2 defa intihar girişiminde bulunan tutsak için İHİK’e başvuru

2 defa intihar girişiminde bulunan ve ağır psikolojik hastalıkları bulunan tutsağın tek kişilik hücrede tutulması Meclis’e taşındı

2020’den bu yana tutuklu bulunan İlyas Bulut’un kafasında şarapnel parçası bulunuyor ve ağır psikiyatrik sorunlar yaşıyor. Daha önce intihar girişiminde bulunmasına rağmen şu an Kırşehir Yüksek Güvenlikli Kapalı Cezaevi’nde tek kişilik tutuluyor.

Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Şirnex Milletvekilli Nevroz Uysal Aslan, İlyas Bulut’un durumuna dair Meclis İnsan Hakları İnceleme Komisyonu’na (İHİK) başvuruda bulundu. Başvuruda, İlyas Bulut’un ağır psikiyatrik sorunlar yaşadığı, tutulduğu tek kişilik hücrede saatler boyunca kendisi ile konuştuğu, bu duruma hem cezaevinin hem de yan hücrelerde tutulan tutsakların vakıf olduğu, İlyas Bulut’un rahatsızlığı nedeniyle kimi zaman tüm elbiselerini çıkardığı, durumunun giderek ağırlaştığı ve kendisiyle ilgilenmesi gerektiği ifade edildi.

Başvuruda, İlays Bulut’un durumuna dair cezaevi ile görüşüldüğü, cezaevinin de durumun farkında olduğu ve bununu için İlyas Bulut’un şartlı tahliyesinin önünün açılması için 16 Temmuz 2025’te işlem başlattığı kaydedildi. İlyas Bulut’un 30 Temmuz’da Kayseri Şehir Hastanesi’ne gönderilmeye çalışıldığı ancak İlyas Bulut’un kabul etmediği vurgulandı. Başvuruda, İlyas Bulut’un yaşadığı sorunlar nedeniyle ne yaptığını bilmediği, buna rağmen hastaneye gitmeme kararının dikkate alındığı ve hastaneye götürülmediği ifade edildi.

‘Yaşam hakkı ve sağlık hakkı bakımından ağır bir ihmal’

İlyas Bulut’a doktor tarafından zorla iğneler yapıldığı ve ilaçların verildiği belirtilen başvuruda, “Bu bilgiler, sıradan bir kurum içi disiplin yahut uyum meselesine değil; açık biçimde ağır ruhsal kriz, kendine zarar verme riski, başkalarıyla sağlıklı ilişki kuramama, gerçeklikle bağın zayıflaması ve kişinin kendi sağlığı hakkında sağlıklı irade açıklama kapasitesinin ciddi biçimde tartışmalı hâle gelmesi sorununa işaret etmektedir. Bu derece ağır bir tablo karşısında kişinin hâlâ tek başına tutuluyor olması, durumunun bir ‘kurum içi yönetim meselesi’ gibi ele alınması ve infaz erteleme sürecinin yalnızca ‘hastaneye gitmek istemediğini sözlü beyan etti’ denilerek sonlandırılması, yaşam hakkı ve sağlık hakkı bakımından son derece ağır bir ihmal şüphesi doğurmaktadır” denildi.

‘Yaşam hakkını koruma yükümlülüğü gereğini yerine getirilmemeli’

İlyas Bulut’un 2021 ve 2023’te iki kez intihar girişiminde bulunduğu, bu girişimlerin Adli Tıp Kurumu (ATK) raporlarına da yansıdığını ancak ATK’nin 2021’de aldığı hazırladığı raporda cezaevinde kalması yönünde karar verdiği aktarıldı. Başvuruda, “Burada yalnızca varsayımsal bir riskten değil, geçmişte somut biçimde ortaya çıkmış intihar davranışı, süreğen ruhsal çöküş ve ağırlaşan psikiyatrik kriz tablosundan söz etmekteyiz. Bu nedenle İlyas Bulut bakımından mevcut durum, artık salt bir sağlık sorunu değil; devletin gözetimi altındaki kırılgan bir mahpusun korunmaması, uygun sağlık tedbirlerinin alınmaması, tek kişilik tecrit benzeri koşullar altında tutulmaya devam edilmesi ve yaşam hakkını koruma yükümlülüğünün gereğinin yerine getirilmemesi sorunudur” ifadelerine yer verildi.

Rojhat Babat’a dikkat çekildi 

Başvuruda, benzer rahatsızlıklar nedeniyle geçtiğimiz günlerde intihar ettiği ileri sürülen Rojhat Babat’a dikkat çekilerek, “İlyas Bulut bakımından ortaya çıkan riskin hafife alınamayacağını; geç kalınmış her müdahalenin telafisi imkânsız sonuçlar doğurabileceğini göstermektedir.  Tam da bu nedenle, İlyas Bulut’un durumu ile Rojhat Babat’ın ölümü aynı yapısal zincirin iki ayrı halkası olarak değerlendirilmelidir. Rojhat Babat bakımından sonuç ölüm olmuş; İlyas Bulut bakımından ise ölüm ve ağır zarar riski hâlen canlı biçimde devam etmektedir. Biri bakımından etkili soruşturma, diğeri bakımından ise derhâl koruyucu müdahale gerekmektedir. Komisyonunuzun görevi, yalnızca ölüm gerçekleştikten sonra ne olduğunu sormak değil; ölüm gerçekleşmeden önce açık risk işaretlerine rağmen neden gerekli tedbirlerin alınmadığını da ortaya çıkarmaktır” denildi.

Başvuruda, İHİK’in durumları inceleme, araştırma veya gerektiği taktirde kurumları çağırıp bilgi alma hakkına ve ihlalleri ortadan kaldırmaya yönelik girişiminde bulma hakkına da sahip olduğu belirtilerek, harekete geçme çağrısı yapıldı.

Kaynak: MA