Donald Trump suçlu bulunursa yeniden başkan olabilir mi, seçimlere girmekten men edilebilir mi?

Amerika Birleşik Devletleri’nin eski Başkanı Donald Trump’ın Florida’daki malikanesinin dün gece Federal Soruşturma Bürosu (FBI) ajanları tarafından aranması, eski başkanın yeniden siyasete girmesinin mümkün olup olmadığı tartışmalarını gündeme getirdi.

FBI’ın arama gerekçesi, Trump’ın Beyaz Saray’dan ayrılırken yasadışı olarak hükümete ait resmi evrakı bulundurmasına dair bir soruşturmaya dayanıyor. 

ABD Anayasası, hükümete ait resmi belge ve kayıtların izinsiz saklanmasını, taşımasını, üzerinde oynanmasını, tahrip ve imha edilmesini suç olarak kabul ediyor. 

Bu suçu işleyenler hakkında üç yıla kadar hapis cezası öngörülüyor. Bu kişilerin resmi görevde bulunması halinde ise ceza ağırlaştırılarak kişinin kamu görevinden men edilmesiyle sonuçlanabiliyor.

Donald Trump’ın 2024’teki başkanlık seçimlerinde yeniden Cumhuriyetçi Parti’nin adayı olmak istediği biliniyor. Bu açıdan bakıldığında, Donald Trump’ın yasa dışı şekilde resmi evrak bulundurmaktan suçlu bulunması halinde yeniden Beyaz Saray’da görev yapması yasaklanabilir.

Adaylığı engellenemeyebilir

Ancak Amerikan ulusal basınında bu kanaate varmadan önce ihtiyatlı davranılması gerektiğine dikkat çekiliyor. 

Bunun için gerekçe olarak 2016 yılında, Trump’ın karşısında başkanlık seçimini kaybeden Hillary Clinton’ın elektronik posta yazışmaları gösteriliyor.

Hillary Clinton’ın 2015 yılında dışişleri bakanı olarak görev yaptığı sırada özel yazışmaları için resmi elektronik posta adresini kullandığı ortaya çıkmıştı. 

Aralarında eski başkan George W Bush’un hukuk danışmanı Michael Mukasey’in de bulunduğu bazı Cumhuriyetçiler, aynı yasanın Clinton’ın yeniden başkanlık adayı olmasını engellediği görüşünü dile getirse de, birçok uzman Clinton’ın bu maddeden suçlu bulunmadığına ve hüküm giymediğine işaret ediyor.

Hukuk uzmanları başkanlık adaylığı için anayasada belirlenen kriterlerin Kongre tarafından değiştirilemeyeceğine dair Yüksek Mahkeme kararına işaret ediyor. 

Uzmanlar, Kongre’nin bir kişinin kamu görevi için adaylıktan men etmesinin ancak azil süreci sonucunda olabileceğini ve bunun ceza hukukunu kapsamadığını belirtiyor.

Trump’ın resmi evrakla ilgili maddeden dolayı hüküm giyene kadar adaylığının engellenememe olasığına dikkat çeken bazı Demokrat Partili avukatlar, yine de hukuk savaşının büyük önem taşıdığını vurguluyor ve “bir adayın seçim kampanyası süresince hukuk savaşı sürdürmesi fikrinin bile Amerikan siyasetinde görülmemiş bir olay olduğunun altını çiziyor.

Donald Trump’ın başkanlığı döneminde resmi kayıtlara geçirilmesi gereken evrakı “tuvalete atmak” suretiyle yok ettiği iddia edilmiş, bunu destekleyecek yeni fotoğraflar paylaşılmıştı.