Yeni Kaledonya: Fransa neden Azerbaycan’ı suçluyor?

Paris yönetimi, Azerbaycan’ı, Hint-Pasifik’te yer alan Fransız denizaşırı toprağı Yeni Kaledonya’daki gerilimi tırmandırmakla suçluyor.

Fransa, Bakü’nün Yeni Kaledonya’da gerilimi tırmandırdığından şüphe duymadığını belirtiyor.

İçişleri Bakanı Gerald Darmanin, Yeni Kaledonya’daki bağımsızlık taraftarlarının liderleriyle Azerbaycan arasında ilişki bulunduğunu iddia etti.

Azerbaycan ise beş kişinin ölümüne yol açan ve Paris hükümetini sarsan isyanlardan sorumlu olduğu yönündeki suçlamaları reddetti.

Avustralya ve Fiji arasında yer alan Yeni Kaledonya”daki isyanlar, Fransız milletvekillerinin, ülkenin denizaşırı toprağı Yeni Kaledonya’da 10 yılı aşkın süredir yaşayan Fransızların da oy kullanmasına izin veren anayasa değişikliğini onaylaması, ada ülkesinde şiddet olaylarının patlak vermesine neden oldu.

Paris, protestolarda ada nüfusunun yarıya yakınını oluşturan yerli Kanaklara ait sembollerin yanı sıra Azerbaycan bayraklarının da aniden ortaya çıktığına işaret ediyor.

Fransız medyasına göre Bakü yönetimi ile bağlantılı bir grup Paris’i kınarken, ayrılıkçıları açıkça destekliyor.

Devlet televizyonu France 2’deki canlı yayına katılan Fransa İçişleri Bakanı Darmanin, Çin, Rusya ve Azerbaycan’ın Yeni Kaledon’yadaki bağımsızlık yanlısı gösterilere müdahale edip etmediği yönündeki soruya, “Bu bir hayal değil, gerçek. Yeni Kaledonya’da bağımsızlık yanlılarının liderlerinin bazılarının Azerbaycan’la anlaşma yapmış olmasından üzüntü duyuyorum. Bu tartışılmaz bir gerçek.” iddiasında bulundu.

Bakan Darmanin, “Ancak müdahale girişimleri olsa bile… Fransa kendi topraklarında egemendir ve bu çok daha iyidir.” sözleriyle isim vermeden müdahalede bulunduğunu öne sürdüğü ülkelere mesaj gönderdi.

“Kanak dostlarımızla dayanışma içerisindeyiz”

Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ayhan Hacızade, “Temelsiz suçlamaları tamamen reddediyoruz.” çıkışında bulundu.

Ayrıca Sözcü Hacızade, Paris’in suçlamasına, “Kaledonya’daki özgürlük mücadelesi liderleri ile Azerbaycan arasındaki her türlü bağlantıyı reddediyoruz.” sözleriyle yanıt verdi.

Sosyal medyada yaygın olarak paylaşılan görüntülerde, Fransız TF1 kanalında yayınlanan bir röportajda, bazı bağımsızlık yanlılarının Azerbaycan bayrağıyla süslenmiş tişörtler giydiği görülüyor.

Paris ve Bakü hattındaki gerilim, Azerbaycan’ın, Dağlık Karabağ’ın kontrolünü yeniden ele geçirmek için yürüttüğü 2020 ve 2023 yılındaki savaşlardan sonra daha da arttı.

Fransa, Azerbaycan’ın komşusu ve tarihi rakibi olan Ermenistan’ın geleneksel müttefiki ve aynı zamanda büyük bir Ermeni diasporasına ev sahipliği yapıyor.

Darmanin, 2003 yılından bu yana babası Haydar Aliyev’in yerine geçen Cumhurbaşkanı İlham Aliyev tarafından yönetilen Azerbaycan’ın bir “diktatörlük” olduğunu ileri sürdü.

Paris hükümeti, sosyal paylaşım ağı TikTok’un Yeni Kaledonya’da faaliyet göstermesini yasakladı.

Video paylaşım ağının ana şirketi Çinli olan Tiktok, protestocular tarafından yaygın olarak kullanılıyor.

Batılı bazı eleştirmenler Tiktok’un yabancı ülkelerden gelen dezenformasyonu yaymak için kullanıldığından endişe ettiklerini belirtiyor.

Azerbaycan, Fransız denizaşırı toprakları Martinik, Fransız Guyanası, Yeni Kaledonya ve Fransız Polinezyası’ndan ayrılıkçıları Temmuz 2023’te bir konferans için Bakü’ye davet etti. Toplantıda, amacı “Fransız kurtuluş ve sömürgecilik karşıtı hareketleri” desteklemek olarak tanımlanan “Bakü İnisiyatif Grubu” oluşturuldu.

Grup bu hafta, Fransız Parlamentosunun Yeni Kaledonya Anayasası’nda önerdiği ve bölgeye en az 10 yıl önce yerleşmiş yabancılara seçimlerde oy kullanma hakkı tanıyan değişikliği kınayan bir bildiri yayınladı.

Bağımsızlık yanlısı güçler, bunun nüfusun yüzde 44’ünü oluşturan Kanakların oylarını azaltacağı görüşünü savunuyor.

Bakü İnisiyatif Grubu’nun açıklamasında, “Kanak dostlarımızla dayanışma içindeyiz ve haklı mücadelesini destekliyoruz” ifadesine yer verildi.

‘Yoğun kampanya yürütüyorlar’

Haziran ayındaki Avrupa Parlamentosu seçimlerinde Fransız Sosyalistlerinin liste başı milletvekili Raphael Glucksmann, Public Senat televizyonuna yaptığı açıklamada Azerbaycan’ın “aylardır… müdahale girişimlerinde bulunduğunu” iddia etti.

Glucksmann huzursuzluğun altında yatan sorunun “yabancı aktörlerin kışkırtması değil, seçim reformuna ilişkin bir iç anlaşmazlık” olduğunu söyledi.

Ancak Milletvekili Glucksmann, Azerbaycan’ı “iç sorunlara el koymakla” itham etti.

Adının açıklanmasını istemeyen bir Fransız hükümet kaynağı, Azerbaycan yanlısı sosyal medya hesaplarının çarşamba günü, silahlarını ölü Kanaklara doğrultmuş iki beyaz polis memurunu gösterdiğini iddia eden kurgulanmış bir montaj yayınladığını dile getirdi.

AFP’ye konuşan kaynak, “Bu hesaplar tarafından oluşturulan yaklaşık dört bin gönderi ile oldukça büyük bir kampanya” iddiasında bulundu ve sözlerini şöyle sürdürdü:

“Olympia adlı bir önceki karalama kampanyası sırasında kullanılan teknikleri yeniden kullanıyorlar.”

Fransa, kasım ayında Azerbaycan’la bağlantılı aktörleri, Paris’teki Olimpiyat Oyunlarına ev sahipliği yapmasıyla ilfili itibarını zedelemeyi amaçlayan bir dezenformasyon kampanyası yürütmekle suçlamıştı. Bakü ise bu suçlamaları da reddetmişti.