DEM Parti Mardin Milletvekili George Aslan, Süryanilerin yaşadığı Mardin’in Midyat ilçesine bağlı Zaz köyüne zorla cami yapılmaya çalışıldığını ileri sürerek, “Süryani köylerine zorla cami yapılmak istenmektedir. Biz elbette ki cami yapımına karşı değiliz ancak ihtiyaç olmadığı hâlde bir Hristiyan köyüne zorla cami yapmanın arkasında bir art niyet olduğunu düşünüyoruz. Bir Alevi ve bir Hristiyan köyüne zorla cami yapılması zorbalıktır” ifadesini kullandı.
DEM Partili Aslan, TBMM Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmada, Türkiye’de en çok hak ihlalinin yaşandığı alanlardan birinin din özgürlüğü alanı olduğunu belirterek, “Uluslararası raporlarda sık sık bu soruna vurgu yapılmakta ve Türkiye, sürekli, din özgürlüğü konusunda hak ihlallerinin yaşandığı bir ülke olarak tanımlanmaktadır. Türkiye’de inançları nedeniyle, başta Aleviler ve Hıristiyanlar olmak üzere farklı kesimler baskıcı ve ayrımcı uygulamalara maruz kalmaktadırlar. İktidarın Alevi köylerine cemevi yerine cami yapma politikasının yıllardır devam ettiğini biliyoruz, şimdi de Süryani köylerine zorla cami yapılmak istenmektedir” diye konuştu.
Aslan, şunları kaydetti:
Cami yapmak için inşaata başlandı
“Midyat’a bağlı Zaz köyü, Türkçe adı İzbırak Mahallesi tarihî Süryani bir köydür. Köydeki kilise yaklaşık 1300 yıllık geçmişe sahip. Köy, 1990’lı yıllarda çatışmalı ortam nedeniyle boşaltıldı, insanlar yurt dışına gitmek zorunda kaldı; son yıllarda köylüler tekrar köylerine dönerek yerleşmeye ve yeni evler yapmaya başladılar. Köyde Süryanilerin yanı sıra bir Müslüman aile de yaşamaktadır, bu aile sonradan zorla köye yerleşen bir ailedir. 2000’li yıllarda bölgede yapılan tapu kadastro çalışmaları kapsamında bu köyde Süryanilere ait bir ev cami olarak tescil ettirilmiştir. Geçtiğimiz günlerde buraya cami yapmak için inşaata başlandı. Köyde ve yurt dışında yaşayan Süryanilerden oluşan bir heyet Kaymakam, Müftülük ve Valiyle görüşerek bu inşaatın durdurulmasını talep etti; yapılan görüşmeler sonucunda geçici olarak inşaat durdurulmuş durumda.
“Savur’un Dereiçi köyüne cami yapıldı ve burada bir tek Müslüman yaşamıyor”
Süryanilerin yıllar önce göç etmek zorunda bırakıldıkları köylerine dönmelerinden rahatsız olan kesimler var ve bu dönüşleri engellemek için bazı köylerde halkı taciz ettiklerini ve farklı yöntemlerle baskı kurduklarını biliyoruz. Bunlar, önce tapu kadastro çalışmalarında yaşanan karışıklıklardan faydalanarak köy sınırlarını değiştirmeye ve hazineye devredilmiş bazı arazileri satın almaya çalıştılar. Burada başarılı olmayınca Süryani köylerinde cami yapılması için çalışmalara başladılar. Önce Midyat’ın Gülgöze, diğer adıyla Invardo köyüne bir cami yapıldı. Sonradan Savur’un Dereiçi (Kıllıt) köyüne -ki bu köy Süryani köyüdür ve UNESCO kapsamına alındı- UNESCO kapsamına alındıktan sonra bir cami yapıldı ki burada bir tek Müslüman yaşamıyor. Şimdi de Zaz köyüne aynı şeyi yapmak istiyorlar. Özellikle Midyat Müftüsü burada çok kötü bir rol oynuyor ve değişik iş adamlarına şunu söylüyor: ‘Gidin, Süryani köylerinde cami yapın, onlar korkularından bir daha bu köylere dönmeyecekler ve topraklarına konacaksınız’. Bu da bir din adamıdır ve bunlar bu camileri yaparken naylon faturalarla bunları şişiriyorlar Allah adına cami yaptıklarını söyleyerek; bu, kabul edilecek bir şey değildir. Avrupa’nın çeşitli ülkelerinden Süryani heyetleri gelip yaşanan sorunların çözülmesi için iktidar temsilcileriyle görüşüyorlar. Yaklaşık bir ay önce yurt dışından bir heyet gelip burada bakanlarla görüşmüştü ama ne hikmetse bu görüşmelerden hemen sonra Zaz köyünde cami meselesi ortaya çıktı.
“Projenin kalıcı olarak iptal edilmesini istiyoruz”
Biz elbette ki cami yapımına karşı değiliz ancak ihtiyaç olmadığı hâlde bir Hristiyan köyüne zorla cami yapmanın arkasında bir art niyet olduğunu düşünüyoruz. Bir Alevi ve bir Hristiyan köyüne zorla cami yapılması zorbalıktır. İnsanların rızası olmadan zorla yapılacak bir cami o köydeki huzurun bozulmasına neden olacaktır. Oysaki ibadet yerleri sevginin, barışın ve huzurun mekânlarıdır; toplumsal barışı, huzuru bozmak için kullanılmamalıdırlar. Zaz köyünde zorla yapılmak istenen cami tam da bu huzursuzluğa neden olacaktır. Bu nedenle, projenin kalıcı olarak iptal edilmesini istiyoruz.” (ANKA)
