Cari açık büyüyor; rezervlerde 10,6 milyar dolarlık aylık erime

TCMB’ye göre 2026 Şubat’ta cari işlemler hesabı 7 milyar 501 milyon dolar açık vererek son 10 ayın en yüksek seviyesine çıktı. Altın ve enerji hariç cari açık 1 milyar 462 milyon dolara gerilese de, ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığı 7 milyar 478 milyon dolar oldu. Yıllık açık 35,4 milyar dolara yükselirken rezervler aynı ay 10,6 milyar dolar azaldı. Finansmanda krediler öne çıkarken, Merkez Bankası’nın döviz cinsinden net rezervlerinde yıllık 24,2 milyar dolarlık azalış görüldü. Cari açığın “10 ayın zirvesine” çıkması, dış finansman ihtiyacının arttığını ve dış dengede kırılganlığın yükseldiğini gösteriyor. Açık krediyle finanse edilirken rezervlerde aylık 10,6 milyar dolarlık gerileme görülmesi, döviz tamponunun zayıfladığına işaret ediyor.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın açıkladığı ödemeler dengesi verileri, 2026 Şubat’ta cari dengenin belirgin biçimde bozulduğunu gösterdi. Cari işlemler hesabı 7 milyar 501 milyon dolar açık kaydetti ve bu seviye “son 10 ayın zirvesi” olarak öne çıktı. Altın ve enerji hariç cari denge ise 1 milyar 462 milyon dolar açıkla daha sınırlı kaldı. Ancak manşet açığın yüksek gelmesinde dış ticaret dengesinin etkisi belirleyici oldu: Ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığı 7 milyar 478 milyon dolara ulaştı.

Şubat 2026’da cari açık 7,501 milyar dolara çıktı; Şubat 2025’teki 5,218 milyar dolara göre belirgin daha yüksek. Açığın ana sürükleyicisi dış ticaret: ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığı 7,478 milyar dolara yükselirken ihracat geriledi, ithalat arttı. Hizmetler dengesi Şubat’ta 2,014 milyar dolar fazla verdi ama geçen yıla göre zayıfladı. 12 aylık cari açık 35,447 milyar dolara çıkarken 12 aylık dış ticaret açığı 73,169 milyar dolar oldu.

Yıllıklandırılmış göstergeler, açığın kalıcılaştığına işaret etti. Şubat itibarıyla yıllık cari açık yaklaşık 35,4 milyar dolara yükselirken, yıllıklandırılmış dış ticaret açığı 73,2 milyar dolar olarak gerçekleşti. Aynı dönemde hizmetler dengesi 62,6 milyar dolar fazla verdi; buna karşın birincil gelir dengesi 24,0 milyar dolarlık açıkla (faiz/kâr transferleri gibi kalemler) cari dengeyi aşağı çekti. İkincil gelir dengesi de 0,9 milyar dolar açık verdi.

Aylık tarafta cari açığı kısmen dengeleyen unsur yine hizmet gelirleri oldu. Hizmetler dengesinde net giriş 2 milyar 14 milyon dolar olarak hesaplandı; taşımacılıkta 1 milyar 215 milyon dolar, seyahatte 1 milyar 841 milyon dolar net gelir kaydedildi. Buna rağmen dış ticaret açığının büyüklüğü, manşet cari açığın yüksek kalmasına neden oldu.

Şubat 2026’da finans hesabı toplamı -14,006 milyar dolar; geçen yılın aynı ayına (-6,983) göre daha sert bir tablo var. (Üstteki grafik) Bu, Şubat 2026’da Türkiye’den net döviz çıkışının geçen yılın aynı ayına göre çok daha büyüdüğü anlamına geliyor. Yani cari açığın finansmanı için daha fazla dış kaynak girişi yerine, rezervlerden kullanım (tablodaki -10,63 milyar dolar) ve kaynağı tam izlenemeyen çıkışlar (net hata-noksan -6,47 milyar dolar) öne çıkmış. En dikkat çekici kalem rezerv varlıklar: Şubat’ta -10,630 milyar dolar ile güçlü bir rezerv azalması görülüyor. “Net hata ve noksan” da -6,471 milyar dolarla yüksek negatif seviyede; kaynağı netleşmeyen çıkış/uyumsuzluk büyümüş görünüyor. Doğrudan yatırım 138 milyon dolarla sınırlı kalırken portföy tarafı -780 milyon dolar ile net negatifte.

Finansman kompozisyonunda ise krediler ağırlığını korudu. Yıllıklandırılmış cari açığın finansmanına net doğrudan yatırımlar 2,6 milyar dolar, net portföy yatırımları 2,4 milyar dolar, krediler 38,0 milyar dolar ve ticari krediler 1,3 milyar dolar katkı verdi. Buna karşılık net efektif ve mevduatlar 11,5 milyar dolarlık negatif etki yarattı. TCMB, döviz cinsinden net rezervlerde yıllık bazda 24,2 milyar dolarlık azalış bildirirken, Şubat ayında resmi rezervlerde 10 milyar 630 milyon dolarlık net düşüş kaydedildi.

Doğrudan yatırımlar tarafında Şubat’ta 138 milyon dolarlık net çıkış görüldü. Yurt dışı yerleşiklerin Türkiye’ye doğrudan yatırımları 780 milyon dolar artarken, yurt içi yerleşiklerin yurt dışındaki doğrudan yatırımları 918 milyon dolar arttı. Portföy tarafında ise 780 milyon dolarlık net giriş dikkat çekti: yabancı yatırımcılar hisse senedinde 932 milyon dolar, DİBS’te 366 milyon dolar net alım yaptı. Kredi kanalında bankalar 17 milyon dolar, Genel Hükümet 226 milyon dolar, diğer sektörler 1 milyar 478 milyon dolar net kredi kullanımı gerçekleştirdi.

Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***