KKM’nin sona ermesiyle para politikası aktarımı güçlendi, riskler azaldı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB), yeni blog yazısında 2025 yılı içinde Kur Korumalı Mevduat (KKM) uygulamasını sonlandırma hedefinin tamamlanması mercek atına alındı. Analizde KKM’nin sonlandırılmasıyla sonuçlanan kademeli çıkış süreci ile para politikasının bankaların TL fonlama maliyetine aktarımının güçlendiği ve Merkez Bankası bilançosundaki risklerin azaldığına yer verildi. 

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) blog sayfasında yayımlanan bir analizde KKM’nin sonlandırılmasıyla sonuçlanan kademeli çıkış süreci ile para politikasının bankaların TL fonlama maliyetine aktarımının güçlendiği ve Merkez Bankası’nın bilançosundaki risklerin azaldığı belirtildi.

TCMB’de Uzman Yardımcısı olarak görev yapan Korhan Çalışkan, Oğuzhan Evli, TCMB’de Araştırmacı olarak görev yapan Muhammed Akif Dokumacı ve TCMB’de Kıdemli Uzman Didem Güneş tarafından kaleme alınan ”KKM Hesaplarından Çıkış” başlıklı blog yazısı, Merkezin Güncesi sayfasında yayımlandı.

Yazıda ayrıca, enflasyon ana eğiliminde gerçekleşen gerileme ve TL mevduatın cazibesi KKM’den çıkışı desteklediği belirtildi.

TCMB’nin blog yazısında şu ifadelere yer verildi:

“Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) 2025 yılı Para Politikası Metninde yıl içerisinde Kur Korumalı Mevduat (KKM) uygulamasını sonlandırmayı hedeflediğini belirtmişti. TCMB, KKM hesaplarından çıkışı Türk lirası (TL) payındaki artış ile birlikte kademeli olacak şekilde hedefledi. Bu kapsamda tüzel kişi KKM hesapları için yenileme ve açılış işlemleri şubat ayında sonlandırıldı. 23 Ağustos’ta yayımlanan karar ile gerçek kişiler için de KKM hesaplarının yenileme ve açılış işlemleri sonlandırılarak bu hedef tamamlanmış oldu.

İki yıldır devam eden bu süreçte KKM bakiyesi kademeli olarak azaldı. KKM’den çıkış sürecinde yenileme ve TL’ye geçiş hedefleri ile TL pay hedefleri, zorunlu karşılık (ZK) oranları, ZK hesaplarına ödenen faiz tutarı ve KKM hesapları için uygulanan asgari faiz oranları TCMB’nin makroihtiyati araç setini oluşturdu. 2023 yılı ortasında 140 milyar ABD dolarının üzerine çıkan KKM bakiyesi, atılan adımlarla 21 Ağustos 2025 tarihi itibarıyla 11 milyar ABD dolarına kadar geriledi.

Bu dönemde bankaların KKM yerine TL fonlamayı tercih etmeleri için göreli maliyet dinamikleri gözetilerek makroihtiyati düzenlemeler kalibre edildi. KKM ve TL mevduat için belirlenen ZK oranları arasındaki fark ve tesis edilen ZK’lar için ödenen faiz tutarı, bankaların fonlama stratejilerini etkileyen en temel iki araç oldu. Ayrıca, KKM hesaplarına uygulanabilen asgari faiz oranları kademeli olarak aşağı yönlü revize edildi ve KKM hesaplarına uygulanan stopaj avantajı sonlandırıldı.

Sıkı para politikasına ek olarak atılan bu adımlar ile birlikte TL mevduatın cazibesi korunurken KKM hesaplarından çıkış hızlandı ve bu hesaplardan dövize yönelim sınırlı kaldı. Mudinin KKM tercihinde belirleyici olan döviz kurundaki oynaklığın azalması da KKM ile TL mevduat arasındaki getiri makasını TL lehine açtı. 19 Ağustos 2025 itibarıyla; KKM payı %1,8’e gerilerken TL mevduat payı %60’ın üzerine çıktı.

“Merkez Bankası bilançosundaki riskler azaldı”

Önümüzdeki dönemde vadesi gelecek KKM hesaplarının önceki dönem bakiye azalışlarına yakın olması, ürünün sonlandırılması için şartların oluştuğunu gösterdi. Ayrıca enflasyon ana eğiliminde gerçekleşen gerileme ve TL mevduatın cazibesi KKM’den çıkışı destekledi. KKM’nin sonlandırılması ile sonuçlanan kademeli çıkış süreci ile birlikte para politikasının bankaların TL fonlama maliyetine aktarımı güçlendi ve Merkez Bankası bilançosundaki riskler azaldı.”