Fon krizine 9 maddelik düzenleme: Hazine değil, fonlar ve sorumlular ödeyecek

AKP, 17 Eylül’de tasfiyesine karar verilen yatırım fonlarının nasıl tasfiye edileceğini ve yatırımcıların parasının nasıl ödeneceğini düzenleyen 9 maddelik kanun teklifini Meclis gündemine taşıdı. Teklife göre Hazine kaynağı kullanılmayacak; önce fonların kendi varlıkları, ardından geri kazanılan değerler ve sorumlulardan tahsil edilen paralar kullanılacak. Yatırımcılara ilk aşamada 1 milyon TL’ye kadar ara ödeme yapılabilecek, fon zararı şirketten karşılanamazsa sorumlu gerçek ve tüzel kişilere şahsi sorumluluk getirilecek. TMSF ise el konulan bazı mal varlıklarını dava sonucunu beklemeden satabilecek. 

Fon krizinin ardından yüz binlerce yatırımcının alacağının nasıl ödeneceğini belirleyecek yeni yasal düzenlemenin ayrıntıları ortaya çıktı. AKP tarafından hazırlanan 9 maddelik teklif, SPK’nın 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen ve tasfiyesi henüz tamamlanmamış yatırım fonlarını kapsıyor. Düzenlemenin temel mantığı, yatırımcı zararının Hazine tarafından karşılanması yerine önce her fonun kendi malvarlığının tasfiye edilmesi, fonlardan hukuka aykırı şekilde çıkarılan değerlerin geri alınması ve eksik kalan tutarın sorumlulardan tahsil edilmesi üzerine kuruluyor. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz da daha önce özel zararların karşılanmasında Hazine kaynağı kullanılmayacağını açıklamıştı.

Hazine para vermeyecek

Teklifte her fonun malvarlığı ve gerçek hak sahipleri ayrı ayrı belirlenecek. Fon varlıkları doğrudan ve hızla satılarak değer kaybettirilmek yerine, yatırımcı açısından mümkün olan en yüksek ekonomik değerin elde edilmesi hedeflenecek. SPK, borsadaki fiyatın gerçek değeri yansıtmadığı veya normal satışın tasfiyeyi geciktirdiği durumlarda farklı yöntemlerin kullanılmasına karar verebilecek. Geri alım, hakim ortağa satış, toptan satış ve gerektiğinde borsa dışında satış bunlar arasında yer alıyor.

1 milyon TL’ye kadar ara ödeme

Fonun bütün varlıkları nakde çevrildiğinde yatırımcıların tamamını ödemeye yetecek para oluşmazsa farklı bir hesaplama devreye girecek. MKK, yatırımcının fona yaptığı para girişleri ve fondan aldığı paraları dikkate alarak net yatırım tutarını hesaplayacak. Nihai hesapta yatırımcının giriş ve çıkışları TÜFE ile Yİ-ÜFE değişimlerinin aritmetik ortalaması kullanılarak tasfiye tarihine kadar güncellenecek. Ara ödeme aşamasında ise net yatırım tutarı 1 milyon TL’nin altında olan yatırımcıya bu tutara kadar, 1 milyon TL ve üzerinde olan yatırımcıya en fazla 1 milyon TL ödeme yapılabilecek.

Fonun parası yetmezse sorumlulara gidilecek

Teklifin en dikkat çekici hükümlerinden biri fonlarda oluşan zarar için getirilen sorumluluk düzenlemesi. Fon varlıklarının karşılıksız, muvazaalı veya gerçek bir ekonomik amacı bulunmayan işlemlerle ilişkili kişilere, hakim ortaklara, yöneticilere veya üçüncü kişilere aktarılması halinde bu değerler fon malvarlığından hukuka aykırı çıkarılmış kabul edilecek.

Zarardan ilk olarak fonun kurucusu veya yöneticisi olan portföy yönetim şirketi sorumlu tutulacak. Şirketten paranın tamamının tahsil edilememesi halinde ise SPK tarafından sorumlu olduğu belirlenen gerçek ve tüzel kişiler ile onlarla birlikte hareket edenlere gidilecek. Teklif açık biçimde “şahsi sorumluluk” getiriyor. Yöneticinin görevinden ayrılmış olması da görev yaptığı dönemde gerçekleştirilen işlemlerden doğan sorumluluğunu ortadan kaldırmayacak.

TMSF dava bitmeden malları satabilecek

Bir diğer önemli değişiklik TMSF’ye verilen yetkiler. Fonlarla bağlantılı soruşturmalarda el konulan ve doğrudan fona aktarılamayan malvarlıkları için TMSF kayyım olarak atanabilecek. TMSF, yargılama sonucunun kesinleşmesini beklemeden bu varlıkları satabilecek veya tasfiye edebilecek. Elde edilen para her fon için ayrı geri kazanım hesabında tutulacak.

Yargılama sonunda müsaderesine karar verilen ve ilgili fonun zararından kaynaklandığı belirlenen değerler de Hazine’ye gelir olarak yazılmayacak. Para doğrudan zarar gören yatırım fonuna, tasfiye tamamlanmışsa geri kazanım hesabına aktarılacak.

Suça karıştığı tespit edilene ödeme yok

Teklif, tasfiye fonlarında işlem yapan herkesin aynı şekilde ödeme almasını da engelliyor. Sermaye Piyasası Kanunu’nun 104, 106 ve 107’nci maddelerinde düzenlenen fiilleri işlediği veya bu işlemlere birlikte hareket ederek katıldığı SPK tarafından tespit edilen kişi ve kurumlara tasfiye ve geri kazanım hesaplarından ödeme yapılmayacak.

Böylece fonlardan olağan dışı kazanç sağladığı veya piyasa suçlarına karıştığı belirlenen kişilerin aynı tasfiye havuzundan yatırımcı sıfatıyla para almasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

Güler: “Kimseye suçlu da demiyoruz, suçsuz da”

AKP Grup Başkanı Abdullah Güler, fon krizine ilişkin Meclis Araştırma Komisyonu kurulmasını isteyen muhalefetin eleştirilerine de yanıt verdi. Güler, savcılık soruşturması ve Devlet Denetleme Kurulu incelemesinin sürdüğünü belirterek şöyle konuştu: “Savcılık soruşturması sürüyor. DDK çalışmaya devam ediyor. Olay yargıya intikal etmiş. Soruşturma devam ediyor. Cumhurbaşkanı Yardımcı’mız bilgi verdi. Neyi araştıracak bu arkadaşlar? İki bakanımıza atılan iftiraları mı araştıracaklar? Amaç ‘çamuru at izi kalsın’. AK Parti olarak bizim böyle bir usulümüz yok. Herkes yargı önünde hesap versin. Biz kimseye suçlu da demiyoruz. Suçsuz da demiyoruz.”

Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***