Güncel soruşturma ve davaları yakından takip eden Avukat Figen Çalıkuşu, 5 Mayıs’ta AİHM Büyük Dairesi tarafından açıklanan ‘Şaban Yasak / Türkiye’ kararıyla ilgili bir yazı kaleme aldı. Karar’da yayınlanan yazıya, “Şimdi açık konuşalım, bu ülkede kimse gerçek hukuk istemiyor…” diye başlayan Figen Çalıkuşu, “Nedense bu AİHM Büyük Daire Yasak Kararı toplumda konuşulmuyor, adeta bilinmesin duyulmasın isteniyor. (…) Tam bir korkutma, sindirme ve sessizlik hali mi isteniyor? AİHM Kararının, Türkiye’de yapılan yargılamaları, hukukun yargı eliyle nasıl boğulduğunu ortaya çıkaran esaslı kısımları böylelikle karartılmış, toplumdan kaçırılmış oluyor.” ifadelerini kullandı. Muhalefete hukuka sahip çıkması çağrısında bulunan Çalıkuşu: “Toplumsal barışın ve huzurun şifresi hukuk. Gerçek ve etkili muhalefetin anahtarı da hukuk… Muhalefet, gerçek hukuka sahip çıkarsa “gerçek” muhalefet olur. Yoksa o da “oyunun bir parçası” haline gelir ve kimsenin güvenini kazanamaz. İktidara laf anlatacak değiliz ama muhalefet şunu unutmasın: Vurulan başkalarını korumazsan sonunda vurulan sen olursun. Sadece ülkeyi değil kendini de perişan edersin.”
Figen Çalıkuşu’nun yazısının tamamı şöyle:
“Gerçek hukuk” demek herkesi kapsayan, herkese eşit ve adil uygulanan evrensel kurallar demek…. Ama bizim siyasi meşrebimize uygun “hukuk” talepçisi olma ısrarımız maalesef milim değişmiyor. Parçalı hukuk talebi, bölünmüş adalet savunuculuğu… Bunu savunduğunuz sürece bu ülkede hukuk olmaz ve eninde sonunda herkes bu “hukuksuzluğun” avı olur. Görüyorum ki yıllardır hukuksuzluk kurşununun sıra sıra hedefi olsak da ders çıkarmıyoruz.
Bakın 5 Mayıs’ta AİHM Büyük Daire’den bir karar çıktı; Şaban Yasak kararı… Bu karar, bir devletin, kendi “hukuksuzluk” sistemiyle nasıl nefessiz kaldığının hikâyesine dair verilen kararlardan bir tanesi. AİHM Büyük Daire Yasak kararında öncelikle dikkat çeken ilk husus, Büyük Daire kendi astı olan 2. Dairesi’nin “ihlal yok” diyen Yasak Kararını bozdu ve kaldırdı. Daha önce böyle bir karar vermemişti. Ama nedense bu AİHM Büyük Daire Yasak Kararı toplumda konuşulmuyor, adeta bilinmesin duyulmasın isteniyor.
Hatta mahir saptırmalara rastlanıyor; “AİHM FETÖ yok kararı verdi”… Aaa öyle mi? AİHM bunu da mı yaptı… Tam bir korkutma, sindirme ve sessizlik hali mi isteniyor? AİHM Kararının, Türkiye’de yapılan yargılamaları, hukukun yargı eliyle nasıl boğulduğunu ortaya çıkaran esaslı kısımları böylelikle karartılmış, toplumdan kaçırılmış oluyor.
Ne ala değil mi…Bu tuzağa da hep birlikte düşülüyor. Üstelik “hukuk devleti” istediğini söyleyen bir kısım muhalefetten de yeterli ses çıkmıyor. AİHM Büyük Daire, Şaban Yasak kararında “FETÖ yok” gibi bir karar vermedi. AİHM Büyük Daire dedi ki; “…Başlangıçta dini, ahlaki ve eğitimsel amaçları olan bir hareket olarak algılanan örgüt, önce idari makamlar, Temmuz 2016’daki darbe girişiminin ardından yerel mahkemeler tarafından resmen terör örgütü olarak tanımlandı. Bu bağlamda, yerel mahkemelerin, başvuranın söz konusu örgüt içindeki bir eğitim yapısına katılımının, kasıtlı ve bilinçli bir terör projesine bağlılık olarak mı değerlendirilebileceğini yoksa daha masum bir katılımla mı tutarlı olabileceğini değerlendirme görevi vardır”.
