Uzmanlar uyardı: Solunum yolu hastalıkları salgın boyutuna ulaştı

Osman ÇAKLI

İSTANBUL – Avrupa ülkeleri, üst solunum yolu hastalıklarında görülen artışın endişe verici boyuta ulaşması nedeniyle salgın ilan etti. Uzmanlar, benzer durumun fiili olarak Türkiye’de de yaşandığını söylüyor. Sağlık Bakanlığı ise grip ve domuz gribi gibi hastalıkların seyrine ve etkisine dair henüz bir veri paylaşmadı.

Kış aylarıyla birlikte üst solunum yolu rahatsızlıkları nedeniyle hastaneye başvuran hasta sayısında geçen yıllara göre artış gözlemlendiğini belirten uzmanlar, Sağlık Bakanlığı’nın tarama yaparak sorun tespiti yapmasının gerekli olduğunu düşünüyor.

‘SALGIN BOYUTUNDA’

Korona virüsü salgının ardından tedbirlerin kaldırılmasıyla normalleşen Türkiye, uzmanlara göre yeni bir salgın yaşıyor. Covid-19 görülme sıklığıyla birlikte grip gibi hastalıklara yönelik şikayetin arttığını ifade eden uzmanlar, fiili olarak yaşanan artışın ‘salgın’ boyutuna ulaştığını söyledi.

Artı Gerçek’e konuşan Halk Sağlığı Uzmanı Prof. Dr. Kayıhan Pala, yaygınlıkla ilgili Türkiye’nin şu an ne durumda olduğunun bilinmediğini dile getirdi.

Pala, sorunun nedeninin ise Sağlık Bakanlığı’nın veri açıklamaması olduğunu söyledi.

Ancak, Covid-19, RSV, influenzanın (grip) gibi bazı virüs hastalıklarının egemen olduğu bir dönemin yaşandığını ifade eden Prof. Dr. Pala, şöyle konuştu:

‘TÜRKİYE GRİP AŞISININ EN AZ UYGULANDIĞI ÜLKELERDEN’

“Biz bunu kabaca 3 ay önceden görmüştük. Güney Yarım Küre’de de aynı şey yaşanmıştı. Hatta buna önce ikiz sonra üçüz salgın adı verilmişti. Türkiye’de şimdi bunun izlerini görüyoruz. Maalesef bakanlık açıklama yapmadığı için veriye dayanarak konuşamıyoruz. Hastalığı daha önce geçirenlerin bir kez daha hasta olduğunda bazı sorunlar yaşanma ihtimali var. Ayrıca aşısızlar ile aşılılar arasında hastalık şiddeti açısından da farklar var. Bazılarının daha şiddetli hastalık yaşaması bu nedenden kaynaklanıyor. Hatırlatma dozları Covid-19 açısından önemliyken grip aşılanması da gerekli. Türkiye Avrupa’da grip aşısının en az uygulandığı ülkelerden bir tanesi.”

‘DEZAVANTAJLI GRUPLAR İÇİN DAHA RİSKLİ’

Gözlemlerin bu dönemde, hem yaşlılar hem çocuklar açısından kritik olduğunu sözlerine ekleyen Pala, dünyada da benzer seyrin olduğunu kaydetti:

“Çin’de üç ay içerisinde 1 milyon insanın hayatını kaybedeceği tahmin ediliyor. Son zamanlarda veriler kesildiği için ne durumda olduğunu bilmiyoruz. DSÖ bu konuda ki kaygılarını belirtti. Salgın sırasında hastalıklardan herhangi birini şiddetli geçiriyor olmak karşımıza daha fazla çıkabilir. Bu seneki gribin daha ağır geçmesi virüsün kendi içerisinde çok fazla alt tiplere sahip olmasıyla ilişkili olabilir. Domuz gribi diye adlandırılan grip türünün diğer türlere göre daha ağır geçtiğini biliyoruz. Ancak yine söylüyorum bakanlık veri açıklamadığı için Türkiye’de virüsün hangi türünün olduğunu bilmiyoruz.”

‘AĞIR HASTA VE ÖLÜMLER GÖRMEYE BAŞLADIK’

Bir diğer uzman Türk Toraks Derneği MYK Üyesi Prof. Dr. Oğuz Kılınç da özellikle bir buçuk aydır salgın düzeyinde bir artışın olduğunu sahada gözlemlediklerini söyledi. Kılınç, saha gözlemlerine göre üst solunum yolu şikayetlerinin geçen seneye göre yüzde 100 arttığını belirtti.

Tablonun üç virüsle ilişkili olabileceğini düşündüklerini ekleyen Prof. Dr. Kılınç, aynı hastada birden fazla hastalık türünün görüldüğünü anlattı. Kılınç da Sağlık Bakanlığı’nın düzenli tarama yapmadığına değinerek bakanlığı eleştirdi:

“Sorunu tanımlayamazsanız çözmeniz mümkün değildir. Aciller zaman zaman kapasitesini aşan hastalarla muhatap olmak zorundalar. Öncelikle, bir sorun var mı diye bakmak gerekiyor. Bütün viral enfeksiyonlarda kırılgan gruplar açısından riskler var. Kırılganlar gruplar influenza ve Covid-19’a maruz kaldıklarında hele ki aşı eksiği varsa yoğun bakıma yatmaları gerekebilir. Hatta hayatlarını kaybedebilirler. Ağır hasta ve ölümler görmeye başladık. Yaman hocanın verilerine göre günlük 180 ile 200 arasında beklenenden daha fazla ölüm gerçekleşiyor. Bunlar sadece viral enfeksiyonla ilişkili diyemeyiz ama bir şey olduğu açık.”

‘BÜYÜKŞEHİRLER DAHA RİSKLİ’

Her iki uzman da alınabilecek kişisel tedbirlere ilişkin uyarılarda bulundu. Uzmanların uyarılarına göre kapalı ortamlara girmek bu dönemde riskli. Ayrıca toplu taşıma gibi kullanmak zorunda kalınan yerlerde maske takmaya özen gösterilmeli. Bunun yanında bağışıklık sistemini güçlü tutacak gıdaları tüketmeye özen gösterilmeli. Özellikle büyükşehirlerde risklerin daha fazla olduğuna dikkati çeken uzmanlar, piyasa da bulunmayan ilaçların da hastalığın şiddetini artırabileceğini, dolayısıyla bakanlığın ilaç teminini ivedi olarak gerçekleştirmesi gerektiğini ifade etti.