ABD ve Rusya heyetleri Ukrayna savaşını Suudi Arabistan’da görüşürken, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski Ankara’yı ziyaret etti. Ukrayna lideri, Suudi Arabistan’a yarın gerçekleştirmeyi planladığı ziyareti erteleme kararı aldığı açıkladı.
Zelenski, Ankara’ya ziyareti kapsamında Cumhurbaşkanı ve AK Parti Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan ile üç saatlik görüşme sonrasındaki ortak basın toplantısında, Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da Ukrayna’nın davetli olmadığı ABD ile Rusya arasındaki görüşmeyi eleştirdi.
Ukrayna lideri, “Biz barış istiyoruz ama adil şartlarda gerçekleştirilmesini istiyoruz. Bizim arkamızdan bir şeylere karar verilmesi doğru değil. Ukrayna olmadan Ukrayna’daki savaş nasıl bitirilebilir diye tartışılamaz” açıklamasında bulundu.
Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski’nin bugünkü Ankara ziyareti ardından yarın Riyad’ı ziyaret etmesi planlanıyordu.
“Müzakerelere davet edilmedik”
Ancak Riyad’daki üçlü görüşme sonrasında yanlış bir imaj vermek istemediğini söyleyen Zelenski, “Suudi Arabistan’a hemen gitmeme kararı aldım. Ziyaret planımız değişti ve 10 Mart oldu. Amerika’ya gelince de onları Kiev’e bekliyoruz” diye konuştu.
Riyad’da yaklaşık dört buçuk saat süren görüşmelerde yer almayan Ukrayna’nın Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Ankara’da yaptığı açıklamada ABD’li ve Rus heyetler arasındaki görüşmelere davet edilmediğini söyledi.
Ukrayna lideri, “Kimsenin arkamızdan bir şeye karar vermesini istemiyoruz. Ukrayna’daki savaşın nasıl sonlandırılacağı konusunda Ukrayna olmadan hiçbir karar alınamaz” dedi.
Reuters haber ajansına bilgi veren iki kaynak ise Zelenski’nin Suudi Arabistan ziyaretin “ABD’li ve Rus yetkililerin görüşmesine meşruiyet kazandırmamak amacıyla ertelediğini” söyledi.
Rusya’yla barış müzakereleri konusunda “toprak bütünlüğü” beklentisini işaret eden Zelenski, “Türkiye en başından beri Ukrayna’nın toprak bütünlüğüne en saygılı ülkelerden birisi olmuştur. Eğer müzakereler adil olursa, müzakere sürecine gerek Avrupa, gerek Ukrayna katılırsa ve garantiler sağlayacak ülkeler olursa, tabii Türkiye de bu ülkeler arasında, bu olursa, barış olabilecektir. Ben Sayın Erdoğan’a bu anlayış (toprak bütünlüğü) için minnettarım.” diye konuştu.
Ayrıca Ukrayna’nın yeni görevlendirdiği Ankara Büyükelçisi Neriman Celal’in de üç sene esir tutulduğunu söyleyen Zelenski, konuşmasında “Tüm Ukraynalı esirler evlerine dönsün. Aileleriyle birlikte Ukrayna’ya geri vermemiz gereken barış ve güvenlik içinde yaşasınlar” ifadesini kullandı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ise, Türkiye’nin, Ukrayna, Rusya ve ABD arasındaki üçlü müzakere için ev sahibi olabileceğini söyledi.
“Esir takası” şartını vurgulayarak ABD’ye “güvenlik garantisi” sitemi
Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski, “Bugün için çok açık ki silahla bu savaş kazanılamaz. Rusya bunu yapamadı. Ukrayna insanlarımızın hayatları pahasına ülkesini korudu. Mesela bugün müzakerede hiç kimse esir insanları konuşmuyor. Putin bu savaşı bitirmek istiyorsa her şeyden önce esir takası yapılmalı. Ukrayna kimden güvenlik garantisini alacağını da bilmeli.” diye konuştu.
Zelenski, Avrupa ülkeleri ve ABD bu umudu Ukrayna’ya verebilirdi. Ukrayna’nın NATO üyesi olacağı umudunu verebilirdi ama maalesef bugün ABD’den bu desteği duymuyoruz. Biliyoruz ki onlar ve birkaç Avrupa ortağı bizim NATO üyeliğimizi desteklemiyor. Bence Rusya’nın isteğiyle aynı sonuç anlamına geliyor. Burada önemli husus güçlü Ukrayna’nın ordusu ve Avrupa-ABD gibi orduların Ukrayna’da konuşlandırılması” dedi.
