Fransa, 65 yıllık askeri varlığının ardından Senegal’deki son iki askeri üssünü de bugün resmen devrederek Batı ve Orta Afrika’daki kalıcı askeri üslerini tamamen kapattı. Dakar Havalimanı’ndaki hava üssü ve ülkenin batısındaki en büyük Fransız kampı olan Geille, düzenlenen törenle Senegal’e bırakıldı. Törene Senegal Genelkurmay Başkanı Mbaye Cissé ile Fransa’nın Afrika’daki kuvvetlerinin komutanı General Pascal Ianni de katıldı.
Yaklaşık 350 Fransız askeri, Senegal ordusuyla ortak operasyonlar yürütüyordu. Mart ayında başlayan ve üç ay süren tahliye süreciyle birlikte bu askerler de ülkeyi terk ediyor. Çekilme kararı, 2024 seçimlerinde radikal değişim vaadiyle iktidara gelen Senegal Cumhurbaşkanı Bassirou Diomaye Faye’nin Fransa’ya verdiği 2025 sonu tarihli çekilme talebinin ardından geldi. Ancak Faye, Mali, Burkina Faso ve Nijer’deki askeri yönetimlerin aksine, Fransa ile iş birliğinin süreceğini de vurguladı.
“Egemenlik askeri üs kabul etmez”
Senegal 1960’ta bağımsızlığını kazanmasından bu yana Fransa’nın Afrika’daki en sadık müttefiklerinden biri olmuştu. Faye’nin selefi Macky Sall, Fransız askerlerinin ülkede konuşlu kalmasını desteklemişti. Ancak Faye, “Senegal bağımsız bir ülke, egemen bir ülke. Egemenlik, bir yabancı ülkenin askeri varlığıyla bağdaşmaz.” diyerek selefinden net bir kopuş sinyali verdi. Buna karşın Fransa’yı hala önemli bir ortak olarak gördüğünü de ifade etti.
Yeni cumhurbaşkanı, ayrıca Fransa’dan, 1 Aralık 1944’te Fransız ordusunda savaşan Afrikalı askerlerin katledildiği Thiaroye Katliamı gibi sömürge dönemi suçları için resmi özür talep etti.
Afrika genelinde Fransız etkisi azalıyor
Senegal’den çekilme, Fransa’nın kıta genelindeki askeri varlığını sonlandırma sürecinin bir parçası. Ocak ayında Fransa, Çad’daki son askeri üssü Kossei’yi devretti. Şubat’ta ise Fildişi Sahili’ndeki tek üssünü kapattı. Orta Afrika Cumhuriyeti de Fransız askerlerinin tamamen çekilmesini istemişti.
2020-2023 yılları arasında Mali, Burkina Faso ve Nijer’de yaşanan askeri darbeler sonrası iktidara gelen yönetimler Fransa’yla bağları kopararak güvenlik iş birliği için Rusya’ya yöneldi. Kremlin’e bağlı Wagner paralı askerleri bu ülkelerde etkisini artırdı. Gabon’daki Fransız üssü ise şu an ev sahibi ülke ile ortak bir üs haline getirildi.
Bu gelişmelerle birlikte Fransa’nın Afrika’daki tek kalıcı askeri varlığı, Kızıldeniz kıyısındaki küçük ülke Cibuti’de kalmış oldu. Buradaki yaklaşık 1.500 kişilik Fransız askeri gücü, artık Fransa’nın Afrika’daki yeni ana üssü olacak.
Fransa’nın kıtadan art arda çekilişi, sadece askeri değil, diplomatik ilişkiler açısından da bir dönüm noktası olarak görülüyor. Paris yönetimi, kıta genelindeki eski sömürgelerle ilişkilerini yeniden tanımlamak zorunda kalırken, Afrika’da egemenlik vurgusu daha da güçleniyor.
Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***
