AYM’den mektuplara el konulmasına ihlal kararı: Demokratik toplumda yeri yok

ANKARA – AYM, ceza infaz kurumlarında bulunan 11 tutsağın göndermek istediği mektupların “sakıncalı” bulunarak alıkonulmasının “demokratik toplumda” gerekli olmadığına hükmetti.

Anayasa Mahkemesi (AYM), cezaevlerindeki tutsakların gönderdiği mektuplara disiplin kurulları tarafından el konulmasına dair farklı cezaevlerinde bulunan 11 tutsak tarafından yapılan başvuruyu karara bağladı. Tutsaklar Kamil Özdemir, Aydın Çiçin, Hasan Didar, Hasan Umut Özer, İsa Kaya, Mehmet Karaman, Muhammed Salih Gürakar, Mümin Evran, Nurettin Bülbül, Selman Esmer ve Serkan Cengiz, yazdıkları mektupların disiplin kurulları tarafından alıkonulması üzerine bulundukları şehirdeki İnfaz Hâkimliklerine itirazda bulundu.

İnfaz Hâkimliklerinin itirazları reddetmesi üzerine tutsaklar konuyu Ağır Ceza Mahkemesi’ne taşırken, Ağır Ceza Mahkemesi de itirazları reddederek, mektupların içeriğine dair somut bir gerekçe sunmadan kararları onadı. Bunun üzerine 11 tutsak, yeterli gerekçe sunulmadığını ve haberleşme hürriyetlerinin ihlal edildiğini ileri sürerek AYM’ye bireysel başvuru yaptı.

GAZETECİYE MEKTUP 4 YIL SONRA ULAŞTI

Disiplin Kurulu tarafından “sakıncalı” olduğu gerekçesiyle engellenen mektupların kimi aile ve arkadaşlarına hitaben yazılmışken, bazıları ise siyasetçiler, gazeteciler veya tanınmış kişilere yönelikti. Mektuplarda, gündelik hayata dair gözlemler ile cezaevlerindeki uygulamalara ilişkin ifadeler yer alıyordu. Sincan 1 No’lu Yüksek Güvenlik Ceza İnfaz Kurumu’nda bulunan tutsak Hasan Umut Özer’in 2018’de Karabük T Tipi Cezaevi’nde kaldığı sırada gazeteci yazar Hüseyin Aykol’a göndermek istediği bir mektup da Aykol’a 4 yıl aranın ardından teslim edilmişti.

AYM, farklı zamanlarda yapılan başvuruları konu yönünden hukuki irtibat bulunması nedeniyle birleştirildi.

AYM: SAKINCALI KISIMLARIN ALTI ÇİZİLEBİLİR

Başvuruyu, Anayasa’nın 22. maddesinde güvence altına alınan haberleşme hürriyeti kapsamında değerlendiren mahkeme, tutsakların mektuplarının denetlenmesi ve alıkonulmasının haberleşme hürriyetine müdahale teşkil ettiğini belirtti. AYM öte yandan disiplin kurulu ve yargı mercilerinin kararlarında mektupların içeriğiyle ilgili somut ve uyumlu gerekçeler sunulmadığını, hangi ifadelerin neden sakıncalı olduğunun açıkça belirtilmediğini ve sakıncalı görülen kısımların çizilerek mektupların gönderilme olasılığının değerlendirilmediğini tespit etti.

‘DEMOKRATİK TOPLUMDA GEREKLİ DEĞİL’

Öte yandan yazışmanın kısmen sakıncalı görülmesi hâlinde sakıncalı görülen kısımların çizilerek, yazışmanın muhatabına ulaştırılmasının da değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizen AYM, kararında, “müdahalenin demokratik bir toplumda gerekli olmadığı kanaatine varılmıştır” vurgusu yaptı.

Mahkeme, tüm bu nedenlerle, 11 tutsağın haberleşme hürriyetinin ihlal edildiğine hükmetti.