Kamu bankalarında rekor döviz açığı: ‘Finansal sistem çatırdayabilir’

Kamu bankaları Ziraat Bankası, Halkbank ve Vakıfbank’ın döviz açık pozisyonu artmaya devam ediyor. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre, 24 Temmuz itibarıyla üç kamu bankasının toplam döviz açığı 10 milyar 148 milyon dolara ulaştı.

Sözcü’nün haberine göre açığın yasal özkaynaklara oranı yüzde 30,9’a yükseldi.

Ekonomist Murat Kubilay, kişisel Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, kamu bankalarının döviz pozisyonu açıklarının yasal sermayelerine oranı kanuni sınır olan yüzde 20’nin üzerinde seyrettiğine dikkat çekerek, “Herhangi bir kur artışı halinde büyük kamu zararı oluşabilir ve finansal sistem çatırdayabilir. Tehlikenin farkında mısınız?” diye sordu.

Kamu bankalarının döviz açığı açık ilk kez 26 Haziran’da yüzde 20’lik yasal sınırı aşmış ve 6,7 milyar dolar olmuştu.

Döviz pozisyonu rakamı, bilanço içi ve bilanço dışı döviz varlık ve yükümlülüklerinin farkından elde ediliyor. Yükümlülükler varlıklardan fazlaysa açık pozisyon ortaya çıkıyor.

Uzmanlar, dolar kurunu belirli bir seviyede tutmak için yapılan satışlar nedeniyle açığın arttığı ve kur artışına paralel olarak açık nedeniyle bankaların ciddi zarara uğradığını belirtiyor.

2006 tarihli BDDK yönetmeliğine göre, yabancı para net genel pozisyon/özkaynak standart oranının azami sınırının aşılması halinde, bankalar aşımın nedenlerini BDDK’ye belirli bir süre içinde bildirmek zorunda.

Haftalık oranlarda oluşabilecek aşım tutarının takip eden iki hafta içinde giderilmesi zorunlu. Yönetmeliğe göre, bir takvim yılı içerisinde haftalık oranlarda, giderilen aşımlar dahil altı defadan fazla aşım gerçekleştirilemiyor.