Bireysel borçlar alarm veriyor: 4 milyondan fazla kişi borcunu ödeyemiyor

Yüksek enflasyon ve artan kur seviyesi hem emekli hem de çalışanların kazancını günden güne eritiyor. Gelirleri harcamalarını karşılayamayan vatandaşlar, kredi kartları ve bireysel kredilere yüklenirken, ülke genelinde borcunu ödeyemeyen 4 milyondan fazla kişi bulunuyor. Türkiye Bankalar Birliği’nin son verilerine göre, 1 milyon 774 bin kredi kartı ise batıkta bulunuyor.

Vatandaşın borç yükü günden güne artıyor. Türkiye Bankalar Birliği (TBB) Risk Merkezi’nin son verilerine göre bireysel kredi veya kredi kartı borcunu ödeyemeyen ve borcu devam eden kişi sayısı 4 milyon 143 bine çıktı. 1 milyon 774 bin kredi kartı da batıkta bulunurken, Haziran ayında yasal takibe alınmış kişi sayısı 258 bin olarak belirlendi.

2025 yılı Ocak-Haziran ayları arasında takibe düşmüş kişi sayısı 1 milyon 201 bine ulaşırken, bu sayı geçen yılın aynı döneminde 890 bin olarak saptanmıştı. Son verilere göre takibe düşen kişi sayısı bir yılda yüzde 35 artarken, tasfiye olunacak bireysel krediler de 211 milyar TL’ye yükseldi.

Artış yüzde 165

TBB’nin verilerine göre Haziran 2025’te bankaların takipteki alacakları 427 milyar TL olarak kayıtlara geçti. Geçen yıl haziran ayında 211 milyar 869 milyon TL olan takipteki alacaklar, yüzde 101’lik artış gösterdi. Aynı dönemde takipteki tüketici kredilerinin tutarı da yüzde 165 artarak 182 milyar 478 milyon TL’ye çıktı. Öte yandan ödemesi geciken kredileri gösteren “tasfiye olunacak krediler” kalemi incelendiğinde toptan ve perakende ticaret sektöründe faaliyet gösteren işletmeler öne çıktı. Bu sektördeki tasfiye olunacak kredilerin tutarı, 68 milyar TL’yi aştı. Tasfiye olunacak kredilerde ikinci sırada 64 milyar TL ile inşaat işletmeleri yer aldı.

Rezervlerde düşüş

Ekonomide dikkat çeken diğer ayrıntı ise brüt döviz rezervlerinin 84 milyar 909 milyon dolara gerilemiş olması. Merkez Bankası verilerine göre, önceki dönemde 85 milyar 223 milyon dolar olan altın rezervleri ise 84 milyar 79 milyon dolara indi. Böylece toplam rezervler 171 milyar 848 milyon dolardan 168 milyar 989 milyon dolara düştü. Swap hariç net rezerv 45,6 milyar dolar, Hazine’nin kendi dövizleri çıkarıldığında ise net rezerv 38 milyar dolar seviyesinde bulunuyor.

Dış ticaret açığı

Haber Global’den Mert İnan’ın haberine göre, dış ticaret tarafında ise dengeler son 10 yılın ortalama seviyesine geri dönmüş durumda. Türkiye’nin 2015-2024 dönemindeki 12 aylık ihracatının ithalatı karşılama oranı ortalama yüzde 75 seviyesindeydi. En yüksek oran 2019’da yüzde 86, en düşük oran ise 2017’de yüzde 68.9 olarak gerçekleşmişti. Temmuz 2025 itibarıyla bu oran yeniden yüzde 75,3 seviyesinde. Uzmanlara göre, ihracatta artış olmasına rağmen dış ticaret dengesi değişmiyor.

TL mevduatları artıyor

Türk lirasında ise yılbaşından bu yana reel değer kaybı yaşanıyor. TÜFE’ye göre TL, son 1 yılda yüzde 2.24 reel değer kazanırken yılbaşından bu yana yüzde 4.3 gerilemiş durumda. ÜFE baz alındığında ise TL, yıllık yüzde 3.9 ve yılbaşından bu yana yüzde 4.7 reel değer kaybetti. Bu tablo, yatırımcıların döviz fonlarına yönelmesinin sebeplerinden biri olarak değerlendiriliyor. Mevduatlarda ise TL’nin payı artıyor. 1 Ağustos haftası itibarıyla TL mevduat oranı yüzde 59.9, Kur Korumalı Mevduat yüzde 2.0, yabancı para mevduat oranı ise yüzde 38 oldu.

Borsaya yabancı ilgisi

Pazarlama ve İşletme Uzmanı Volan Soykan ise borsa cephesinde yabancı ilgisinin önemli olduğunu belirtirken, “Yabancı yatırımcılar, 1 Ağustos haftasında 135.5 milyon dolarlık hisse senedi aldı. Böylece üst üste altı haftadır net alım gerçekleşmiş oldu. Faiz indirimlerinin devam etmesi halinde borsaya olan ilgi artacaktır” dedi.