• Ana Sayfa
  • Gizlilik politikası
  • Görüş & Analiz Gönder
  • Newsletter
Serbest Görüş
  • Haberler
    • All
    • Bilim ve Teknolji
    • Dünya
    • Ekonomi
    • Kültür - Sanat
    • Politika
    • Spor
    • Yaşam
    Dünya’nın fırtına döngülerinde Venüs ve Jüpiter etkisi: 405 bin yıllık ritim

    Dünya’nın fırtına döngülerinde Venüs ve Jüpiter etkisi: 405 bin yıllık ritim

    İleri yaşta kas kaybının nedeni çözüldü: ‘Zombi hücreler’ iyileşme alarmını açık bırakıyor

    İleri yaşta kas kaybının nedeni çözüldü: ‘Zombi hücreler’ iyileşme alarmını açık bırakıyor

    Milyonlarca yıllık evrimin sonucu: İnsanların yüzde 90’ı neden sağlak? – Son Dakika Yaşam Haberleri

    Milyonlarca yıllık evrimin sonucu: İnsanların yüzde 90’ı neden sağlak? – Son Dakika Yaşam Haberleri

    Dünya’nın geçici mini uydusu ‘2026 QQ8’ aralıkta ayrılıyor: Tehlike var mı?

    Dünya’nın geçici mini uydusu ‘2026 QQ8’ aralıkta ayrılıyor: Tehlike var mı?

    Metabolizmayı esir alan yalan: Günde 6 öğün beslenmek sağlıklı mı?

    Metabolizmayı esir alan yalan: Günde 6 öğün beslenmek sağlıklı mı?

    Sürekli yorgun uyanmanın ve göz kapağı seyirmesinin gerçek sebebi: Modern insanın gizli mineral açlığı

    Vücudunuzda hiç durmadan yanan o görünmez ateş: Kronik enflamasyon hayatımızı nasıl çökertiyor?

    Trending Tags

  • İnsan Hakları
    Jandarma karakolunda işkence: İki kişi öldürüldü; biri karakol bahçesine gömüldü

    Jandarma karakolunda işkence: İki kişi öldürüldü; biri karakol bahçesine gömüldü

    DEM Partili Kamaç: Diyanet’in 19 dilli yayınında Kürtçe yok!

    DEM Partili Kamaç: Diyanet’in 19 dilli yayınında Kürtçe yok!

    ‘Mansur Yavaş her şart altında aday’

    Adliye binalarımız güzel ama adalet var mı?

    Batman’da sert müdahalede bulunan polisler hakkında soruşturma başlatıldı

    Batman’da sert müdahalede bulunan polisler hakkında soruşturma başlatıldı

    Esenyurtlular kayyıma tepkili: Hukuksuzluk ve adaletsizliktir

    Esenyurtlular kayyıma tepkili: Hukuksuzluk ve adaletsizliktir

    En Yakınındaki İsim Konuştu: Mansur Yavaş Esenyurt'taki Mitinge Neden Katılmadı?

    En Yakınındaki İsim Konuştu: Mansur Yavaş Esenyurt’taki Mitinge Neden Katılmadı?

    Trending Tags

  • 15 Temmuz
    Akın Öztürk: Başta Hulusi Akar olmak üzere 15-20 kişi konuşmazsa bu iş açığa çıkmaz

    Akın Öztürk: Başta Hulusi Akar olmak üzere 15-20 kişi konuşmazsa bu iş açığa çıkmaz

    Akın Öztürk: 15 Temmuz önlenirdi ama 2 buçuk saat refleks göstermediler

    Akın Öztürk: 15 Temmuz önlenirdi ama 2 buçuk saat refleks göstermediler

    ”15 Temmuz gazisi” nasıl yakalandı? Kabinden çıkmaya ikna edilmesi yaklaşık 20 dakika sürdü

    ”15 Temmuz gazisi” nasıl yakalandı? Kabinden çıkmaya ikna edilmesi yaklaşık 20 dakika sürdü

    Tel Aviv’de taciz şüphesiyle gözaltına alınan Türk görevli ”15 Temmuz gazisi” çıktı

    Tel Aviv’de taciz şüphesiyle gözaltına alınan Türk görevli ”15 Temmuz gazisi” çıktı

    Ertesi gün ne yapacaklardı? Ben Serhat Telli, 15 Temmuz günü yaşadığım olayları anlatmak istiyorum

    Ertesi gün ne yapacaklardı? Ben Serhat Telli, 15 Temmuz günü yaşadığım olayları anlatmak istiyorum

