Mahkeme, HDP 26’ncı dönem milletvekili Yıldırım’ın ‘kırmızı kategori’ye alınmasını haklı buldu

Halkların Demokratik Partisi (HDP) 26’ncı dönem Van Milletvekili Nadir Yıldırım, 2021’de İçişleri Bakanlığı’nın arananlar listesinde, 10 milyon lira ödüllü kırmızı kategoriye alındı. “Terör suçlarının ortaya çıkarılmasına veya delillerin ele geçirilmesine ya da suç faillerinin yakalanmasına yardımcı olanlara verilecek ödül hakkında yönetmelik” uyarınca hazırlanan kırmızı kategoride arananlar listesine alınan HDP eski Milletvekili Nadir Yıldırım’ın Avukatı Mehdi Özdemir, Ankara 3’üncü İdare Mahkemesi’ne başvurdu. 

Özdemir, “Bir milletvekili hakkında siyasi faaliyetleri nedeniyle yakalama kararının çıkarılmasının ve mahkemelerin yakalama kararının ülke sınırları içinde geçerli olması ve yurt dışında yaşayan müvekkilini hakkında yakalama kararının ancak İnterpol aracılığıyla gerçekleştirilebileceğine dair yaptığı iptal istemli başvurusu, mahkemece yerinde bulunmadı. 

MAHKEMENİN KARARI

İdare Mahkemesi, Yıldırım hakkında farklı mahkemelerin yakalama kararı bulunduğuna işaret ederek, “Bu durumda, her ne kadar davacı tarafından, hakkında kesinleşmiş bir mahkumiyet kararının bulunmadığı ileri sürülmekte ise de hakkında ceza mahkemeleri ve sulh ceza hâkimliklerince farklı zamanlarda alınmış yakalama kararlarının mevcut olduğu, kararların geçerliliklerini koruduğu, bu koruma tedbirlerinin amacının delillerin toplanmasını sağlamak, toplanmasına kadarki evrede delillerin karartılmasını önlemek, şüphelilerin kaçmasını engellemek suretiyle maddi gerçeğin ortaya çıkarılmasını sağlamak olduğu hususu dikkate alındığında; dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmaktadır” değerlendirmesi yaparak kararın iptali davasını reddetti. 

‘İÇ HUKUKU İHLAL’ 

Kararı değerlendiren Yıldırım’ın avukatı Mehdi Özdemir, “Mahkeme, Nadir Yıldırım’ın hem milletvekili sürecinde, hem de KCK ana davasını yürütmüş olduğu siyasi faaliyet kapsamındaki yargılanması sırasında hakkında çıkarılan yakalama kararları gerekçe gösterilerek, hakkında ödül kararının verilmesinin hukuka uygun olduğu belirtti. Ödül Yönetmenliği kendi içerisinde bakanlık tarafından çıkarılmıştır. Fakat kişilerin hakkında çıkarılan yakalanma kararları 52-71 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunun (CMK) 90’ıncı Madde kapsamında. Aslında Türkiye sınırları içerisinde uygulanmaktadır. Uluslararası mecrada bir yakalama kararının çıkarılabilmesi için, esasında kırmızı bültenle arama kararının verilmesi gerekir. Buna ilişkin de Adalet Bakanı üzerinde ilgili ülkeler nezdinde girişimlerde bulunması lazım. İnterpol nezdinde 5 yıl aranmasına dair işlemlerin yerine getirilmesi lazım. Fakat Nadir Yıldırım hakkında sadece savcılıklar veya yerel mahkemelerde 100’e çıkan yakalama kararları var. Bu yakalama kararı Türkiye sınırları dışında herhangi bir hüküm ifade etmeyen yakalama kararları” dedi. 

Mevcut durumda ödül kararının yurt dışında uygulanmasının Türkiye’nin iç hukukunu ihlal eder nitelikte olduğunu ifade eden Özdemir, “Ayrıca siyasi nitelikteki yargılamaların gerekçe gösterilerek; Nadir Yıldırım’ın yakalanma noktasında bir ödül kararının verilmesi de Türkiye sınırları içerisindeki mevcut milletvekili faaliyetlerinin üzerine caydırıcı bir etki yaratmakta” diye konuştu. 

‘KESİNLEŞMİŞ MAHKEME KARARI YOK’

Ödül Yönetmeliğinin CMK’den hukuk hiyerarşisi açısından üstün tutulamayacağına işaret eden Özdemir, “Kanunla çelişen bir yönetmenliğin esasında uygulama da her hangi bir hükümlülüğü olmaması lazım. Mahkemece bir yönetmenliğin maddesine dayanarak alınan karar 52-71 sayılı CMK’ye aykırı bir hüküm içermesine rağmen uygulanması, hukuka uygun bulunması kendi içerisinde hukuksuzluğu göstermektedir. Ayrıca Nadir Yıldırım açısından bakıldığında mevcut durumda devam eden yargılamalar gerekçe gösterilerek ödül kararı verildi ve bu karar hukuka uygun bulundu. Ankara 3. İdare Mahkemesi esasında masumiyet karnesini gözeterek kişi hakkında herhangi bir şekilde kesinleşmiş bir mahkeme olmaksızın ödül yönetmenliği kapsamında bir 10 milyon TL ödül kararı verilmesini hukuka aykırı olduğunu tespit etmesi gerekmekteydi. Kişinin mevcut durumda yargılanması devam ederken bu yönetmenlik hükmünün uygulanması iç hukuk kapsamında mümkün değil” ifadelerini kullandı. 

KARARA İTİRAZ EDİLECEK

Yakalama kararı ve ödülün bir parlamenter için verildiğini hatırlatarak, bunun sıradan yurttaşlar için taşıdığı riske işaret eden Özdemir, sıradan yurttaşların da benzer kararlarla bu listeye alınabileceğini söyledi. Özdemir, devamla şunları aktardı: “Bunun herhangi bir yurttaş açısından olmaması bizim açımızdan mümkün değildir. Bununla birlikte hakkında kesinleşen bir mahkeme kararı olmayan yargı mercilerince bu anlamda suçlu olduğu tespit edilmeyen kişilerin İçişleri Bakanlığı tarafında suçlu olarak görülerek ödül kararı verilmektedir. Suç tanımı kendi içerisinde İçişleri Bakanlığı tarafından oluşturulan komisyon nezdinde kişiler suçlu ilan edilmekte ve hakkında ödül kararı verilmektedir. Bu anlamda ödül kararı veren komisyonlar kişilerin yargılanmalarının da önüne geçmekte. Herhangi bir yurttaşın hakkında devam eden bir dosya, açılmamış bir dosya ya da yargılama olmamasına rağmen kişiler hakkında İçişleri Bakanlığı tarafından bu yönetmelik kapsamında yakalama için ödül kararı verilebilir.”

Özdemir Ankara 3’üncü İdare Mahkemesi’nin kararına karşı itirazda bulunacaklarını ve hukuki süreci sürdüreceklerini sözlerine ekledi. (MA)