Kur artışı çare olmadı, depolar eczanelere ilaç vermiyor

(Serbest Görüş) – MERCAN BULUT

Sağlık Bakanlığı’nın ilaç firmaları ile yaptığı kur düzenlemesi çare olmadı. SGK, şirketlerle önce Aralık 2022’de Euro 19 lirayken 10,76 liradan ilaç kuru anlaşması yaptı. Bunu tarihten itibaren kurda yaşanan artçı şoklara rağmen SGK, ilgili firmaların taleplerine rağmen pazarlık masasına oturmadı. Geçtiğimiz aylarda SGK ve Sağlık Bakanlığı, ilaç fiyatları için kur düzenlemesini 17 lira olarak belirledi. Ancak bu artış da ilaç firmalarını memnun etmedi. Bundan dolayı ilaç firmaları ve depolar eczanelerin ilaç taleplerine olumsuz yanıt veriyor. Özellikle kronik rahatsızlığı bulunan hastalar, ilaçlarına ulaşamıyor. Bir eczane sahibi tepkilerin odağına ise kendilerinin yerleştiğini aktarıyor. Hastalar ve yakınlarının gün içerisinde defalarca gerekli ilaçların tedariki için kapılarını çaldığının altını çiziyor.

Cumhurbaşkanlığı seçimi öncesi Merkez Bankası ve kamu bankalarının arka kapıdan dolara müdahalesi Türkiye’de büyük bir kur şokuna neden oldu. Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın yeniden Cumhurbaşkanı seçilmesinin hemen ardından kura müdahale sonlandırıldı. Mayıs ayında 19-20 lira seviyesinde fiyatlanan dolar ve Euro bir anda 27-30 liraya kadar yükseldi. Kurda yaşanan fahiş artışlar piyasanın da dengesini bozdu.

Bu kapsamda ilk tepki Türkiye’deki binlerce eczaneye ithal ilaç satan firmalardan geldi. Yurtdışı şirketler daha fazla zarar etmemek için, eczanelerin ilaç taleplerini reddetmeye başladı. Yaklaşık iki haftadır ilaç depoları yüzlerce ilacı ‘elimizde mevcut değil’ diyerek reddetmeye başladı. İlaçların eczanelerde olmaması en fazla kronik rahatsızlığı bulunan hastaları etkiliyor.

Türkiye’deki temel sorun ilaç alımında SGK ile şirketlerin yaptığı Euro fiyat kurundan kaynaklanıyor. SGK, şirketlerle Aralık 2022’de Euro 19 lirayken 10,76 liradan ilaç kuru anlaşması yaptı.  Ardından da Eylül 2023’te yeni bir kur düzenlemesi yaptı. İlaç kuru 17 lira olarak belirlendi. Ancak artan maliyetler, asgari ücret zammı ve enflasyondan dolayı ilaç firmaları zam yapmadıklarını gerekçe göstererek yeni bir kur düzenlemesi talebinde bulunuyor. Ancak SGK’nın kabul etmemesi üzerine de ilaç firmaları eczanelerin isteklerine olumsuz yanıt veriyor. Özellikle ithal ilaçların ellerinde olmadıkları gerekçe gösterilerek depolar ilaç sevkiyatı yapmıyor. Bunun yerine muadil ilaç önerisinde bulunuyor. Kaynaklar ise muadil ilaçların hastalarca kabul görmediğini kaydediyor. Sorunun çözümü için de hükümetin bir an önce elini taşın altına koymak zorunda olduğunu aktarıyor.