Joe Biden ve Xi Jinping, telefonda TikTok, Tayvan gibi gerilim yaratan meseleleri konuştu

Salı günkü yaklaşık iki saatlik telefon görüşmesi, iki liderin Kaliforniya’da yapılan ve dünyanın en büyük iki ekonomisi arasında belirgin bir yumuşamanın izlerinin görüldüğü kasım ayındaki zirveden bu yana ilk doğrudan etkileşimiydi.

Yetkililer, hazine bakanı Janet Yellen’ın perşembe günü üretim gücünün sembolü olan güney şehri Guangzhou ve Pekin’i ziyaret edecek. Müteakip haftalardaysa dışişleri bakanı Anthony Blinken Çin’e gidecek. Ulusal güvenlik konseyi sözcüsü John Kirby, yapılan görüşme sonrasında gazetecilere verdiği demeçte, “Bu girift ve çoğu zaman gergin olan ikili ilişkiyi, tesirli biçimde idare etmek için liderler düzeyinde muntazam iletişimin yerini hiçbir şeyin alamayacağına inanıyoruz.” dedi. ABD’li yetkililer, görüşmelerin fikir ayrılıklarını yönetmeyi değil, çözmeyi amaçladığını ve iki liderin hararetli anlaşmazlıklar konusunda çözüme açık olduğunu söyledi.

Xi ABD’yi, Biden’ın Çin’e yüksek teknoloji ihracatına yönelik kapsamlı yasağı yoluyla Çin’in ekonomisine tehdit yaratmakla suçladı. Çin devlet medyasına göre Xi Biden’a, “Eğer ABD, Çin’in yüksek teknoloji gelişimini baskılamakta ve Çin’i meşru kalkınma hakkından mahrum etmekte ısrar ederse, kayıtsız kalmayacağız” dedi. Biden buna, “ABD, ticareti ve yatırımı sebepsizce kısıtlamadan, yüksek Amerikan teknolojilerinin ulusal güvenliği riske atabilecek biçimde kullanılmasını önlemek için gerekli tedbirleri almaya devam edecek” şeklinde cevap verdi.

Biden ayrıca, Kongre el değiştirmediği takdirde, Çinli şirket ByteDance hisselerini satmazsa hayata geçecek TikTok yasağından da geri adım atmayacağını beyan etti. Kirby, Biden’ın Amerikalıların veri güvenliğini muhafaza etmek konusunda ısrarcı olduğunu söyledi. Beyaz Saray Biden’ın, 20 Mayıs’ta göreve gelecek seçilmiş Tayvan devlet başkanı Lai Ching-te göreve başlamadan önce Tayvan Boğazı’nda “barış ve istikrarı” sağlaması için Xi’ye baskı yaptığını söyledi. Çin, müstakil bir kimlik iddiasıyla kendini yönetebilen bir Tayvan taraftarı olması nedeniyle Lai’yi kınamıştı. ABD’li yetkililer Biden’ın, Çin’in Tayvan’daki gerilimi artırmayacağı, askeri hamlelerinin geçmişteki uygulamaların ötesine geçmeyeceği konusunda tedbirli ve temkinli bir iyimserlik içinde olduğunu belirttiler. Devlet medyasına göre Xi, telefon görüşmesinde Biden’a, “Tayvan Çin için kırmızı çizgi olmaya devam edecek” dedi.