Konuşmanın ayrıntıları: F-16’lar için İsveç’i işaret etti

Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Başkanı Joe Biden, yeniden cumhurbaşkanlığına seçilen Recep Tayyip Erdoğan’ı tebrik etmek için telefonla aradığını ve Erdoğan’ın bu görüşmede bir kez daha, Ankara’nın ABD’den F-16 savaş uçağı satın alma isteğini dile getirdiğini bildirdi.

“Erdoğan ile konuştum, tebrik ettim. O hala F-16 anlaşması üzerinde çalışmamızı istiyor. Ben de ona İsveç ile ilgili bir anlaşma istediğimizi belirttim. Böylece iletişim halinde kalmaya devam edeceğiz” ifadelerini kullanan Biden, Washington’un, İsveç’in NATO üyeliği konusundaki talebine vurgu yaptı. Joe Biden, bir gazetecinin İsveç’in NATO üyeliği ile ilgili olarak Erdoğan’dan bir adım bekleyip beklemediği sorusuna da, “Onunla bu konuyu görüştüm, önümüzdeki hafta görüşmeye devam edeceğiz” yanıtını verdi.

Erdoğan-Biden görüşmesine dair Cumhurbaşkanlığı’ndan yapılan açıklamada ise, “Yeni dönemde iki ülke arasındaki tüm konularda iş birliğini ilerletme hususunda mutabık kalındığı” aktarıldı:

Ankara’nın F-16 ısrarı

Türkiye uzun süredir ABD’den, toplam değeri 20 milyar dolar olan F-16 savaş uçakları ve yaklaşık 80 modernizasyon kiti satın almak istiyor. Beyaz Saray’ın da bu talebe yeşil ışık yakmasına rağmen ABD Kongresi, Ankara’nın İsveç’in NATO üyeliğini onaylamaması, ülkedeki insan hakları ihlalleri, Suriye politikası gibi gerekçeleri öne sürerek söz konusu satışa onay vermiyor.

Türk Hava Kuvvetleri envanterinde halihazırda bulunan F-16’ların yazılımını güncellemek için gerekli olan 259 milyon dolar değerinde bir paketin satışına ise, geçtiğimiz aylarda, Türkiye’nin Finlandiya’nın NATO üyeliğini onaylamasının ardından izin verilmişti.

ABD Başkanı Biden daha önceki açıklamalarında söz konusu satışlarla NATO’nun genişleme sürecinin birbirinden tamamen ayrı konular olduğunu ifade etmişti. Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ise geçen Ocak ayında yaptığı açıklamada, Amerikan tarafının, NATO’ya yeni üyelerin kabulünün, satış onay sürecinde Kongre tarafından olumlu değerlendirileceği mesajı verdiğini belirtmişti.

Amerikan Senatosu’nun bir grup üyesi geçen Şubat ayında Başkan Biden’a yazdıkları bir mektupta, Türkiye’nin İsveç ve Finlandiya’nın NATO üyeliğini onaylamadığı gerekçesiyle F-16 satışının “sorgulanması gerektiğini” vurgulamışlardı. Washington’ın Ankara’ya, İsveç’in NATO üyeliğinin Türkiye tarafından kabul edilmemesi durumunda, Kongre’yi F-16 satışı konusunda ikna etmenin zor olacağını ifade ettiği belirtiliyor.  

Geçen Mart ayında Finlandiya’nın NATO üyeliğine onay veren Ankara, “terörle mücadeledeki eksiklikler” gerekçesiyle İsveç’in üyeliğine meclis onayını henüz vermedi. Washington ise, en geç Temmuz ayında Litvanya’da yapılacak olan NATO liderler zirvesinde İsveç’in İttifak’a dahil olmasını talep ediyor.