Altın ve gümüşte sert düşüş: ”Acele etmeden, kaldıraçsız ve bilgiye dayalı hareket edin”

Küresel finans piyasalarında kıymetli metaller tarihinin en şiddetli tek günlük düzeltmelerinden biri yaşandı. ABD Başkanı Donald Trump’ın Fed Başkanı Jerome Powell’ın yerine Kevin Warsh’ı aday göstermesinin ardından ons altın zirveden yüzde 9-11,4 arası değer kaybederek 5 bin 600 dolar seviyelerinden 4 bin 745-4., bin 900 bandına geriledi. Gümüş ise yüzde 30’un üzerinde kayıpla (bazı raporlarda yüzde 31-36) 1980’den bu yana en kötü performansını gösterdi. Piyasalar, Warsh’ın “şahin” profiliyle Fed’in bağımsızlığını korurken daha disiplinli ve enflasyona karşı sert bir para politikası izleyeceği beklentisiyle reaksiyon verdi; dolar güçlendi, güvenli liman talebi azaldı.

TR724’te yayımlanan Mehmet Şahine ile Parametre programında konuşan iktisatçı ve Veri Analisti Prof. Dr. Ercan Ekmekçioğlu, kıymetli metallerdeki tek günlük sert geri çekilmeyi “güvenli liman çözülmesi + kaldıraçlı pozisyonlar” bileşimiyle açıkladı. Ekmekçioğlu’na göre düşüş, “kar realizasyonu” ile sınırlı değil; özellikle türev ürünler ve kaldıraç mekanizması kayıpları büyütüyor. Programın sunucusu Mehmet Şahin, piyasadaki toplam kaybın “6,5 trilyon doların üzerinde” telaffuz edildiğini hatırlatırken, Ekmekçioğlu bu rakamların türev pozisyonların nominal büyüklükleriyle “şişirilmiş” olabileceğini söyledi.

Ekmekçioğlu’nun aktardığı tabloya göre;

Altın, zirveden sonra spot/vadeli piyasalarda yaklaşık yüzde 9 ile yüzde 11,5 aralığında geri çekildi; ons fiyatının 5 bin 600 seviyelerinden 4 bin 650–4 bin 700 bandına indi.

Gümüşte gün içi kaybı daha sert oldu. Bazı ölçümlerde yüzde 26 – yüzde 35 aralığı konuşuldu; 120 dolar ons bölgesinden 80–95 dolar bandına geriledi.

Bakır, platin ve paladyumda da düşüşler görüldü; hisse senetlerinde ise geri çekilme daha sınırlı kaldı.

Prof. Ekmekçioğlu, bu dalganın “metallerin arz-kıtlığı” gibi klasik dinamiklerden çok, “finansal mühendisliğin (ETF/türev piyasalar) fiyatı belirlemesi” ile ilgili olduğuna işaret etti; kaldıraçlı işlemlerden kaçınma uyarısı yaptı. Ayrıca “satış baskısını kim organize etti?” sorusunu gündeme getirerek, böylesi ölçekteki hareketlerin bireysel yatırımcı davranışıyla açıklanamayacağını; büyük oyuncuların (merkez bankaları, büyük yatırım bankaları, ETF yöneticileri) etkisinin tartışılması gerektiğini savundu.

Küçük yatırımcılara tavsiyeler

”Küçük yatırımcılar kaldıraçsız, finansal okuryazarlığı yüksek, volatiliteye hazırlıklı ve manipülasyon sinyallerini takip ederek hareket etmeli; panik yapmadan fırsat kollamalı.” diyen Prof. Ercan Ekmekçioğlu yatıtımcılara şu tavsiyelerde bulundu:

