Türkiye’de orta hâlli vatandaş için hayal olan tatil, artık yabancıya da pahalı gelmeye başladı. Bu yıl 64 milyar dolar gelir beklenen turizm sektöründe işletmeler sıkıntılı, esnaf şikâyet ediyor. Otel dolulukları geçmiş yıllara göre beklenen seviyeye ulaşmadı. Girdi maliyetlerinden kaynaklanan yüksek konaklama ücretleri, Türkiye’yi yabancılar için de pahalı hâle getirdi. Öte yandan eğlence kültüründe yaşanan ve yabancı turistleri bile isyan ettiren görüntüler, pazar endişelerinin artmasına sebep oluyor.
Türkiye’de bacasız sanayi olarak adlandırılan turizm sektörü, bu yıldan umduğunu henüz bulamadı. Otel dolulukları geçmiş yıllara göre tatmin edici seviyede değil. Girdi maliyetlerinden kaynaklı yüksek konaklama ücretleri, Türkiye’yi yabancılar için bile ‘pahalı ülke’ pozisyonuna taşıdı. Öte yandan eğlence kültüründe yaşanan değişim de ülke imajına zarar veriyor. Bu yıla ‘temkinli iyimser’ yaklaşan turizm sektörü temsilcileri gözünü temmuz, ağustos ve eylül aylarına çevirdi ancak genel beklentiler pek iç açıcı değil. Artan fiyatlar, hizmet kalitesindeki gerileme ve eğlence kültüründeki rahatsızlık verici değişimler sebebiyle turistlerin Türkiye tercihi zayıflıyor.
Fiyat rekabeti bitti
Türkiye gazetesinde yer alan habere göre; 2025 yılının başında artan enflasyon ve hizmet maliyetleri sebebiyle Türkiye, fiyat rekabetini yitirdi. Otel, restoran, içecek ve giriş ücretlerindeki artış, ‘ucuz tatil’ algısını ortadan kaldırdı. Türkiye, artık fiyatlarda İspanya ve Yunanistan’ı bile geride bırakarak Dubai seviyelerine yaklaştı. Bugün dört kişilik bir ailenin Antalya veya Bodrum gibi destinasyonlarda beş gün tatil yapmasının maliyeti 150 bin lirayı aşıyor. Aynı tatil Yunanistan’da 80-100 bin lira, Mısır’da ise 60-80 bin lira arasında yapılabiliyor. Turistler için fiyatlar yerli turiste göre yüzde 20 oranında daha uygun olabiliyor ancak dört kişilik bir yabancı ailenin Türkiye tatili ortalama 4-5 bin Euro’yu buluyor.
Girdi maliyetleri zorluyor
Türkiye Seyahat Acenteleri Birliği İzmir Başkanı Kıvanç Meriç, “Bugün bizim turizmde yaşadığımız esas problem, Türkiye’nin kendi içindeki ekonomik koşullardan kaynaklanıyor” diyerek, şunları kaydetti:
“Biz şu an hâlâ girdi maliyetleri ile satışlarımız arasındaki makasta daha kârlı nasıl çıkarız mücadelesini veriyoruz. Bu da maliyetlere, dolayısıyla fiyatlara yansıyor. Bir yandan ‘Çok pahalı oldunuz’ şikâyetlerini duyuyoruz, bir yandan da yabancı turistin tercih listesinden yavaş yavaş çıktığımızı görüyoruz. Devlet ve sektör olarak artık şunu kabul etmeliyiz: Türkiye, turizmde fiyat avantajını kaybetmiş bir destinasyon hâline geldi. Bu tabloyu tersine çevirmek için acil çözümlere ihtiyacımız var.”
“Rakipler ucuz kaldı”
Alanya Turistik İşletmeciler Derneği (ALTİD) Başkanı Burhan Sili ise “Kaliteyi korurken fiyat dengemizi de yeniden gözden geçirmeliyiz. Yoksa doluluk oranları düşmese bile kâr marjlarımız ciddi zarar görebilir. Yükselen maliyetler ve küresel rekabet, sektörümüzün daha temkinli davranmasını gerektiriyor” dedi.
Fiyatta Dubai ile yarışıyoruz
Türkiye 2024 yılında iyi bir sezon geçirdi, 56,7 milyon turist ağırladı. Bu rakamla İtalya’yı geride bırakarak 4. sıraya yerleşti. 2025 hedefi ise 65 milyon turist, 64 milyar dolar gelir. Bu hedef rakamı turist başına harcamanın 1.000 dolara ulaşması beklentisiyle oluşturuldu.
İlk 5 ayda Türkiye’yi ziyaret eden turist sayısı yüzde 0,15 düşüşle 17 milyon 781 bin oldu. Mayıs verileri ise geçen yıla göre yüzde 1,81 kayıp yaşandığını gösteriyor.
Rusya’dan gelen turist sayısı yüzde 5,2 azalarak 1 milyon 722 bine düştü. Almanya’dan gelen turist sayısında yüzde 18,1 azalma görüldü ve bu ülkeden 597 bin 348 kişi geldi. Aynı dönemde Bulgaristan’dan yüzde 3,2, İngiltere’den yüzde 0,6 turist azalması görüldü.
Her yıl Bodrum’da yaşanan ‘lahmacun’ örneği neredeyse bütün tatil yörelerine yayıldı. Fiyatların Dubai ile yarıştığı, İspanya ve Yunanistan’ı geride bıraktığı belirtiliyor.
Dört kişilik bir ailenin Türkiye’de tatil yapması, Avrupalı ülke turistleri için 4-5 bin Euro’yu buluyor.
Yüksek gelirli turist ağırlayan oteller ise dolu. Golf turizminin başkenti Belek’te aynı zamanda ünlü futbol kulüplerinin kampları da var.