    15 Temmuz’u kimin yaptığı sonuçlarında gizli

    15 Temmuz’u kimin yaptığı sonuçlarında gizli

  • Kürt Meselesi
    ÇHD ‘Sulh cezalar kapatılsın’ kampanyası başlattı

    ÇHD ‘Sulh cezalar kapatılsın’ kampanyası başlattı

    Uğur Kaymaz ve babası mezarları başında anıldı

    Uğur Kaymaz ve babası mezarları başında anıldı

    Can Atalay’dan çağrı: Bürokratik oyalamalara son verin

    Can Atalay’dan çağrı: Bürokratik oyalamalara son verin

    Kayıp yakınları ve İHD birçok kentte adalet talebi için toplandı

    Kayıp yakınları ve İHD birçok kentte adalet talebi için toplandı

    Hasta tutsakların yaşamı risk altında: Tahliyeleri geciktirilmesin

    Hasta tutsakların yaşamı risk altında: Tahliyeleri geciktirilmesin

    Wan Kent Forumu’nda afet, ulaşım ve dijital dönüşüm konuları tartışıldı

    Wan Kent Forumu’nda afet, ulaşım ve dijital dönüşüm konuları tartışıldı

    Trending Tags

  • Görüş & Analiz
    Sonuna kadar gidecekler ama soygunu örtmek için!

    Sonuna kadar gidecekler ama soygunu örtmek için!

    Ballon d’Or’un favorisiydi, şimdi ıslıklanıyor: Vinicius’a ne oldu?

    Ballon d’Or’un favorisiydi, şimdi ıslıklanıyor: Vinicius’a ne oldu?

    Prof. Dr. Mehmet Ateş’in Kilitsiz Zindan’ı…

    Prof. Dr. Mehmet Ateş’in Kilitsiz Zindan’ı…

    Gazelle: Sürgünün görünmeyen hapishanesi

    Gazelle: Sürgünün görünmeyen hapishanesi

    Messi’nin son dansı: Arjantin’e gözyaşlarıyla veda etti

    Messi’nin son dansı: Arjantin’e gözyaşlarıyla veda etti

    Türkiye’nin sorunu Montella’dan çok daha büyük

    Türkiye’nin sorunu Montella’dan çok daha büyük

No Result
View All Result
  • Haberler
    • All
    • Bilim ve Teknolji
    • Dünya
    • Ekonomi
    • Kültür - Sanat
    • Politika
    • Spor
    • Yaşam
    Dünya’nın fırtına döngülerinde Venüs ve Jüpiter etkisi: 405 bin yıllık ritim

    Dünya’nın fırtına döngülerinde Venüs ve Jüpiter etkisi: 405 bin yıllık ritim

    İleri yaşta kas kaybının nedeni çözüldü: ‘Zombi hücreler’ iyileşme alarmını açık bırakıyor

    İleri yaşta kas kaybının nedeni çözüldü: ‘Zombi hücreler’ iyileşme alarmını açık bırakıyor

    Milyonlarca yıllık evrimin sonucu: İnsanların yüzde 90’ı neden sağlak? – Son Dakika Yaşam Haberleri

    Milyonlarca yıllık evrimin sonucu: İnsanların yüzde 90’ı neden sağlak? – Son Dakika Yaşam Haberleri

    Dünya’nın geçici mini uydusu ‘2026 QQ8’ aralıkta ayrılıyor: Tehlike var mı?

    Dünya’nın geçici mini uydusu ‘2026 QQ8’ aralıkta ayrılıyor: Tehlike var mı?

    Metabolizmayı esir alan yalan: Günde 6 öğün beslenmek sağlıklı mı?

    Metabolizmayı esir alan yalan: Günde 6 öğün beslenmek sağlıklı mı?

    Sürekli yorgun uyanmanın ve göz kapağı seyirmesinin gerçek sebebi: Modern insanın gizli mineral açlığı

    Vücudunuzda hiç durmadan yanan o görünmez ateş: Kronik enflamasyon hayatımızı nasıl çökertiyor?

    Trending Tags

  • İnsan Hakları
    Jandarma karakolunda işkence: İki kişi öldürüldü; biri karakol bahçesine gömüldü

    Jandarma karakolunda işkence: İki kişi öldürüldü; biri karakol bahçesine gömüldü

    DEM Partili Kamaç: Diyanet’in 19 dilli yayınında Kürtçe yok!

    DEM Partili Kamaç: Diyanet’in 19 dilli yayınında Kürtçe yok!

    ‘Mansur Yavaş her şart altında aday’

    Adliye binalarımız güzel ama adalet var mı?

