G20 liderleri, Afganistan gündemiyle olağanüstü toplandı

İtalya Başbakanı Mario Draghi, G20 liderlerinin Afganistan gündemiyle ilk kez bir araya gelmesiyle bu soruna “çok taraflılık” çerçevesinde bir yanıt verildiğini ve Birleşmiş Milletlerin (BM) insani krizi yönetmede ana aktör olacağını söyledi.

Başbakanlıktan yapılan açıklamaya göre, G20 Dönem Başkanı İtalya’nın girişimiyle G20 ülkelerini video konferansla bir araya getiren olağanüstü zirvede, Afganistan’da ortaya çıkan acil insani duruma müdahale, terörle mücadele, ülke içinde hareket özgürlüğü ve sınırların açık kalması konuları ele alındı.

Başbakan Draghi, zirvenin ardından düzenlediği basın toplantısında, yaptığı açıklamada, “(Toplantı) Genel olarak çok tatmin edici ve verimliydi. Liderler, Afgan krizine ilk kez çok taraflı bir yanıt verdiler. Çok taraflılık, yeniden dünyanın önemli ülkelerinin bir çalışma planı olarak geri dönüyor” dedi.

Toplantıda, Birleşmiş Milletler (BM) ve uluslararası kuruluşların temsilcilerinin insani bir felakete işaret ettiğini vurgulayan Draghi, “Afganistan’da büyüyen insani acil durumun ne kadar ciddi olduğuna dair yaygın bir farkındalık var. Temsilciler, kışın yaklaşmasıyla birlikte durumun nasıl hızlandığını aktardılar. Bu konuda bir anlaşma bulunabilmesi için en yüksek düzeyde vurgu yaptım” diye konuştu.

Draghi, insani acil duruma müdahale etme yükümlülükleri olduğunu ve bunda G20’nin sorumluluğu olduğunu belirterek, “20 yıl kaldığımız Afganistan’a Afganlara karşı sorumluluklarımız var. Sorumluyuz ve müdahale etmek görevimiz” yorumunu yaptı.

Acil insani durumun ele alınmasında BM’ye yetki verilmesi konusunda büyük bir istek ve fikir birliği olduğunu dile getiren Draghi, “BM’nin görevi, yardıma devam etmek için bir yol haritasına sahip olmaktır. BM insani krize yanıt vermede esas yönetici olacak” ifadelerini kullandı.

Draghi, Afganistan’ın teröristler için bir sığınak olmaması gerektiğini vurgulayarak, “Afganistan’ın uluslararası terör örgütlerinin sığınağı olmaması konusunda bir uzlaşı söz konusu. Bu pek çok ülke için teröre karşı eylemlerini koordine etmesi anlamına gelmektedir” dedi.

Taliban ile temasın resmi tanıma anlamı taşımadığını aktaran Draghi, “İnsani krizle yüzleşirken Taliban ile temas kurmak gerekecek. Ama bu onları tanıma anlamına gelmez. Onları söylediklerine göre değil, attıkları adımlara göre değerlendirmeye ihtiyaç var” değerlendirmesinde bulundu.

Kabil Havalimanının açık kalmasının yardımları koordine etmek için önemli olduğuna işaret eden İtalya Başbakanı, “Açık kalmazsa, yardımları organize etmek zor olur. Ayrıca halen ayrılmak isteyen, yardım isteyen insanlar var” dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın çalışma grubu oluşturulması önerisi

Draghi, göç konusunda Afganistan’a komşu ülkeleri konuya dahil etmek gerektiğini ve yardımların programlanması gerektiğini şu an için bu konuda koordinasyon olmadığını anlattı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, Türkiye’nin Afganistan kaynaklı yeni bir göç yükünü taşıyamayacağını işaret ederek, bu konuda bir çalışma grubu oluşturulması fikrini gündeme getirdiği hatırlatılan Draghi, şunları kaydetti:

“Ben bunun ilginç bir teklif olduğunu hemen söyledim. Ama bu konuda diğer üyeler de hemfikir olmalı. Bu konuyu diğer üyelerle önümüzdeki günlerde de konuşacağız. Bilindiği üzere biz bunu AB içinde de konuşuyoruz. Uluslararası göç konusunda bir koordinasyondan yanayız. Bize gelenlerden başlamak üzere konuşmaya hazırız ki biz bu konuda son derece yalnız bırakılmış durumda olduğumuzu hep söyledik. Bu girişim o yönde gidiyor ama diğer üye ülkeler buna katılmaya razılar mı onu görmek lazım.”

Afganistan’da ekonomik çöküşü önlemek gerektiğini dile getiren Draghi, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in AB’nin Afganistan’daki insani yardımlar için 1 milyar Euro yardım açıkladığı bilgisini verdi.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in zirveye katılmamasının siyasi bir nedenden kaynaklanıp kaynaklanmadığı sorulan Draghi, iki liderin katılmamasında siyasi sebepler olduğunu düşünmediğini söyledi.