Serbest Görüş Ekonomi
TCMB’nin “Türkiye’nin AB’ye İhracatında Talep Koşulları ve Pazar Payı Gelişmelerinin Etkisi” başlıklı analizinde, Ocak-ağustos dönemlerinde, Türkiye’nin AB ithalatındaki payının arttığına işaret edilerek 2024 yılında yüzde 4,1 ile tarihi zirvesine çıktığına dikkat çekildi. TCMB analizinde “AB’nin ithalat talebinin artış ile birlikte dış talep artışının da ihracatımıza destek vereceğini değerlendiriyoruz” ifadeleri kullanıldı.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) blog sayfası Merkezin Güncesi’nde “Türkiye’nin AB’ye İhracatında Talep Koşulları ve Pazar Payı Gelişmelerinin Etkisi” başlıklı analiz yayımlandı.
Analiz, TCMB’de Yapısal Ekonomik Araştırmalar Genel Müdür Yardımcısı Altan Aldan ve Uzman Yardımcısı Didem Yazıcı tarafından hazırlandı.
“Dış talep artışı ihracata destek vermesi bekleniyor”
Analizde, Türkiye’nin Avrupa Birliği (AB) pazarındaki payını son dönemde belirgin bir şekilde arttırdığı ve bu artışın birçok sektöre yayıldığı kaydedilerek, AB’nin ithalat talebinin gelecek dönemde beklentilerle uyumlu olarak artması ile pazar payı kazanımlarının yanı sıra dış talep artışının da ihracatımıza destek vermesinin beklendiği bildirildi.
Dış talep parasal sıkılaşmanın da etkisiyle 2023’te ivme kaybetti
Analizde, dış talebin, küresel ölçekteki parasal sıkılaşmanın da etkisiyle 2023 yılında ivme kaybettiği ve ihracat artışını sınırladığı ancak 2024 yılının ilk 8 ayında Türkiye’nin ihracatının bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 3,9 artarak 170,8 milyar dolara yükseldiği vurgulandı.
“Türkiye’nin AB’ye olan ihracatı 8,9 milyar dolar seviyesine çıktı”
Türkiye’nin en büyük ihracat pazarı olan AB özelinde, ihracattaki değişimde dış talep koşullarının ve pazar payı gelişmelerinin katkılarının Eurostat tarafından yayımlanan aylık dış ticaret verileri ile sektörel bazda incelendiği analizde, “AB’nin toplam ithalatı 2023 yılı başından itibaren düşüş eğilimi gösteriyor. 2023’ün ocak ayında 252 milyar avro olan aylık ortalama ithalat 2024 yılı ağustos ayında 201 milyar avro düzeyine geriledi. AB pazarındaki olumsuz talep koşullarına rağmen Türkiye’nin aynı dönemde AB’ye olan ihracatı aylık ortalama 8,7 milyar dolardan 8,9 milyar dolar seviyesine çıktı.” değerlendirmesinde bulunuldu.
“Türkiye’nin AB ithalatındaki payı tarihi zirvesine çıktı”
Analizde, Türkiye’nin AB’ye ihracatındaki son dönem gelişmelerin, pazar payı açısından anlamlı bir gelişime işaret ettiği aktarılarak, “Ocak-ağustos dönemleri baz alındığında, Türkiye’nin AB ithalatındaki payı son yıllarda artarak 2024 yılında yüzde 4,1 ile tarihi zirvesine çıktı.” ifadeleri kullanıldı.
İhracat artışının belirli bir sektörden kaynaklanmasının, süreklilik açısından risk unsuru olabildiği vurgulanan analizde, bu nedenle AB’ye ihracat artışı ile pazar payı kazanımının sektörel yayılımının tespitinin, ihracat dinamiklerini anlamak ve gelecek dönemdeki ihracat performansını öngörebilmek açısından önemli olduğu belirtildi.
“Pazar payı kazanımları ihracata destek verebilir”
Analizde, zayıf talep koşullarının giyim eşyası, makine ekipman, fabrikasyon metal ürünleri, tekstil ve deri ürünleri sektörlerindeki ihracatın gerilemesinde etkili olduğu belirtilerek, “Özetle, bulgularımız, Türkiye’nin AB pazarındaki payını son dönemde belirgin bir şekilde arttırdığını ve bu artışın birçok sektöre yayıldığını gösteriyor. AB’nin ithalat talebinin önümüzdeki dönemde beklentilerle uyumlu olarak artması ile birlikte pazar payı kazanımlarının yanı sıra dış talep artışının da ihracatımıza destek vereceğini değerlendiriyoruz.” ifadeleri kullanıldı.