    Batman’da sert müdahalede bulunan polisler hakkında soruşturma başlatıldı

    Batman’da sert müdahalede bulunan polisler hakkında soruşturma başlatıldı

    Esenyurtlular kayyıma tepkili: Hukuksuzluk ve adaletsizliktir

    Esenyurtlular kayyıma tepkili: Hukuksuzluk ve adaletsizliktir

    En Yakınındaki İsim Konuştu: Mansur Yavaş Esenyurt'taki Mitinge Neden Katılmadı?

    En Yakınındaki İsim Konuştu: Mansur Yavaş Esenyurt’taki Mitinge Neden Katılmadı?

    Trending Tags

  • 15 Temmuz
    Akın Öztürk: Başta Hulusi Akar olmak üzere 15-20 kişi konuşmazsa bu iş açığa çıkmaz

    Akın Öztürk: Başta Hulusi Akar olmak üzere 15-20 kişi konuşmazsa bu iş açığa çıkmaz

    Akın Öztürk: 15 Temmuz önlenirdi ama 2 buçuk saat refleks göstermediler

    Akın Öztürk: 15 Temmuz önlenirdi ama 2 buçuk saat refleks göstermediler

    ”15 Temmuz gazisi” nasıl yakalandı? Kabinden çıkmaya ikna edilmesi yaklaşık 20 dakika sürdü

    ”15 Temmuz gazisi” nasıl yakalandı? Kabinden çıkmaya ikna edilmesi yaklaşık 20 dakika sürdü

    Tel Aviv’de taciz şüphesiyle gözaltına alınan Türk görevli ”15 Temmuz gazisi” çıktı

    Tel Aviv’de taciz şüphesiyle gözaltına alınan Türk görevli ”15 Temmuz gazisi” çıktı

    Ertesi gün ne yapacaklardı? Ben Serhat Telli, 15 Temmuz günü yaşadığım olayları anlatmak istiyorum

    Ertesi gün ne yapacaklardı? Ben Serhat Telli, 15 Temmuz günü yaşadığım olayları anlatmak istiyorum

    15 Temmuz’u kimin yaptığı sonuçlarında gizli

    15 Temmuz’u kimin yaptığı sonuçlarında gizli

  • Kürt Meselesi
    ÇHD ‘Sulh cezalar kapatılsın’ kampanyası başlattı

    ÇHD ‘Sulh cezalar kapatılsın’ kampanyası başlattı

    Uğur Kaymaz ve babası mezarları başında anıldı

    Uğur Kaymaz ve babası mezarları başında anıldı

    Can Atalay’dan çağrı: Bürokratik oyalamalara son verin

    Can Atalay’dan çağrı: Bürokratik oyalamalara son verin

    Kayıp yakınları ve İHD birçok kentte adalet talebi için toplandı

    Kayıp yakınları ve İHD birçok kentte adalet talebi için toplandı

    Hasta tutsakların yaşamı risk altında: Tahliyeleri geciktirilmesin

    Hasta tutsakların yaşamı risk altında: Tahliyeleri geciktirilmesin

    Wan Kent Forumu’nda afet, ulaşım ve dijital dönüşüm konuları tartışıldı

    Wan Kent Forumu’nda afet, ulaşım ve dijital dönüşüm konuları tartışıldı

    Trending Tags

  • Görüş & Analiz
    Sonuna kadar gidecekler ama soygunu örtmek için!

    Sonuna kadar gidecekler ama soygunu örtmek için!

    Ballon d’Or’un favorisiydi, şimdi ıslıklanıyor: Vinicius’a ne oldu?

    Ballon d’Or’un favorisiydi, şimdi ıslıklanıyor: Vinicius’a ne oldu?

    Prof. Dr. Mehmet Ateş’in Kilitsiz Zindan’ı…

    Prof. Dr. Mehmet Ateş’in Kilitsiz Zindan’ı…

    Gazelle: Sürgünün görünmeyen hapishanesi

    Gazelle: Sürgünün görünmeyen hapishanesi

    Messi’nin son dansı: Arjantin’e gözyaşlarıyla veda etti

    Messi’nin son dansı: Arjantin’e gözyaşlarıyla veda etti

    Türkiye’nin sorunu Montella’dan çok daha büyük

    Türkiye’nin sorunu Montella’dan çok daha büyük

No Result
View All Result
Serbest Görüş
No Result
View All Result
Home Haberler Kültür - Sanat

Güven Baykan yazdı : Nolan’ın Perdesinden Penelope’nin Tezgâhına

SG by SG
3 Ağustos 2026
in Kültür - Sanat
0
Güven Baykan yazdı : Nolan’ın Perdesinden Penelope’nin Tezgâhına



Christopher Nolan’ın Odyssey filmi gösterime girince Homeros’un binlerce yıllık destanı yeniden gündemimize girdi. Sinemanın sevdiği büyük hikâyelerden biri bu. Savaşlar, fırtınalar, tanrılar, canavarlar ve evine dönmeye çalışan bir adam… Nolan’ın kamerası da böylesine büyük bir yolculuğu anlatmak için denizleri, gemileri ve insanın korkularını önümüze seriyor.

