Kursk Bölgesi, savaşın odak noktasına dönüştü; Rusya zorda!

ARİF ASALIOĞLU | HABER ANALİZ

Rusya’nın sınır hattındaki Kursk bölgesinde çatışmalar şiddetlendi. Ukraynalı birlikler şimdilik mevzilerini koruyorlar. Ukraynalı kaynaklara göre Kursk’ta 74 yerleşim yeri üzerinde kontrol sağladığı belirtiliyor. Rusya Savunma Bakanlığı ise bu rakamı 28 olarak açıkladı. Rusya’nın güney sınırındaki bu bölge, stratejik önemi nedeniyle her iki taraf için de büyük bir çatışma alanı haline geldi.

Hatırlanacağı üzere Kursk bölgesi 6 Ağustos sabahı, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin büyük bir saldırısına maruz kaldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna ordusunun tank ve zırhlı araçlar konuşlandırdığını ve sınırı geçmeye çalıştığını açıkladı.

Rusya’nın Kursk Bölgesi Vali Vekili Aleksey Smirnov’un açıklamaları da Rusya’nın zor durumda olduğunu gösteriyor. Smirnov, 12 Ağustos’ta yaptığı açıklamada, “Bölgedeki durum zor. 28 yerleşim birimi, düşmanın (Ukrayna) kontrolünde bulunuyor. Kursk toprakları içerisinde 12 kilometre derinliğe girdiler. Cephenin genişliği 40 kilometre.” ifadelerini kullanmıştı.

Bu bölgenin büyük şehirleri Bryansk, Belgorod ve Kursk merkezleri yoğun dron saldırıları ve roketlerle vuruldu. Neticede sınır hattında yaşayan bölge halkında ciddi tedirginliğe ve sosyal medya üzerinden tepkilere neden oldu. Rusya iç kamuoyunda halen tartışılan negatif algıya neden oldu.

Ukrayna, hava güçlerini kullanmaya başladı

Kursk’taki çatışmalar, Ukrayna’nın Rusya sınırında yürüttüğü en büyük operasyonlardan biri olarak öne çıkıyor. Her iki taraf da ağır kayıplar verirken, savaşın bölgedeki sivil halk üzerindeki etkileri de giderek büyüyor.

Ukrayna, Rus birliklerine karşı hava güçlerini kullanmaya başladı. Ukrayna uçaklarının, Rusya sınırına yakın bölgelerde belirli hedeflere yönelik saldırılar düzenlediği, ancak bu saldırılarda ciddi kayıplar yaşadığı bildirildi. Kursk yakınlarındaki Rus savunma hatları, yoğun hava savunma sistemleriyle donatılmış durumda ve bu durum, Ukrayna uçaklarının hareket alanını sınırlıyor.

Kremlin ile iletişim halinde olan Kursk valisi Alexey Smirnov tarafından bütün birimler ve servisler kesintisiz operasyonel şekle geçirildi. Ukrayna ordusu, doğalgazın Avrupa’ya nakledildiği Sudja gaz ölçüm istasyonunu ele geçirdi. Vali yaptığı açıklamada, binlerce kişinin otobüs ve özel araçlarla bombalanan bölgeleri terk ettiğini belirtti.

Büyük bir insani kriz kapıda

Rusya Acil Durumlar Bakanlığı’nın yaptığı açıklamada farklı yerlerde kurulmuş geçici barınaklara 160 bin kişinin tahliye edildiği ancak halen çok fazla sayının yerlerinde kaldığını söylendi. Yani savaşın etkileri, bölgedeki siviller için büyük bir insani krize neden oluyor.

Kursk bölgesinde ilan edilen olağanüstü hal, devam eden çatışmaların ve Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin saldırılarının ciddiyetini yansıtıyor. Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin saldırıları esnasında Vali Aleksey Smirnov, güvenlik ve kamu düzenini sağlamak amacıyla olağanüstü hal ilan edildiğini açıkladı. Zorunlu tahliyeler, güvenlik artırımı ve Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin sınır ötesi ilerlemesini engellemek için havacılık, füze kuvvetleri, topçu ve sınır koruma birimlerini devreye sokulduğunu bildirdi.

