İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu’nun aşırı sağcı koalisyonu, muhalefetin meclisi feshederek erken seçim yolunu açma girişimini bugün yapılan oylamada kıl payı atlattı. 120 sandalyeli Knesset’te teklif 61’e karşı 53 oyla reddedildi.
Muhalefet, özellikle ultra-Ortodoks Yahudilerin zorunlu askerlikten muaf tutulmasına yönelik tartışmaların ardından hükümet ortakları arasında oluşan gerilimden yararlanarak hükümeti düşürmeyi hedefliyordu. Ancak daha önce destek verebilecekleri sinyalini veren ultra-Ortodoks milletvekillerinin çoğu son anda teklife “hayır” oyu verdi. Muhalefetin aynı yönde yeni bir girişimde bulunabilmesi için yasalar gereği 6 ay beklemesi gerekecek.
Oylama öncesi konuşan Netanyahu’nun partisi Likud’dan milletvekili Yuli Edelstein, uzun müzakereler sonunda askerlik yasasının ana ilkeleri üzerinde koalisyon içinde uzlaşma sağlandığını duyurdu. Meclis dışişleri ve savunma komitesinin başkanı olan Edelstein, tasarının içeriğine dair ayrıntı vermedi ancak “Gerçek ve etkili bir yasa çıkaracağız. Bu, İsrail toplumunda tarihi bir reform olacak” dedi.
Edelstein, daha önce sunduğu yasa tasarısında, daha fazla ultra-Ortodoks erkeğin askere alınmasını ve askerliğe direnenlere yönelik cezaların artırılmasını öngörmüştü.
Lapid: Hükümetin sonu başlıyor
Oylamanın ardından açıklama yapan muhalefet lideri Yair Lapid ise yaşananları hükümetin çözülme sürecinin başlangıcı olarak değerlendirdi. Lapid, “Koalisyonlar parçalanmaya başladığında, bu süreç geri dönülmez olur. Şimdi o sürecin içindeyiz” dedi. Ultra-Ortodoks partilerin, askerlikten muafiyet hakkını mı yoksa hükümette kalmayı mı seçeceği konusunda bir tercihle karşı karşıya kaldığını belirten Lapid, “Onlar muafiyeti seçti” dedi.
Çarşamba günü muhalefet partileri, meclisi feshetme teklifini birlikte ve oybirliğiyle sunduklarını açıklamış, bu süreçte tüm yasama faaliyetlerini askıya alarak hükümeti düşürmeye odaklanacaklarını duyurmuştu.
Netanyahu’nun mevcut koalisyonu, İsrail tarihinin en sağcı hükümetlerinden biri olarak görülüyor. Koalisyonda yer alan ultra-Ortodoks partiler Şas ve Birleşik Tevrat Yahudiliği (UTJ), daha önce teklifi destekleyebileceklerini belirtmişti.
Askerlik krizi büyüyor
İsrail’de erkekler için askerlik hizmeti zorunlu. Ancak ülkenin kuruluşundan bu yana Tevrat eğitimiyle tam zamanlı uğraşan ultra-Ortodokslar bu görevden fiilen muaf tutuluyor. Toplumun sayıca büyümesi ve Gazze’de 20 aydır süren savaş nedeniyle ordu yeni asker ihtiyacını artırınca, bu muafiyet daha da tartışmalı hale geldi.
Likud içinden gelen baskılar nedeniyle Netanyahu, daha fazla ultra-Ortodoks’un askere alınmasını desteklemek zorunda kalırken, koalisyonun ultra-Ortodoks ortakları bu duruma karşı çıkıyor. Şas Partisi, kendi seçmenleri için askerlikten kalıcı muafiyet sağlayacak bir yasa talep ediyor.
Perşembe sabahı oylamadan önce Netanyahu’nun partisi, Knesset gündemini çeşitli yasa teklifleriyle doldurarak oylamayı geciktirmeye çalıştı. Bu sırada koalisyon yetkilileri, ultra-Ortodoks liderlerle anlaşma zemini aradı.
Aşırı sağcı Maliye Bakanı Bezalel Smotrich ise savaş sırasında hükümeti düşürmenin “İsrail’in geleceği için varoluşsal bir tehlike” yaratacağını söyledi. Smotrich, “Tarih, savaş ortasında devleti seçime sürükleyenleri affetmeyecek” dedi.
Netanyahu’nun hükümeti; Likud, aşırı sağcı partiler ve ultra-Ortodoks partilerden oluşuyor. Bu partilerden herhangi birinin koalisyondan çekilmesi, meclis çoğunluğunu ortadan kaldırabilir.
Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***
