Akaryakıtta Yeni Formül Arayışı İddiası: Eşel Mobil Sistemi Geri mi Dönüyor?

İran kaynaklı jeopolitik gerilim sonrası küresel petrol fiyatlarında yaşanan sert yükseliş, Türkiye’de akaryakıt fiyatlarını da etkiledi. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın, artan maliyetlerin iç piyasaya yansımasını sınırlamak amacıyla ‘eşel mobil’ sistemini yeniden devreye alma ihtimalini değerlendirdiği öne sürüldü.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik hamlelerinin ardından petrol fiyatlarında görülen sıçrama, akaryakıtta yeni zam beklentisini beraberinde getirdi. Bu gece motorin litre fiyatına yaklaşık 6 TL artış yapılması beklenirken, kamuoyunda “eşel mobil geri mi geliyor?” sorusu yeniden gündeme taşındı.

Bloomberg’den Fırat Kozok’un aktardığı bilgilere göre, Hazine ve Maliye Bakanlığı fiyat artışlarının etkisini ölçmek için kapsamlı bir etki analizi başlattı. Çalışmanın sonuçlarına göre hafta içinde karar alınabileceği belirtiliyor.

EŞEL MOBİL NASIL ÇALIŞIYOR?

Eşel mobil sistemi, uluslararası petrol fiyatları ve döviz kurundaki yükselişin pompa fiyatlarına doğrudan yansımasını engellemek amacıyla devreye alınıyor. Bu modelde, fiyat artışları Özel Tüketim Vergisi’nden (ÖTV) karşılanarak tüketiciye yansıyan zam sınırlanıyor.

Sistem ilk olarak 2018 yılında uygulanmış, ardından ara verilmiş ve 2019’da yeniden yürürlüğe girmişti. Eşel mobil uygulaması 1 Mart 2022 itibarıyla sona ermişti.

Petrol piyasalarındaki oynaklığın sürmesi halinde, enflasyon üzerindeki baskıyı azaltmak için bu yöntemin yeniden devreye alınabileceği değerlendiriliyor.