Fakat önlemler yeterli olmadı ve 4 gün sonrasında 10 Ağustos’ta, Rusya’nın Ukrayna sınırındaki Bryansk, Belgorod ve Kursk bölgelerinde, artan sabotaj ve terör tehditleri nedeniyle Terörle Mücadele Operasyon rejimi uygulanmaya başlandı. Savunma Bakanlığı, Ukrayna birliklerinin ilerleyişini durdurmak için bölgeye ek kuvvetler gönderildiğini belirtti. Kursk bölgesindeki durum, bir federal acil durum olarak sınıflandırıldı.

Elektrik hatlarının kesilmesi ve iletişim ağlarındaki sorunlar, bütün bölgeyi olumsuz etkiliyor. Bölgede internet ve mobil iletişim hizmetleri, siber saldırılar nedeniyle kesintiye uğradı. Kursk bölgesinde gün boyunca defalarca hava saldırısı sinyalleri verildi ve bu durum, toplu taşıma araçlarının sık sık durmasına neden oldu.

Ukrayna’nın bu taarruzdan beklentisi nedir?

Öncelikle iki ülke üç yıldır çetin bir savaş içinde. Her iki taraf sürekli boşlukları ve fırsatları kollayarak maksimum yıpratma mücadelesi veriyor.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rusya’nın Ukrayna topraklarında başlattığı savaşa yanıt olarak, Rusya’nın da bu savaşın etkilerini kendi topraklarında hissetmesi gerektiğini ve Rusya’nın Ukrayna’ya karşı yürüttüğü savaşın bedelini Rus topraklarında ödetme amacı taşıdıklarını belirtti. Bu açıklama, Ukrayna’nın savaşı Rusya topraklarına taşıma girişiminin arkasındaki motivasyonu ortaya koyuyor. Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırıları sürerken, Kiev’in bu tür operasyonlarla Rusya’ya karşı misilleme yapmayı hedeflediği anlaşılıyor.

Ukraynalı yetkililer, bu saldırının Rus birliklerini Donbass’taki çatışma bölgelerinden, özellikle Chasov Yar ve Pokrovsk gibi kritik noktalardan uzaklaştırabileceğine inanıyor.

Başka bir husus, Sudja’nın AB’ye Rus gazının sevkinin yapıldığı Drujba boru hattı üzerindeki kritik iki gaz ölçüm istasyonundan biri olduğu ve bu nedenle Ukrayna tarafından özellikle hedef alınmış olabileceğini düşünüyorum. Sonuçta her iki tarafta da artık çok ileri seviyede yorgunluk var ve savaşın bitmesi yönünde iç baskı arttı.

Barış görüşmelerini hızlandırabilir

Ukrayna’nın sınır hattı şehirlerine bu yoğun saldırısı sonbaharda istenilen barış görüşmelerini hızlandırabilir ya da isteği pekiştirebilir. Bu nedenle Kiev yönetiminin müzakere masasında elini güçlendirmek için ele geçirdiği Rus topraklarını ne pahasına olursa olsun elde tutmak isteyecektir.

Kiev’in eline bu aylarda kısmen geçen ve daha geçecek olan F-16 uçakları ve diğer yeni silahları Moskova’nın hesaba kattığını düşünebiliriz. Ukrayna Silahlı Kuvvetleri’nin bu tür eylemleri, kendi nüfusunun dikkatini cephenin diğer sektörlerindeki başarısızlıklardan uzaklaştırmak ve ayrıca Kuzey grubunun kuvvetlerini genişletmeye ve birimlerin transferini zorlamaya çalışmak için yapılmış olabileceği ihtimali de ayrıca bulunuyor.

Rusya sert önlemler alıyor

Rusya, Ukrayna’nın kontrol ettiği alanlarda operasyonlarını artırdı ve bu bölgelerde Ukrayna kuvvetlerinin büyük kayıplar verdiğini bildirdi. Özellikle Belovsky bölgesi Giryi köyü yakınlarında yaşanan çatışmalarda, Ukrayna’nın büyük miktarda askeri teçhizat kaybettiği ve bir sabotaj grubunun imha edildiği belirtiliyor.

Bakanlık, Ukrayna’nın Kursk bölgesine yönelik hava saldırılarını durdurmak için harekete geçtiğini ve bu bölgelerdeki Ukrayna birliklerine yönelik kapsamlı bir hava ve kara operasyonu yürüttüğünü duyurdu.

