İnşaat Mühendisleri Odası Adana Şube Başkanı Hıdır Çak, Türkiye’de yaklaşık 6 milyon konutun deprem açısından risk havuzunda bulunduğunu söyledi. Özellikle 1980-2000 yılları arasında yapılan çok katlı yapıların incelenmesi gerektiğini belirtti. Çak, riskli yapıların ön inceleme ve deprem performans analizinden geçirilmesini istedi. Analizlerde riskli bulunan binaların güçlendirilmesi, bunun ekonomik olmadığı durumlarda ise yıkılıp yeniden yapılması gerektiğini ifade etti.
TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Adana Şube Başkanı Hıdır Çak, Türkiye’deki yapı stokuna ilişkin değerlendirmesinde yaklaşık 6 milyon konutun deprem açısından risk havuzunda bulunduğunu belirterek kapsamlı inceleme çağrısı yaptı. Türkiye’de bina yaşına ilişkin son kapsamlı çalışmanın TÜİK tarafından 2021 yılında hane halklarına sorularak gerçekleştirildiğini belirten Çak, son beş yılda yapılan yeni yapılar da hesaba katıldığında ülkede yaklaşık 36 milyon konut bulunduğunu söyledi. Bunların yaklaşık 26 milyonunun aktif olarak kullanıldığını ifade etti.
Cumhuriyet’te yayınlanan habere göre Çak, bina yaşının tek başına bir yapının güvenli veya riskli olduğunun göstergesi olmadığını vurguladı. Ancak özellikle 1980-2000 yılları arasında inşa edilen çok katlı yapıların ayrıntılı biçimde değerlendirilmesi gerektiğini belirtti: “Bu kriterlere göre yaklaşık 6-7 milyon konutun risk havuzunda bulunduğu görünüyor. Dolayısıyla Türkiye’deki risk havuzunda bulunan 6 milyon civarındaki konutun incelenmesini, risk analizlerinin yapılmasını, gerekirse deprem performans analizleriyle beraber binaların risk durumlarının çıkarılmasını bekliyoruz. Aslında yaş bize doğrudan bir binanın güvenli olup olmadığıyla ilgili çok önemli bir parametre verisi sunmuyor. Ama eğer binamız 1998 deprem yönetmeliğinden önce yapıldıysa yani 1975 deprem yönetmeliğine göre yapıldıysa, çok katlıysa, elle beton dökülmüşse, binamızda çok ağır çıkmalar varsa bu aslında binamızın bir ölçüde riskli olduğu izlenimi verir.”
Risk havuzunda değerlendirilen yapılarda ilk aşamada ön inceleme yapılmasını isteyen Çak, karot ve profometre gibi yöntemlerle elde edilen verilerin laboratuvar sonuçlarıyla birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Daha sonra binaların bilgisayar ortamında modellenerek deprem performanslarının ölçülmesini önerdi.
Çak, bu sürecin ardından izlenmesi gereken yolu şöyle anlattı: “Risk havuzunda bulunan bu konutlar için ilk olarak ön incelemeler yapılmalıdır. Karot, profometre gibi birtakım çalışmaların ardından laboratuvarda elde edilen verilerle birlikte bilgisayar ortamında bir modelleme çıkarılmalı, bu modellemeyle deprem performans analizleri ölçülmelidir. Sonuç riskli çıkarsa bina ya güçlendirilmeli ya da güçlendirme maliyeti çok yüksek çıkarsa yıkılmalı ve yeniden yapılmalıdır. Ama çok fazla riskli binanın bir arada olduğu ada bazlı ya da mahalle bazlıysa bölgenin kentsel dönüşüm alanı ilan edilerek yeniden planlanması ve yeniden yapılanmasını istiyoruz.”
Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***