Toplumu “hukuksuzluğa” mahkûm etmek yerine gerçek bir “hukuk devletine” dönmek isteniyorsa, AİHM Büyük Daire Yasak kararının tespitleri üzerinde ısrarla durmakta fayda var. Zira bu kararda ihlal sebebi sayılan “kastı yorumlayarak” “kanunsuz suç yaratma ve ceza verme” bugün neredeyse tüm siyasi davaların yerleşik bir klasiği haline geldi.
Göz ardı edilmemesi gereken öncelikli hukuksal saptamalardan devam edelim; AİHM Büyük Daire kararında, “ceza suçlarının kanun ile kesin olarak belirlendiği, yerel mahkemelerin bir davanın özel koşullarına yorumlama ve uygulama yaparken kanunu göz ardı edemeyeceklerini” genel gerekçe olarak isabetle ortaya koyduktan sonra işte bu aşamada “suçla ilgili olarak kastın nasıl tespit edildiğinin önemli olduğunu” ve bu değerlendirmeyi yapma görevinin de AİHM’e ait olduğunu söylemekte.
“Bir insanın terör örgütüne üyelikten mahkûm edilebilmesi için tespit edilmesi gereken temel unsur, birey ile söz konusu örgüt arasındaki ilişkinin niteliğidir.”
“Bu da “suç kastının” varlığının tespiti ile yakından bağlantılıdır.”
AİHM Büyük Daire Yasak Kararında, sıralanan delillerin, başvuranın örgütün niteliğinin ve terörist hedeflerinin farkında olduğunu, bu örgütün bir parçası olmayı amaçladığını ve aktif ve sürekli bir şekilde katkıda bulunduğunu açıklamadığını, başvuranın gerekli kasıt unsuruna sahip olduğunu ortaya koymadığını kabul etmiştir.
Türkiye’de 15 Temmuz sonrası yapılan yargılamalarda binlerce kişi örgütün bir terör örgütü olduğunu, amacının darbe yapmak olduğunu bilmedikleri halde bu amacı bildikleri peşin kabulü ile örgüt üyeliğinden cezalandırıldı. AİHM Büyük Daire bu kararında bir kez daha dedi ki Türk mahkemelerinde yapılan yargılamalarda hakimler delillere bakmıyor, “toplulaştırma usulü” ile karar veriyor. Bu toplulaştırma usulünü sadece mahkemede hakimler yapmıyor, maalesef AİHM Büyük Daire Yasak Kararını ya da önceki 15 Temmuz kararlarını konuşmayan belli kesimler de yapıyor.
Osman Kavala da böyle Gezi Darbecisi yapılmadı mı? İBB davalarında da kasıt yorumlamasına sıkça rastlanmıyor mu? Gerçek hukuka, herkes için aynı duyarlılıkla sahip çıkmazsan bu halk sana güvenir mi?
Toplumsal barışın ve huzurun şifresi hukuk. Gerçek ve etkili muhalefetin anahtarı da hukuk… Muhalefet, gerçek hukuka sahip çıkarsa “gerçek” muhalefet olur. Yoksa o da “oyunun bir parçası” haline gelir ve kimsenin güvenini kazanamaz. İktidara laf anlatacak değiliz ama muhalefet şunu unutmasın: Vurulan başkalarını korumazsan sonunda vurulan sen olursun. Sadece ülkeyi değil kendini de perişan edersin.
NE OLMUŞTU?
AİHM’nin en üst yargı organı Büyük Daire, FETÖ üyeliğinden 7 yıl 6 ay hapis cezasına çarptırılan Şaban Yasak’ın başvurusu üzerine Türkiye aleyhine tarihi bir karar açıkladı. Mahkeme, Türk yargısının sanığın suç işleme kastını bireysel ve somut olarak ispat etmeden mahkûmiyet kurduğunu tespit etti. Yasak’a atfedilen tüm faaliyetlerin örgütün eğitim koluyla sınırlı olduğunu ve darbe girişiminden çok önce, 2014’te sona erdiğini vurgulayan AİHM, yasal faaliyetlerin tek başına terör suçunun kanıtı sayılamayacağına hükmetti. “İrtibat ve iltisak = üyelik” mantığını açıkça reddeden mahkeme, ihlalin “kanunsuz ceza olmaz” ilkesini düzenleyen 7. maddeden tespitini 11’e karşı 6 oyla kabul etti. Yüksel Yalçınkaya kararını çok daha ileri taşıyan bu karar, 150 binden fazla KHK’lıyı ve benzer FETÖ davalarını doğrudan etkiliyor; yeniden yargılama taleplerinde güçlü bir emsal oluşturuyor.
Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***
