ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, Esat rejiminin devrilmesinin ardından Suriye’deki gelişmeleri değerlendirmek üzere çıktığı, Ürdün ve Türkiye’yi kapsayan ziyaretinin ikinci durağı Ankara’da.
İlk olarak Ürdün’ün Akabe kentine giden Blinken, yerel saatle akşam 8.14’te Ankara Esenboğa Havalimanı’na indi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, ABD Dışişleri Bakanı Blinken’la Esenboğa Havalimanı’nda görüştü. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da görüşmede hazır bulundu.
Görüşme ile ilgili ABD Dışişleri Bakanlığı’ndan gelen yazılı açıklamada, “Bakan Blinken, ABD ve Türkiye’nin bölgesel işbirliğini görüştü; Suriye’nin öncülüğünde ve sahipliğinde hesap verebilir ve kapsayıcı bir hükümete siyasi geçişi desteklemeye yönelik ortak ilgimizi ele aldı” denildi.
Açıklamaya göre Suriye’deki tüm aktörlerin insan haklarına saygı göstermesinin, uluslararası insancıl hukuka riayet etmesinin ve azınlık gruplarının üyeleri dahil tüm sivilleri korumak için mümkün olan tüm adımları atmasının önemini yineleyen Blinken, ihtiyacı olan herkese insani yardım akışının kolaylaştırılmasının önemine dikkat çekti.
ABD’nin açıklamasında, “Blinken, IŞİD’i yenmek için oluşturulan koalisyonun kritik misyonunu yerine getirmeye devam edebilmesinin sağlanması gerektiğini vurguladı” ifadeleri yer aldı.
Blinken’ın dikkat çektiği koalisyonun öncülüğünü, ana omurgasını YPG’nin oluşturduğu Suriye Demokratik Güçleri (SDG) yapıyor. Ankara YPG’yi PKK’nın Suriye kolu olarak görürken, SDG Washington için IŞİD’le mücadelede önemli bir ortak.
Fidan ve Blinken’ın yarın ikili bir görüşme yapması bekleniyor.
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Matthew Miller da, X’teki paylaşımında, “Bakan Blinken, Suriye için barışçı bir gelecek geliştirilmesinde kilit bir ortak olan NATO müttefikimiz Türkiye ile bölgesel güvenlik ve işbirliğini görüşmek üzere Ankara’da. ABD, hesap verebilir ve temsili bir hükümete doğru Suriyeliler’in öncülüğünde kapsayıcı bir geçisi savunuyor” dedi.
Türkiye-ABD arasında görüşme trafiği
Suriyeli muhaliflerin son iki haftada düzenlediği harekatla önce Halep, ardından Hama, Humus ve Şam’ı ele geçirmeleri ve daha sonra Beşar Esat’ın Rusya’ya kaçtığının açıklanmasıyla Türkiye ile ABD arasındaki görüşmeler de yoğunlaştı.
Bu ziyaret öncesi Fidan ve Blinken, son 10 günde üç kez telefonda görüşerek Suriye’deki gelişmeleri değerlendirdi.
Blinken ve Fidan en son Pazartesi günü görüşmüş, bu görüşmede Blinken’ın IŞİD’le Küresel Mücadele Koalisyonu’nun Suriye’deki misyonuna devam etmesinin gerekliliğini vurguladığı belirtilmişti.
ABD Dışişleri Bakanı’nın ayrıca hassas durumdaki gruplar da dahil sivillerin ve ülke genelindeki sivil altyapının korunmasını sağlamanın gerekliliğine vurgu yaptığı bildirilmişti.
Fidan’ın ise Suriye’nin toprak bütünlüğü ve siyasi birliğine vurgu yaparak, terör örgütlerinin Suriye’deki durumdan istifade etmesine Türkiye’nin asla izin vermeyeceğini dile getirdiği açıklanmıştı.
ABD yönetimi, Beşar Esat’ın devrilmesinden sonra IŞİD’in Suriye’de yeniden güç kazanmasını engellemeye kararlı oldukları mesajını veriyor.
Suriye’de IŞİD’in 2019’da bastırılmasının ardından örgütün kalıntılarına karşı mücadele eden küresel koalisyonun içinde ABD birlikleri de bulunuyor. ABD’nin yaklaşık 900 askerden oluşan unsurları, Suriye’nin doğusu ve kuzeydoğusunda konuşlanmış durumda.
“PKK Türkiye için uzun süredir devam eden bir tehdit’”
Antony Blinken Ankara’ya varmadan önce PKK’nın Türkiye için “uzun süredir devam eden bir tehdit” olduğunu söyledi.
Blinken, “Aynı zamanda geçici bir hükümete ve ileriye dönük daha iyi bir sürece geçildiğini görmek istediğimiz bu dönemde Suriye içinde başka bir çatışmanın fitilini ateşlemekten kaçınmak istiyoruz” dedi.
Türkiye destekli güçler bu hafta başında Suriye’nin kuzeyindeki Menbiç kentini ABD destekli Suriye Demokratik Güçleri’nden ele geçirmiş ve ardından Fırat Nehri’nin doğusuna yönelmişti.
Suriyeli muhalif bir kaynak Reuters haber ajansına yaptığı yaptığı açıklamada, ABD ve Türkiye’nin çekilme konusunda anlaşmaya vardığını belirtmişti.
Milli Savunma Bakanlığı’ndan bir yetkili de Perşembe günü yaptığı açıklamada Menbiç’teki ilerlemenin “terörizmi temizlemeyi” amaçladığını söylemişti.
Yetkili, IŞİD ile ilgili riskleri işaret ederek “PKK’ya koruma sağlama çabaları” konusunda uyarıda bulunmuş ve Ankara’nın Washington’a bir terör grubunun diğerini ortadan kaldırmak için kullanılamayacağını söylediğini kaydetmişti.
Blinken hafta başında yaptığı açıklamada IŞİD’in bu dönemi Suriye’de yeniden kabiliyetlerini tesis etmek için kullanmaya çalışacağını ancak ABD’nin buna izin vermemekte kararlı olduğunu söyledi.
Blinken ABD’ye dönüşünde Ayşenur Ezgi Eygi’nin ailesiyle görüşecek
Dışişleri Bakanı Antony Blinken’ın ABD’ye döndükten sonra, İsrail askerleri tarafından vurularak öldürülen Türk-Amerikan çifte vatandaşı Ayşenur Ezgi Eygi’nin ailesiyle görüşmesi bekleniyor.
Eygi’nin kız kardeşi, Reuters haber ajansına yaptığı açıklamada, görüşmenin gelecek hafta Pazartesi günü olacağını ve görüşmede olayla ilgili ABD öncülüğünde bağımsız bir soruşturma başlatılmasını talep edeceklerini söyledi.
Eygi’nin kız kardeşi Özden Bennett, “Son üç aydır Blinken ve Dışişleri Bakanlığı yetkilileri bize defalarca, ordusu Ayşenur’a karşı suç işleyen İsrail’in kendi soruşturmasını yapmasını beklememizi söylediler. Bu kabul edilemez” dedi.
Bennett ve Eygi’nin eşi Hamid Ali, Blinken ve Dışişleri Bakanlığı yetkilileriyle görüşecek aile üyeleri arasında yer alacak.
Ayşenur Ezgi Eygi, İsrail’in Gazze’deki savaşı sırasında Batı Şeria’daki yerleşimlerin genişletilmesine karşı düzenlenen bir protesto gösterisinde 6 Eylül’de öldürülmüştü.