Film üzerine konuşulurken herkesin gözü doğal olarak Odysseus’a çevriliyor. Benim aklımsa İthaka’da kalan Penelope’ye takıldı. Çünkü birinin gidişi anlatıldığında, geride kalanın hikâyesi çoğu zaman birkaç cümleyle geçiştirilir. Gidenin başından türlü olaylar geçer; bekleyen ise sanki hiçbir şey yaşamamış gibi aynı yerde durur. Oysa beklemek de insanı değiştirir. Üstelik bazen yolculuktan daha ağırdır.

Nolan’ın filmlerinde zamanın ayrı bir yeri var. Memento’da hafızayla birlikte parçalanır, Interstellar’da dünyadaki zamanla uzaydaki zaman birbirinden kopar, Dunkirk’te aynı olay üç ayrı sürede ilerler. Odyssey’de ise zaman bir bilmece olmaktan çıkıp bir ömre dönüşür. Odysseus on yıl savaşır, on yıl boyunca da evine dönmeye uğraşır. Onun yirmi yılı denizlerde geçer. Penelope’nin yirmi yılıysa bir evin içinde.

İşte burada yolum, Angelica Kauffman’ın 1764’te yaptığı Penelope Tezgâhında adlı tabloya çıktı.

Resimde Penelope dokuma tezgâhının başında oturuyor. Altın sarısı ve mavi giysilerinin içinde, başını eline yaslamış. Ayaklarının dibinde Odysseus’un yaşlı köpeği Argos, yakınında da onun yayı var. İlk bakışta yorgun bir kadın görüyoruz. Fakat yüzüne biraz daha dikkatli bakınca bu yorgunluğun altında başka bir şey beliriyor. Penelope yalnızca üzgün değil; düşünüyor. Önündeki günleri, çevresini saran erkekleri ve kendisine rağmen verilmeye çalışılan kararı düşünüyor.

Odysseus’un dönmeyeceğine inanan talipleri, Penelope’yi aralarından biriyle evlenmeye zorlar. Penelope doğrudan karşılarına çıkamaz. Kayınpederi Laertes için dokuduğu kefeni bitirdiğinde kararını vereceğini söyler. Gündüz dokuduğunu gece söker. Sabah olduğunda yeniden başlar.

Bu hikâyeyi yıllar önce okuduğumda aklımda daha çok “Kocasını sadakatle bekleyen kadın” kalmıştı. Şimdi tabloya bakınca başka bir Penelope görüyorum. Beklemiyor yalnızca; zaman kazanıyor. Kendisine çizilen hayatı kabul etmemek için elindeki tek olana, aklına başvuruyor. Kılıcı yok, ordusu yok, yanında onu koruyacak bir güç yok. Bir dokuma tezgâhı var. Onu da kendi direnişinin aracına dönüştürüyor.

Sanırım Penelope’nin hikâyesini bugüne kadar getiren de bu. Hepimizin ailesinde bekleyen kadınlar olmuştur. Gurbete giden eşini, askerdeki oğlunu, başka bir kentte okuyan çocuğunu bekleyenler… Kapı sesine kulak veren, pencereye yaklaşan, sofradaki bir tabağı kaldırmaya eli varmayan kadınlar. Onların bekleyişleri de dışarıdan bakıldığında sessiz görünürdü. Fakat o sessizliğin içinde bir evi ayakta tutmak, çocukları büyütmek, acıyı kimseye yük etmeden taşımak vardı.

Elbette beklemek her zaman sadakatle açıklanamaz. Bazen insana dayatılmış bir yalnızlıktır. Kadınların sabrı övülürken neden sabretmek zorunda bırakıldıkları pek sorulmaz. “Güçlü kadın” denir, ama o güce neden ihtiyaç duyduğu unutulur. Penelope’ye de yüzyıllar boyunca sabrından söz edilerek bakıldı. Oysa onun asıl gücü, başkalarının kendisi adına vereceği kararı geciktirebilmesindeydi.

Tablonun ressamı Angelica Kauffman’ın hayatını okuyunca bu resim benim için biraz daha anlam kazandı. Kauffman, Penelope’yi Roma’da resmettiğinde henüz yirmili yaşlarının başındaydı. Birkaç yıl sonra Londra’daki Royal Academy’nin kurucuları arasındaki iki kadından biri oldu. Diğeri Mary Moser’dı.

