Finlandiya: Türkiye yeni iade taleplerinde bulunmadı

Salovaara, Türkiye, Finlandiya ve İsveç tarafından NATO Madrid Zirvesi’nde 28 Haziran’da imzalanan Üçlü Muhtıra çerçevesinde kurulan Daimi Ortak Mekanizma’nın düzenlenen ilk toplantısına ilişkin İsveç’in Dagens Nyheter gazetesine açıklama yaptı.

Anlaşmada belirtilen iş birliği mekanizmasının kurulması için çalışmalara başladıklarını belirten Salovaara, “Biz Türkiye ile derin bir fikir birliğine vardığımızı düşünüyoruz. Türkiye, Finlandiya’dan yeni iade taleplerinde bulunmadı. İsveç için bu konuda bir şey söyleyemem. Ana konumuz da bu değildi.” ifadelerini kullandı.

Öte yandan, yetkililer toplantının başkent Helsinki’de yapıldığını duyurmuştu. Daha sonra bu bilgiyi düzelten Finli yetkililer toplantının Vantaa kentinde yapıldığını, güvenlik nedeniyle daha önce böyle bir açıklama yapıldığını kaydetti. Toplantı sonrasında bir açıklama yapan Finlandiya Dışişleri Bakanı Pekka Haavisto yapılan ilk toplantının olumlu geçtiğini açıklamıştı.

Haavisto, “NATO Madrid Zirvesi’nden sonraki ilk toplantıydı ben katılmadım ama müzakerenin olumlu geçtiği bilgisini aldım” ifadelerini kullanmıştı.

İsveç Dışişleri Bakanlığı sayfasından yapılan yazılı açıklamada ise “Toplantıda, üç ülkenin temsilcileri, Madrid’de yapılan NATO zirvesiyle bağlantılı olarak imzalanan üçlü anlaşmanın uygulanmasını tartıştı. Toplantı, anlaşmanın takibine yönelik formları ve üç ülkenin uygulamayı taahhüt ettiği önlemleri tartışmak için bir fırsattı” denmişti.

NE OLMUŞTU?

Rusya’nın 24 Şubat’ta Ukrayna’ya yönelik askeri müdahalesi nin başlamasının ardından yıllardır yürüttükleri tarafsızlık politikalarını terk eden İsveç ve Finlandiya, 18 Mayıs’ta NATO’ya katılmak için resmi başvuruda bulunmuştu.

30 NATO üyesinden şu ana kadar 23 ülke, iki İskandinav ülkesinin üyeliğini parlamentolarında onaylasa da üyelik sürecinin tamamlanması için tüm ülkelerin parlamentolarından onay verilmesi gerekiyor.

Türkiye, İsveç ve Finlandiya’nın başta PKK olmak üzere “terörle mücadele” konusunda işbirliği yapmadığını, Türkiye aleyhine faaliyet gösteren birçok kişi ve kuruluşun bu ülkelerde barındığını ve Suriye’ye yapılan son askeri operasyon sonrasında Türkiye’ye silah satışına ilişkin kısıtlama getirildiği şikayetlerini dile getirmişti.

NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg’in de girişimleriyle Türkiye, İsveç ve Finlandiya arasında yürütülen görüşmeler sonuç vermiş ve taraflar NATO’nun Madrid Zirvesi öncesinde 29 Haziran’da üçlü protokole imza atmıştı.

Üç ülke tarafından imzalanan 10 maddelik protokolün önemli maddelerinden biri protokolün uygulanmasını sağlamak için Türkiye, İsveç ve Finlandiya dışişleri, içişleri, adalet bakanlıkları ile istihbarat ve güvenlik kurumlarının katılımıyla Daimi Ortak Mekanizma oluşturulmasıydı.

Protokol, Finlandiya ve İsveç’in “PYD/YPG ve Türkiye’de FETÖ olarak tanımlanan örgüte destek sağlamayacaklarını”, PKK’nın faaliyetlerini engelleyeceklerini ve topraklarında yaşayan ve Türkiye’nin “terör zanlıları” olarak gördüğü kişileri iade edeceklerini kayda geçiriyor.

Ancak Ankara, terörle mücadeledeki farklı performansları ve politik çizgileri nedeniyle İsveç ve Finlandiya’yı ayrı ayrı değerlendirmeyi tercih ediyor. Türkiye’ye göre “teröre” karşı daha somut ve işbirliğine açık olduğunu öngören Helsinki’nin ittifaka katılımının önünde bir sorun bulunmuyor.