ABD Başkanı Donald Trump, Grönland’ı satın alma veya kontrol altına alma ısrarını sürdürdü. Trump, Beyaz Saray’da petrol şirketi yöneticileriyle yaptığı toplantıda gazetecilere yaptığı açıklamada, ABD’nin Grönland’a “sahip olması” gerektiğini söyledi. Trump, mevcut kira anlaşmalarının yetersiz olduğunu belirterek, “Ülkeler sahiplik üzerinden savunma yapar, kira üzerinden değil. Grönland’ı savunmamız gerekecek” dedi.
Trump, “Kolay yoldan ya da zor yoldan alacağız” ifadesini kullandı. Eğer ABD harekete geçmezse Rusya veya Çin’in Grönland’ı ele geçireceğini iddia eden Trump, “Eğer biz yapmazsak Rusya ya da Çin Grönland’ı alacak ve Rusya ya da Çin komşumuz olacak. Bu olmayacak” diyerek konuştu. Trump, Çin ve Rusya halklarını sevdiğini ancak onları Grönland’da komşu olarak istemediğini ekledi.
ABD, İkinci Dünya Savaşı’ndan beri Grönland’ın kuzeybatısındaki Pituffik Üssü’nde askeri varlığını sürdürüyor. 1951 anlaşması gereği ABD, Grönland’a sınırsız asker gönderebiliyor. Ancak Trump, bu tür anlaşmaların uzun vadeli güvenlik sağlamadığını savundu. ABD Başkanı, “Ülkeler 9 yıllık ya da 100 yıllık anlaşmalar yapamaz, sahiplik olmalı” dedi.
Grönland ve Danimarka ise adanın satılık olmadığını tekrarladı. Grönland partileri ortak bir açıklama yaparak, “ABD’nin ülkemize saygısızlık etmesini istemiyoruz. Amerikalı olmak istemiyoruz, Danimarkalı olmak istemiyoruz, Grönlandlı olmak istiyoruz” ifadelerini kullandı. Geleceğin Grönland halkı tarafından belirleneceğini vurguladı.
Öte yandan, Danimarka’nın NATO müttefikleri Fransa, Almanya, İtalya, Polonya, İspanya, İngiltere ve Kanada ortak bildiriyle Kopenhag’a destek verdi. “Danimarka ve Grönland ilişkileri konusunda sadece kendileri karar verir” denilen açıklamada, Arktik güvenliğinin müttefikler arasında kolektif olarak sağlanması gerektiği belirtildi. BM Şartı’ndaki egemenlik, toprak bütünlüğü ve sınırların dokunulmazlığı ilkelerine uyulması çağrısı yapıldı.
Grönland’ın stratejik konumu, Kuzey Amerika ile Arktik arasındaki konumundan kaynaklanıyor. Ada aynı zamanda nadir toprak elementleri, uranyum, demir gibi kaynaklar bulunuyor. İklim değişikliğiyle eriyen buzlar nedeniyle petrol ve gaz rezervlerine erişim kolaylaşıyor.
Trump’ın 2019’daki ilk döneminde yaptığı satın alma teklifi reddedilmişti. Son dönemde Venezuela’daki askeri operasyon sonrası konu yeniden gündeme geldi. Dışişleri Bakanı Marco Rubio, önümüzdeki hafta Danimarka yetkilileriyle görüşecek.
Trump’ın açıklamaları NATO içinde gerilimi artırırken, Danimarka askeri müdahalenin ittifakın sonu olacağını belirtti. Grönland halkı ise jeopolitik fırtınanın ortasında sesini duyurmaya çalışıyor.
Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***
