Eskişehir’de küçük esnaf çarkı döndüremiyor, borcu borçla kapatıyor

Özge ZAİM

ESKİŞEHİR – Döviz kurundaki artış ve hayat pahalılığı Eskişehir’deki küçük esnafı da zorluyor. Giderlerini karşılamak için kredi çeken esnaf, borcunu ödemek için yine kredi çekmek zorunda kalıyor.

Türkiye genelinde de bu yılın ilk beş ayında 60 bin 93 esnaf iflas etti. Geçtiğimiz yılın aynı döneminde iflas eden esnaf sayısı ise 47 bin 128. İflas eden esnaf sayısı geçen yıla göre yüzde 28 arttı. Yunus Emre Kredi Kefalet Kooperatifi Başkanı Uğur Can, “Esnaf çok borçlandı, kredi kartlarına giriş yaptı, aldığı mal pahalandı. Esnaf krediyi alıyor, bir sene sonra yine geliyor, altı ay sonra tekrar geliyor tekrar geliyor çünkü döndüremiyor” dedi.

‘KREDİ BAŞVURULARINA YETİŞEMİYORUZ’

800 esnafın kredi için beklediğini, başvurulara yetişemediklerini söyleyen Can, “Şu anda zaten kredilerimiz durduruldu maalesef. Daha önce bini geçen başvuru vardı. İkinci, üçüncü kredileri vermemizden dolayı büyük başvurular vardı, yetişemedik. Ocak ayında beklemedeyiz çünkü ocak ayı krediler durduruldu maalesef” diye konuştu.

‘BANKALAR KREDİ VERMİYOR’

SSK ve Bağ-Kur primlerini ödemekte zorluklar çektiklerini söyleyen kuaför esnafı Ali Tepe, “Genel olarak borçlarımızı kredilerle döndürmeye çalışıyoruz. Tabii buradaki eksiklik bankaların kredi vermemesiyle alakalı. Esnaf kredilerine başvuruyoruz ama kefil vs. bir sürü şeyle zorlaştırıyorlar şartları veya ipotek falan istiyorlar. Onlar da kendilerince haklı aslında. Esnaf çarkı nasıl döndürüyor, her şeyden kısarak döndürüyor. Gerekirse üstüne başına bir şey almıyor” dedi.

‘İŞÇİ MALİYETLERİNİ KARŞILAYAMIYORUZ’

Kafe işletmecisi Kayra Mazlum da tüm esnafın borcu olduğunu vurgulayarak,“İşçilerin maliyetlerini karşılanırken zorlanıyoruz. O yüzden işçi çıkarmaya çalışıyor esnaf. Daha az işçi daha çok kâr olarak bakıyorlar bu işe” diye konuştu.

‘KİRA, ELEKTRİK, DOĞALGAZ ARTIŞLARI BİZİ ZORLUYOR’

Esnaf Adem Bayram da yaşadığı zorlukları şöyle anlattı:

“Esnafın sıkıntıları çok büyük. Kira, elektrik, doğalgaz artışları bizi zorluyor. Bunlar arttıkça bizim giderlerimiz artıyor. Bunları müşterilere yansıtamıyoruz. Borcu borçla ödüyoruz. Kredi kartından nakit avans çekiyoruz, kredi çekiyoruz bir şekilde geçimimizi sağlamaya çalışıyoruz. Krediye başvuruyoruz, ret geliyor. Şu an hiçbir banka ne konut kredisi ne başka bir kredi vermiyor. Giderler de yüksek. Esnafın yüzde doksanının durumu iyi değil. Şu an Türkiye’de herkesin gözü yurt dışından gelen Almancılarda. Onlar gelirse belki euro, dolar gelir. Biraz da katkıları oluyor çünkü para harcıyorlar. Onların paralarının değeri yüksek.”