsuzluk sürerse BTK önce yüzde 30, daha sonra yüzde 50’ye kadar bant daraltma için hakimliğe başvurabilecek. Kararlar uygulanırsa erişim sağlayıcıların bunları en geç dört saat içinde yerine getirmesi gerekecek.
Komisyonda bir değişiklik de son anda yapıldı. Teklifin, sosyal ağ sağlayıcıları ve oyun dağıtıcılarına risk analizi yapma ve bunu BTK’ye bildirme zorunluluğu getiren 24’üncü maddesi önergeyle metinden çıkarıldı. Böylece BTK’nin riskli gördüğü hizmetlerde faaliyet durdurmaya kadar uzanabilecek ek yetki alanı, şimdilik tekliften çıkarılmış oldu. Sosyal ağ ve oyun platformlarına ilişkin yeni hükümlerin, kanunun yayımlanmasından altı ay sonra yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***
