İsrail’in İran’a yönelik saldırılarına dünyadan tepkiler geliyor

ATTA KENARE / AFP

İsrail’in dün gece İran’daki askeri hedefleri misilleme saldırıları kapsamında vurmasının ardından ABD ve İngiltere “gerilimi azaltma” çağrısında bulunurken, Müslüman ülkeler İsrail’i çatışmayı tırmandırmakla suçladı.

İsrail uçakları bu ayın başlarındaki füze saldırısına misilleme olarak İran’ın çeşitli bölgelerindeki askeri üsleri, füze sahalarını ve diğer sistemleri vurdu. İran hava savunma sistemi saldırıların büyük bir kısmını savuştururken, İran saldırılarda iki askerinin öldüğünü açıkladı.

Amerika Birleşik Devletleri İran’ı İsrail’e saldırmaktan vazgeçmeye ve şiddet döngüsünü “daha fazla tırmandırmadan” kırmaya çağırdı. Ulusal Güvenlik Konseyi Sözcüsü Sean Savett gazetecilere yaptığı açıklamada, “İsrail’in verdiği karşılık bir meşru müdafaa tatbikatıydı ve İran’ın İsrail’in en kalabalık şehrini hedef alan saldırısının aksine, özellikle nüfusun yoğun olduğu bölgelerden kaçındı ve yalnızca askeri hedeflere odaklandı” dedi ve ABD’nin operasyona katılmadığını vurguladı.

İngiltere Başbakanı Keir Starmer da “gerilimi azaltma” çağrısında bulundu ve İran’ın İsrail’in saldırılarına karşılık vermemesi gerektiğini söyledi. Starmer, “İsrail’in kendini savunma hakkına sahip olduğu konusunda gerçekten net olmamız gerektiğini düşünüyorum, ancak tüm tarafları itidalli olmaya çağırıyoruz ve İran buna karşılık vermemeli” dedi.

Rusya tüm tarafları itidalli olmaya çağırdı ve “felaket senaryosu” uyarısında bulundu. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Maria Zakharova, “İlgili tüm tarafları itidalli olmaya, şiddeti durdurmaya ve olayların bir felaket senaryosuna dönüşmesini önlemeye çağırıyoruz” dedi ve “patlayıcı bir tırmanma” uyarısında bulundu.

Suudi Arabistan İsrail’i kınadı ve Orta Doğu’daki çatışmanın daha da büyümesine karşı uyardı. Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada “Suudi Arabistan Krallığı İsrail’in saldırılarını kınadığını ve telin ettiğini” ifade ederken, Orta Doğu’daki “ülkelerin ve halkların güvenliğini ve istikrarını tehdit eden” “bölgedeki çatışmanın tırmandırılmasını reddeden kesin tutumunu” yineledi.

Suriye, müttefiki İran ile “dayanışma” içinde olduğunu ifade etti. Dışişleri bakanlığı “İran’ın kendini savunma, topraklarını ve vatandaşlarının hayatlarını koruma yönündeki meşru hakkını” desteklediğini açıkladı.

Irak, İsrail’i Orta Doğu’daki çatışmaları genişletmekle suçladı ve küresel eylemsizliği kınadı. Hükümet sözcüsü Basim Alawadi yaptığı açıklamada, “İşgalci Siyonist varlık saldırgan politikalarını sürdürüyor ve cezasızlıkla gerçekleştirdiği bariz saldırılarla bölgedeki çatışmayı genişletiyor” dedi ve İsrail’in eylemlerine karşı “uluslararası toplumun sessizliğini” gerekçe gösterdi.

Ürdün, saldırıların “uluslararası hukuku ve (İran’ın) egemenliğini ihlal ettiğini ve bölgede daha fazla gerginliğe yol açan tehlikeli bir tırmanış olduğunu” söyledi. Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Sufyan Qudah uluslararası toplumu “sorumluluklarını üstlenmeye ve tırmanmayı azaltmaya yönelik ilk adım olarak İsrail’in Gazze, Batı Şeria ve Lübnan’a yönelik saldırganlığını durdurmak için acil önlemler almaya” çağırdı.

Türkiye İsrail’in İran’a yönelik saldırılarını kınadı ve İsrail’in bölgedeki “terörüne” son verilmesi çağrısında bulundu. Türk Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, “İsrail’in bölgede yarattığı teröre son vermek, uluslararası barış ve güvenliğin tesisi için tarihi bir görev haline gelmiştir” denildi. “Gazze’de soykırım yapan, Batı Şeria’yı ilhak etmeye hazırlanan ve Lübnan’da her gün sivilleri öldüren İsrail, bölgemizi daha büyük bir savaşın eşiğine getirmiştir” denildi.

Pakistan, İsrail’in saldırılarını kınayarak Orta Doğu’daki çatışmanın tırmanmasında “tam sorumluluk” taşıdığını söyledi. Pakistan Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada “Bu saldırılar bölgesel barış ve istikrara giden yolu baltalamakta ve zaten istikrarsız olan bölgede tehlikeli bir tırmanış teşkil etmektedir” denildi.

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, İsrail’in İran askeri hedeflerini vurmasının ardından İran’ı herhangi bir “tırmanışa” karşı uyardı. Scholz, “İran’a mesajım açık: büyük çaplı tırmandırıcı tepkiler devam etmemeli. Bunlar derhal durdurulmalıdır. Ancak o zaman Orta Doğu’da barışçıl bir değişim olasılığının önünü açabiliriz,” dedi.

Cezayir Dışişleri Bakanlığı İsrail’in İran’a yönelik “iğrenç saldırganlık” olarak nitelendirdiği askeri saldırılarını “şiddetle kınadı ve uluslararası toplumu İsrail’in bölgedeki çatışmaları tırmandırmasını engellemeye çağırdı.

Komşu Tunus da benzer bir açıklama yayınlayarak İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının “ağır sonuçları” konusunda uyarıda bulundu ve “uluslararası toplumu bu pervasız yaklaşıma son vermek için acilen sorumluluklarını üstlenmeye” çağırdı.