Rojava’nın çınarı Bavê Welat’ın ardından

Bavê Welat’ın vefatı, yalnızca Rojava’da değil, Avrupa ülkelerinden Türkiye’ye, Güney Kürdistan’dan Suriye’nin dört bir yanına kadar geniş bir coğrafyada yankı buldu. Fotoğrafları paylaşılıyor, anıları tartışılıyor, bıraktığı miras yeniden hatırlanıyor. O’nun ardından konuşulanlar, bir liderin ötesinde, bir dönemin, bir hafızanın ve bir halkın direniş ruhuna işaret ediyor

Salih Muslim, zamanın ruhunu okuyabilen bir Kürt siyasetçisiydi. Ardında güçlü bir siyasi miras bıraktı. Vefat haberi geniş bir coğrafyada derin üzüntü yarattı

Zamanın ruhunu okuyabilen bir Kürt siyasetçisiydi. “20. yüzyılın hatalarından ders çıkarmak gerekir” derdi. Sömürge altında yaşayan bir halkın kendi kaderini tayin etmesinin zorunluluğunu vurgulardı. Gerçek bir halk önderi, milyonların yüreğinde yürüyen bir siyaset insanıydı.

Vefat haberi geniş bir coğrafyada derin bir üzüntü yarattı. 11 Mart günü akşam saatlerinden bu yana zamanın sessizliği ve bu acı haber herkesi derinden üzdü. Ardında yalnızca bir yaşam değil, bir miras bıraktı. Uzun bir maraton koşusunu sürdürürken, yüreğinde bir halkın ayağa kalkışını, savaşın ve direnişin günlerini bir hikayede anlatırdı.  Kürtlerin siyasetini ve kadim bir halkın tarihsel yürüyüşünü taşıdı.

2015 yılının sonbaharında, bir gün kendisini telefonla arayıp Kobanê direnişi ve Suriye’deki gelişmelere ilişkin bir röportaj yapmak istediğimi söylediğimde, verdiği cevap beni derinden etkilemişti: “Ben biraz tembel biriyim, bu aralar yazı yazamıyorum.”

O’na, “Sorularıma sözlü olarak yanıt verip sesinizi kaydederseniz yeterlidir,” dediğimde, bu mütevazı yaklaşımının ne kadar içten olduğunu bir kez daha anlamıştım.

Sonrasında kendi kendime düşündüm: Kaç dil bilen bir Salih Muslim’den söz ediyoruz; Rojava’nın tarihini, Suriye siyasetini ve Ortadoğu’nun karmaşık dengelerini derinlemesine bilen; uluslararası çevrelerde tanınan; bölgesel diplomasiye yön veren bir isimden… Kendi halkına bağlılığıyla, Kürtlerin varoluşsal ve toplumsal değerlerini en iyi şekilde kavrayan bir siyasetçiden bahsediyoruz.

Salih Muslim yalnızca siyasi bir aktör değildi. Halkının hafızasını taşıyan, direnişin anlamını sözlerinde ve duruşunda somutlaştıran bir figürdü. O’nunla yapılacak her röportaj, yalnızca bir söyleşi değil; tarihin içinden geçen bir sesin, birikimin ve tanıklığın kayda geçirilmesiydi.

Rojava siyasetinin son yarım yüzyılına damgasını vuran Bavê Welat, yalnızca bir siyasetçi ya da diplomat olarak değil, aynı zamanda bölgenin hafızasını, direnişini ve toplumsal dönüşümünü temsil eden bir figür olarak öne çıktı. 1951 yılında dünyaya gelen ve Türkiye’de kimya eğitimi alan Bavê Welat, Kobanê’den Şam’a, Halep’ten Türkiye’ye uzanan yaşam yolculuğunda Ortadoğu’nun çalkantılı tarihine bizzat tanıklık etti. Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan’la paylaştığı anılar ve siyasi temaslar, O’nu Kürt siyasal hareketinin önemli aktörlerinden biri haline getirdi.

Rojava ve Kürdistan’ın dört bir yanında “Bavê Welat” olarak anılması, O’nun halkla kurduğu güçlü bağın bir göstergesiydi. Mütevazı kişiliği, geniş çevrelerle kurduğu diyaloglar ve toplumun farklı kesimleriyle sürdürdüğü temaslar, O’nu yalnızca bir lider değil, aynı zamanda bir anlatıcıya dönüştürdü. Kürtlerin tarihsel gerçeklerini aktaran, siyasi kimliğiyle “onurumuzdan vazgeçmeyiz” diyen bir duruşun temsilcisiydi.

Bavê Welat’ın yaşamı, direnişin ve bedel ödemenin somut bir örneğiydi. Oğlu Şervan’ın babası olarak hem aile içinde hem de toplumsal mücadelede öncü bir rol üstlendi. Suriye cezaevlerinde geçirdiği yıllar, baskı ve zulme karşı gösterdiği direnci daha da görünür kıldı. Bu yönüyle, halkının hafızasında kök salmış bir çınar olarak yer edindi.

O’nun liderliği yalnızca siyasi alanla sınırlı değildi. Kürtler arasında birliği sağlama çabası, toplumsal dayanışmayı güçlendiren çalışmaları ve yıllara yayılan emeği, Rojava’nın toplumsal dokusuna derin izler bıraktı. Yazar, gazeteci, şair, komutan, genç, yaşlı, kadın, çocuk… toplumun her kesimiyle kurduğu bağ, O’nu sıradan bir siyasi figürün ötesine taşıdı. Bir Salih Muslim geçti bu dünyadan; ardında mücadeleyle örülü bir yaşam, anlatılarla dolu bir hafıza bırakarak.

Kobanê, O’nun için yalnızca bir şehir değil, direnişin ve yeniden doğuşun sembolüydü. Yaralı bir savaşçının umudunu, kederi ve sılayı sözlerinde taşıyan bir anlatıcıydı. Rojava’nın sokaklarında, mahallelerinde, köylerinde  O’nun adı anılıyor; anıları paylaşılıyor.

Bavê Welat’ın vefatı, yalnızca Rojava’da değil, Avrupa ülkelerinden Türkiye’ye, Güney Kürdistan’dan Suriye’nin dört bir yanına kadar geniş bir coğrafyada yankı buldu. Fotoğrafları paylaşılıyor, anıları tartışılıyor, bıraktığı miras yeniden hatırlanıyor. O’nun ardından konuşulanlar, bir liderin ötesinde, bir dönemin, bir hafızanın ve bir halkın direniş ruhuna işaret ediyor.

Bavê Welat, son asrın öncülerinden ve en etkili Kürt siyasetçilerinden biriydi. O’nun anısını ve tarih boyunca verdiği mücadeleyi hep hatırlayacağım. Kürt halkının ve bölge halklarının onurlu ve özgürlüğe doğru yürüyen bir lideri olarak, hem hafızamızda hem de yaşamımızda varlığını sürdürmeye devam edeceğiz.

Enes Yıldız / ANF