• Kaldıraçtan mutlaka kaçının: Aşırı kaldıraçlı pozisyonlar (türevler, vadeli işlemler, yüksek kaldıraçlı ETF’ler vb.) bu tür volatil hareketlerde büyük kayıplara yol açar. Küçük yatırımcılar kaldıraç kullanmadan, daha güvenli şekilde pozisyon almalı.
• Finansal okuryazarlığı artırın ve hızlı olun: Finansal okuryazarlığı zayıf olanlar ve yavaş olanlar kaybederken, uyanık yani finansal okuryazarlığı mevcut olanlar ve hızlılar bu süreçte kazanacaktır. Piyasanın artık madencilik maliyeti veya fiziksel arz-talep dengesinden ziyade finansal mühendislik (türevler, ETF akışları) tarafından domine edildiğini bilin. Küçük yatırımcıların bu dinamikleri anlaması ve hızlı reaksiyon vermesi gerek.
• Güven erozyonunu dikkate alın, fiziksel-dijital ayrımını yapın: Altının güvenli liman statüsü kısmen zayıfladı, ancak fiziksel talpn (merkez bankaları, mücevher, yastık altı) hâlâ güçlü. Türev piyasalardaki manipülasyon riskine karşı dikkatli olunmalı, fiziksel altın ile kağıt altın (ETF, vadeli) arasındaki fark iyi takip eilmeli.
• Volatiliteye hazırlıklı olun: Kısa vadede toparlanma mümkün olsa da (tarihsel olarak yüzde 10’luk düşüşler sonrası yüzde 15-20 yükselişler görüldüğü gibi), oynaklık kalıcı hale gelebilir. Panik satışlarından kaçının, acele karar vermeyin.
• Manipülasyon ve büyük oyuncuları izleyin: Bu ölçekteki düşüşler bireysel yatırımcılarla açıklanamaz. Büyük bankalar (örneğin JPMorgan), ETF yöneticileri ve merkez bankalarının rolü olabileceğini, Trump’ın “dolarla yoyo oynuyorum” gibi ifadelerinin piyasayı etkilediğini unutmayın. Küçük yatırımcıların bu tür sinyallere karşı uyanık olmalı.
• Alternatiflere yönelirken dikkatli olun: Zarar gören küçük yatırımcılar altın yerine hisse senedi veya gayrimenkule kayabilir ancak bunun da balon riskini artırabileceğini bilin. Genel olarak acele etmeden, kaldıraçsız ve bilgiye dayalı hareket etmelerini tavsiye ederim.

Fed başkanlığı tartışması ve doların güçlenmesi

Ekmekçioğlu, değerli metallerdeki sert geri çekilmenin tetikleyicilerinden birinin Federal Reserve tarafındaki başkanlık değişimi beklentisi olduğunu söyledi. Donald Trump’ın, Kevin Warsh’ı, Jerome Powell sonrası dönem için aday göstermesinin piyasalarda “daha az güvercin / daha disiplinli” bir para politikası okumasını güçlendirdiğini; bu algının doları destekleyip altın-gümüş gibi güvenli limanlarda çözülmeye yol açtığını öne sürdü.

Warsh’la ilgili olarak, daha önce Fed yönetiminde yer almış ve finansal piyasalar deneyimi bulunan bir isim olduğuna dikkat çekilirken; Trump’ın düşük faiz isteğinin siyasi baskı tartışmalarını büyüttüğü, buna karşın Fed’in kurumsal yapısı ve yönetim sistemi nedeniyle “tam bağımlılık” senaryosunun sınırlı olacağı görüşü dile getirildi. Warsh’ın, Powell’ın görev süresi Mayıs 2026’da bittiğinde başkanlığa geçmek üzere aday gösterildiği ve bu sürecin Senato onayına bağlı olduğu belirtiliyor.

Programda ayrıca, Trump’ın Warsh’ın onay sürecinde Demokratlardan da destek alabileceğini söylediği; Powell’la ilgili bir soruşturma/inceleme gündeminin adaylık sürecine ek gerilim yarattığı da hatırlatıldı.

Hürmüz riski ve enerji hattı vurgusu

Programın dış gündem bölümünde, İran gerilimi bağlamında Strait of Hormuz’ün küresel enerji ticaretindeki kritik konumu da hatırlatıldı. ABD U.S. Energy Information Administration verileri, 2024’te Hürmüz’den geçen petrol hacminin küresel deniz yoluyla taşınan petrol ticaretinin yüzde 25’inden fazlasına denk geldiğini ve küresel LNG ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sinin de buradan geçtiğini gösteriyor.

Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***