Royal Academy’nin kuruluşundan birkaç yıl sonra Johan Zoffany, akademi üyelerini bir hayat dersi sırasında resmetti. Erkek sanatçılar çıplak erkek modelin çevresinde toplanmıştı. Kauffman ile Mary Moser ise odada değildi; resme yalnızca arka duvara asılmış portreleriyle alınmışlardı. Kadınların bu derslere katılmasını açıkça yasaklayan bir kural saptanmış değil. Fakat dönemin anlayışı, onların çıplak erkek modellerle aynı ortamda bulunmasını uygunsuz sayıyordu.

Bu ayrıntıya takılıp kaldım. Erkekler odanın içindeydi; kadınlar duvarda. Kauffman ise yıllar önce, kendi hayatı hakkında karar vermek isteyen erkeklerin arasında sıkışmış Penelope’yi resmetmişti. Belki de onu yalnızca bekleyen bir eş olarak değil, düşünen bir kadın olarak göstermesi boşuna değildi. Kauffman da Penelope gibi erkeklerin belirlediği bir dünyada kendisine yer açmaya çalışıyordu. Birinin elinde fırça, diğerinin elinde dokuma mekiği vardı.

Nolan’ın filminde deniz kabarıyor, gemiler yol alıyor, Odysseus eve dönebilmek için tanrılarla ve canavarlarla mücadele ediyor. Kauffman’ın tablosunda büyük bir hareket yok. Bir kadın, bir tezgâh, bir köpek ve yerde bir yay… Ama o sessiz odanın içinde de yirmi yıl var.

Belki de bu nedenle filmden geriye yalnızca Odysseus’un yolculuğu kalmamalı. Çünkü eve dönmenin destanı varsa, o evi bütün baskılara rağmen korumanın da bir destanı olmalı. Giden kişi denizleri aşar; kalan kişi her sabah yeniden başlayabilmek için gece boyunca dokuduğunu söker.

Nolan bize yolculuğu anlatıyor. Kauffman ise aynı hikâyenin gözden kaçırdığımız tarafını gösteriyor. Tabloya baktığımda şunu düşünüyorum: Bir insanın yolculuğa çıkması için mutlaka bir gemiye binmesi gerekmiyor. Penelope yirmi yıl boyunca aynı yerdeydi; ama belki de destanın en uzun yolunu o yürüdü.

***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***

ShareTweet
Previous Post

74. Ferman’ın yıl dönümü: Êzidî kadınların ve çocukların akıbeti açığa çıkarılmalı

Next Post

Öcalan’dan ‘çerçeve yasa’ çıkışı: “En az Cumhuriyet’in kuruluşu kadar önemli…”

Related Posts

Psikolojik dram ‘Artakalan’ ile biyografik dramatik komedi ‘Ben, Rocky’ vizyonda: Varoluş yolculuğu
Kültür - Sanat

Psikolojik dram ‘Artakalan’ ile biyografik dramatik komedi ‘Ben, Rocky’ vizyonda: Varoluş yolculuğu

21 Kasım 2026
TRT İstanbul Radyosu Caz Orkestrası AKM’de konser verdi
Kültür - Sanat

Trabzon Devlet Tiyatrosu üç oyun sahneleyecek

21 Kasım 2026
Edusa Operası yeniden sanatseverlerle buluşuyor
Kültür - Sanat

Edusa Operası yeniden sanatseverlerle buluşuyor

20 Kasım 2026
Yapı Kredi Yayıncılığı 80 Yaşında
Kültür - Sanat

Yapı Kredi Yayıncılığı 80 Yaşında

20 Kasım 2026
Kitap dergisi ‘Yılın En İyileri Ödülleri’ verildi
Kültür - Sanat

Kitap dergisi ‘Yılın En İyileri Ödülleri’ verildi

20 Kasım 2026
İDSO’yu bu hafta Sascha Goetzel yönetecek
Kültür - Sanat

İDSO’yu bu hafta Sascha Goetzel yönetecek

20 Kasım 2026
Next Post
TR724 HABER

Öcalan’dan ‘çerçeve yasa’ çıkışı: “En az Cumhuriyet’in kuruluşu kadar önemli…”

  • Ana Sayfa
  • Gizlilik politikası
  • Görüş & Analiz Gönder
  • Newsletter

No Result
View All Result
  • Ana Sayfa
  • Gizlilik politikası
  • Görüş & Analiz Gönder
  • Newsletter