Ayrıca Rusya Savunma Bakanlığı, Kursk sınır bölgesine tank birliklerinin ulaştığını ve Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin mobil zırhlı gruplarını imha etmek için konuşlandıklarını açıkladı. Bölgedeki çatışmaların ardından Rusya, Kursk, Bryansk ve Belgorod bölgelerinde terörle mücadele operasyon rejimi başlattı. Bu rejim, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin Sudjhansky ve Korenevsky bölgelerinde daha derinlere ilerleme girişimlerini durdurmayı hedefliyor.

Savunma Bakanlığı, tankların yanı sıra Grad çoklu fırlatma roket sistemleri, çekilen toplar ve ağır paletli araçların da bölgeye sevk edildiğini duyurdu.

Rusya Genelkurmay Başkanı Valeri Gerasimov, Vladimir Putin’e verdiği brifingde, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin Kursk bölgesindeki ilerleyişinin durdurulduğunu açıkladı. Gerasimov, Ukrayna’nın Kursk bölgesine düzenlediği saldırıya yaklaşık bin askerin katıldığını belirtti. Bu saldırıda en az 100 Ukrayna askerinin öldürüldüğünü ve 215’inin yaralandığını bildirdi. Ayrıca, Rus birliklerinin yedisi tank olmak üzere toplam 54 zırhlı aracı imha ettiğini söyledi.

Rus Ulusal Muhafızları, Kursk nükleer santralinin güvenliğini artırmak amacıyla da ek kuvvetler konuşlandırdı.

Çatışmalar ilerleyen günlerde daha da şiddetlenecek

Sonuç itibariyle, Kursk şehri yakınlarındaki Sudjansky ve Korenevsky bölgelerinde Rusya için zor durum devam ediyor. Ukrayna askerleri tam olarak geri çekilmedi ve pek çok yerleşim yerinde nüfusun tahliyesi sürüyor.

14 Ağustos’ta, Ukrayna baskınlarının devam ettiği ve Ukrayna’nın kayıplarına rağmen operasyonların yoğunluğunu azaltmadığı rapor edildi. Sınır bölgesinde yer alan Spalnoe ve Snagost bölgelerinde çatışmalar sürüyor. Ukrayna Silahlı Kuvvetleri’nin, Sudzha’daki yüksek binalarda keskin nişancı noktaları kurduğu bildirildi.

Çeçen Akhmat özel kuvvetleri komutanı Apti Alaudinov, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin Kursk yönündeki operasyonların amacının Kursk nükleer santralini ele geçirmek olduğunu ancak bunu başaramadıklarını iddia etti.

Bir bütün olarak Kiev’in bu büyük hamlesi sadece sınırlı bir hedefi sonuç vereceğini ve çatışmaların genel gidişatını önemli ölçüde değiştirmeyeceğini düşünebiliriz. Belki bu saldırıyla Rus birliklerini cephenin diğer kesimlerinden uzaklaştırmayı da amaç edinmiş olabilirler. Fakat 12 Ağustos itibarıyla bu da gerçekleşmemiş oldu.

Şu anda savaş temas hattı, içinden küçük Sudjha Nehri’nin geçtiği baraj bölgesinde bulunuyor. Rus savaş esirlerinin Sudjha kontrol noktasından eskort eşliğinde Ukrayna tarafına götürüldüğü görüntüleri sosyal medyaya düştü. Ukrayna, Kursk bölgesinin diğer yönlerinde yüksek yoğunlukta kuvvetler konuşlanmış durumda. Ukrayna Silahlı Kuvvetleri, ele geçirilen yerleşim yerlerinde mühendislik ekipmanları ile kontrol altında tutabilmek için siperler ve savunma hatları oluşturmayı planlıyor.

Moskova ise içinde düştüğü bu durumu düzeltmek ve halktan gelebilecek olası tepkileri en aza indirmek için kaybettiği itibarını yeniden kazanmak için bir an önce Ukraynalı askerleri sınırın dışına itmeye çalışıyor.

Bölgede şiddetli çatışmalar sürüyor ancak henüz Rus ordusunun takviye birliklerinin cephe hattına transferi sürüyor. Rus ordusun bölgeden sivillerin tahliyesini tamamlar tamamlamaz, Ukraynalı askerleri geri püskürtmek için büyük çaplı hava ve kara saldırılarına başlayacağı belirtiliyor. Çatışmaların ilerleyen günlerde daha da şiddetlenmesi bekleniyor.