Avrupa’nın Ukrayna’da asker konuşlandırması konusunu Cumhurbaşkanı Erdoğan’la da konuştuğunu açıklayan Zelenski, henüz güvenlik garantisini de görüşmek için ortada müzakere masası olmadığı için “erken” yorumunu yaptı.
Erdoğan: “Trump’ın diplomatik girişimi Türkiye’nin yaklaşımıyla uzlaşıyor”
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ise, gelecek hafta 24 Şubat’ta savaşta dördüncü yıla girileceğini anımsatarak, “Gelinen aşamada Sayın Trump’ın diplomatik müzakerelerle savaşı sonlandırma girişimi söz konusu. Bu yaklaşım Türkiye’nin yaklaşımıyla uzlaşıyor. Rusya, ABD ve Ukrayna arasında önümüzdeki dönemde yapılacak görüşmeler için ülkemiz ideal bir ev sahibi olabilecektir” dedi.
Savaş başladıktan sonra Türkiye’nin Rusya ile Ukrayna arasında uzlaşma olması için yoğun çaba sarf ettiğini ve böylece Karadeniz Tahıl Girişimi Anlaşması’nın hayata geçtiğini kaydeden Erdoğan, “Sayın Zelenski ile görüşmemde, Türkiye’nin, Ukrayna’nın toprak bütünlüğüne, egemenliğine ve bağımsızlığını olan kuvvetli desteğini ifade ettim. Aynı zamanda müzakere sürecinin kalıcı bir barışla sonuçlandırılması için her türlü desteği vereceğimizin altını çizdim. Çok sayıda masumun ölümüne ve muazzam bir yıkama neden olan bu savaş artık sona ermelidir” ifadesini kullandı.
Barış müzakeresiyle ilgili koşullar konusundaki soru üzerine Erdoğan, “Ukrayna’nın toprak bütünlüğü, egemenliği bizler için çok çok önemli. Bundan sonraki süreçte de özellikle Ukrayna’nın toprak bütünlüğü bizim olmazsa olmazımızdır.Temennimiz odur ki barışın kaybedeni olmaz. Temennim odur ki gerek Dışişleri Bakanımın muhatabıyla yaptığı görüşmelerde gerek şahsımın Sayın Putin ile yaptığı görüşmelerde bu barışla ilgili yolculuğu, yolu katederiz, temin ederiz ve bunun için adımları da atarız” diye konuştu.
Zelenski “yetim çocuklar” için de Türkiye’ye teşekkür etti
Basın toplantısında ayrıca iki ülke ilişkilerindeki son tabloda değerlendirildi.
Bu kapsamda Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski, “Yeni ikili anlaşmalarımız var. Ukraynalı yetim çocuklarımızı ilgilendiren bir konu da var. Maalesef bu savaş bu çocukların ebeveynlerini onlardan aldı ve bu çocuklar şimdi Türkiye’nin himayesinde bulunuyorlar. Bu Olena Zelenska (Zelenski’nin eşi) hanımefendinin ilgilendiği projelerinden biri. Bu projeyi Olena hanımefendi, Emine hanımefendi (Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan) ile birlikte yürütüyor. Hem size hem de Emine hanımefendiye şükranlarımı sunmak istiyorum” dedi.
Ukrayna’nın tahıl ithalatı sürecini anımsatan Zelenski, “Hem Türkiye’yle hem de diğer ortaklarımızla Orta Doğu’da ve Afrika’da milyonlarca insana karşı kullanılan açlık silahına karşı birlikte çalışıyoruz. Bu konuda Suriye’yi örnek olarak gösterebiliriz. Çünkü orada istikrar ve barış için ciddi bir şans var. Fakat Suriye halkını desteklememiz lazım” diye konuştu.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ise, “Karadeniz’de ticari seyrüsefer emniyetini hedefleyen bir düzenlemenin hayata geçirilmesi için ülkemizin çalışmayı sürdüreceğini de belirttim. Karadeniz’de hayata geçirilebilecek böyle bir düzenlemenin müzakerelere giden süreçte önemli bir güven artırıcı tedbir işlevi göreceğine inanıyoruz. Savaşın getirdiği tüm zorluklara rağmen ikili ticaretimizde tespit ettiğimiz 10 milyar dolar hedefine emin adımlarla yürümek istiyoruz” açıklamasını paylaştı.
Zelenski, ziyareti kapsamında sabah ilk önce Anıtkabir’i ziyaret etti, sonrasında yeni elçilik binasını resmen hizmete açtı.
Eşi Olena Zelenska ise, Emine Erdoğan ile birlikte Ukraynalı çocuklarla buluştu.
