BM’den Zaporijiya’da güvenlik bölgesi çağrısı

Ukrayna’daki Zaporijiya nükleer santralinde geçen hafta incelemelerde bulunan Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu (UAEK), santraldeki durumla ilgili raporunu kamuoyuna açıkladı.

Nükleer santralde ağır hasar tespit edildiğini açıklayan UAEK, radyoaktif bir sızıntıya karşı santral etrafında derhal “nükleer güvenlik ve emniyet koruma bölgesi” oluşturulması çağrısı yaptı. Birleşmiş Milletler’e bağlı kurum, santralde bir nükleer kazanın meydana gelmesinden endişe duyulduğunu vurguladı.

Rapora göre UAEK uzmanları altı reaktörün hemen hemen hepsinde ve nükleer atık depolarında hasar tespit etti. Bu hasarları ortadan kaldırmak için bazı çalışmalara başlandığı ancak bunların tamamlanmadığı belirtildi.

Nükleer santralin fiziksel bütünlüğünün önemine işaret edilen raporda, Ajansın buraya gönderdiği misyonun bizatihi santralin çevresinde yaşanan bombalama ve çatışmalara şahit olduğu belirtilerek, askeri operasyonlar sonucunda tesiste meydana gelen çeşitli hasarlara ilişkin görseller de kamuoyuyla paylaşıldı. Çatışmaların neden olduğu hasarların radyasyon seviyesini şimdilik etkilemediği, ancak çatışmaların sürmesi durumunda nükleer acil duruma yol açabilecek gelişmelerin yaşanma tehlikesinin devam ettiği vurgulandı.

Ajansın santrale gönderdiği misyonun hasar gören yapılara ilişkin çalışmalara başladığı, nükleer güvenlik ve emniyetin sağlanması için gerekli desteğin verildiği belirtilen raporda, taraflara atılması gereken önemli adımlara ilişkin de tavsiyelerde bulunuldu.

GÜVENLİ BÖLGE ÖNERİSİ

Ajans, santralin bulunduğu tesis ve çevresine zarar verilmemesi, çalışanların güvenliği ve fiziksel bütünlüğün muhafaza edilebilmesi için taraflara saldırıların derhal durdurulması tavsiyesinde bulunurken, “Bunun için tüm ilgili tarafların, Zaporijya Nükleer Santrali çevresinde nükleer güvenlik ve emniyeti koruma bölgesinin oluşturulması hususunda anlaşması gerekir.” ifadelerini kullandı.

Nükleer santralin sorunsuz çalışması için çalışanların fiziki ve psikolojik durumlarının göz önünde tutulması ve olası bir tehlikenin yaşanmaması için her türlü baskıdan kaçınılması uyarısında bulunulan raporda, çalışanlar için aile desteği de dahil normal çalışma koşullarının yeniden sağlanması ve santralin yeniden Ukraynalı yetkililerin idaresine bırakılmasının önemine işaret edildi.

Raporda ayrıca Ajansın Ukrayna’da nükleer güvenlik ve güvenlik denetimi için yapacağı çalışmalara da değinildi.