Üstev’in cezaevinde şüpheli ölümü hakkında açıklama yapıldı

İHD, CİSST ve Romani Godi, Sinan Üstev’in cezaevindeki şüpheli ölümüne ilişkin soruşturmanın eksikliklerle dolu olduğunu belirterek, ilgili kamu görevlileri hakkında derhal soruşturma başlatılmasını istedi

İnsan Hakları Derneği (İHD), Roman Hafıza Çalışmaları Derneği (Romani Godi) ve Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği (CİSST), 3 çocuk babası Sinan Üstev’in Tekirdağ 2 No’lu T Tipi Cezaevi’nde şüpheli şekilde yaşamını yitirmesine ilişkin açıklama yaptı.

Açıklamada konuşan İHD Merkez Yürütme Kurulu Üyesi Eren Keskin, Sinan Üstev’in şüpheli ölümünde ihmal olduğunu ve bu noktada cezaevi idaresinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaya yönelik yaklaşımları olduğunu söyledi. Eren Keskin, “Üstev’in avukatları ve arkadaşımız Zozan’la görüştük. Savcının, ‘Mektuptaki yazı doğrulanırsa dosyayı bu şekilde kapatırız’ yönünde bir yaklaşım sergilediği ifade ediliyor. Bu da aslında sorumluluğun üzerinin örtülmek istendiğini gösteriyor. Çünkü mesele yalnızca bir mektuba indirgenemez. Cezaevi idaresinin yükümlülükleri görmezden gelinemez. Bu coğrafyada insan hayatının yeterince değer görmediği acı bir gerçek. Cezaevlerinde ise bu durum çok daha ağır yaşanıyor. Bu nedenle bu olayın üzeri kapatılamaz. Tüm yönleriyle tartışılmalı, sorumlular açığa çıkarılmalıdır” diye konuştu.

‘Romanlar sistematik ihlallere maruz bırakılıyor’

Romani Godi avukatlarından Göktan Yıldırım, özellikle Roman yurttaşların cezaevlerinde çok sayıda hak ihlaliyle karşılaştığını belirterek, “Sadece Üstev’in özelinde değil; daha önce takip ettiğimiz ya da haberdar olduğumuz birçok vakada da Roman yurttaşların işkenceye, kötü muameleye ve sistematik ihlallere maruz bırakıldığını görüyoruz. Bu, tekil değil, süreklilik arz eden bir durumdur. Romanların hak arama mekanizmalarına erişiminin engellenmesi, iletişim kanallarının kapatılması ve bu engellerin ortadan kaldırılmasına yönelik herhangi bir iradenin gösterilmemesi, aslında bir devlet politikası olarak karşımıza çıkıyor” ifade etti.

Konuşmaların ardından ortak açıklamayı yapan Romani Godi Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Avukat Zozan Vargün, soruşturmanın eksik yapıldığını vurgulayarak, Üstev’in ölümünün öngörülebilir olduğuna dikkat çekti. Zozan Vargün, “20 Ekim 2025 tarihinde, Üstev’in Karatepe Açık Ceza İnfaz Kurumu’ndan firar ettiği iddiası üzerine hakkında işlem başlatılmıştır. Ancak bu süreçten kısa süre sonra, 27 Ekim 2025 tarihinde, Üstev’in bulunduğu C-16 Koğuşu’nda jilet yutmak suretiyle kendine zarar verdiği resmi kayıtlarla belgelenmiştir. Bu olay Üstev’in intihar riski taşıdığını ve psikolojik olarak kırılgan bir durumda olduğunu açıkça ortaya koymaktadır. Hapishane idaresi tarafından kayıt altına alınan bu olay, disiplin soruşturmasına konu edilmiş ve mahpusun ruhsal durumunun göz ardı edilemeyecek kadar ciddi olduğu anlaşılmıştır. 30 Ekim 2025 tarihinde cezaevi müdürlüğü tarafından Üstev’e savunma istem yazısı tebliğ edilmiş; 6 Kasım 2025 tarihinde Çorlu İnfaz Hâkimliği tarafından mahpus hakkında firar ettiği gerekçesiyle 11 günlük hücre cezası uygulanmasına karar verilmiştir. 8 Aralık 2025 tarihinde ise jilet yuttuğu için Üstev 1 ay süreyle ziyaretçi kabulünden yoksun bırakılmıştır. Bu süreç boyunca Üstev, 8 Aralık 2025 tarihli savunma dilekçesinde psikolojik olarak iyi olmadığını açıkça ifade etmiştir” diye belirtti.

‘Standartlara açıkça aykırıdır’ 

Bir kişinin kendine zarar vermesi halinde daha dikkatli davranılması gerektiği, buna dair uluslararası sözleşmelerin olduğunu kaydeden Zozan Vargün, “Bu bağlamda hücre cezasının uygulanması, idari ve tıbbi olarak ciddi bir ihmal niteliği taşımaktadır” dedi.

Üstev’in ölümündeki kritik bir diğer unsurun da hücrede kalabilir raporu olduğunu ifade eden Zozan Vargün, “Kendine zarar geçmişi olan, intihar riski taşıyan ve psikolojik olarak kötü durumda olduğunu beyan eden bir mahpus hakkında bu raporun verilmesi, tıbbi özen yükümlülüğüne ve mesleki standartlara açıkça aykırıdır” şeklinde konuştu.

Sorumluların araştırılması ve Türk Tabipleri Birliği’nin de sürece dahil olması gerektiğini söyleyen Zozan Vargün, avukatların cezaevi müdürü ile görüştüğünü, müdürün görüşmede “Üstev’in ailevi sebeplerden dolayı intihar ettiğini, kötü muamele veya işkence uygulanmadığını ve mahpusun iyi halli olduğunu” söylediğini belirtti. Üstev’in yazdığı iddia edilen mektubun bilirkişi tarafından eksik incelendiğini vurgulayan Zozan Vargün, “Dosyada hâlen eksik olan deliller arasında Üstev’in infaz ve sağlık dosyalarının tamamı, olay öncesi ve günü kamera kayıtlarının ham ve tam hâli, sosyal faaliyet ve gözlem raporları ile olay günü veya öncesinde kendisiyle aynı alanı paylaşan mahpuslar ve görevli personelin ifadeleri bulunmamaktadır. Bu eksiklikler, olayın maddi gerçeğinin ortaya çıkarılmasını ciddi biçimde engellemektedir” ifadelerini kullandı.

Zozan Vargün, Adalet Bakanlığı’na çağrıda bulunarak, cezaevi idaresi ve ilgili sağlık personellerine dair derhal soruşturma başlatılmasını istedi.

Kaynak: MA